Pagina-afbeeldingen
PDF
ePub

Prox.

cidia crystallina in speluncis. Calculi in renibus, Emollitio ferri. Emollitio ceræ. et vesica, et cyste fellis. Squamæ dentium. Omnia amalgamata. Pertinet ad in

4. Varii usus motus dilatantis et contrahentis in staurationem juventutis : nam omnis humectatio, aëre per calorem.

præter eam quæ fit ex spiritu nativo detento, videtur Vitrum calendare. Altare Heronis. esse pseudo-inteneratio, et parum juvat; ut in proProx.

Organum musicum splendentibus radiis prio titulo videbimus. solis. Impostura de imitatione fluxus et refluxus Parce proponimus sub isto titulo op

Monitum. maris et amnium.

tativa et vellicationes de praxi: quia cum 5. Inteneratio membrorum in animalibus per sit tam generalis et late patens, magis idoneus est ad calorem proportionatum et spiritum detentum. informandum judicium quam ad instruendam praxin.

HISTORIA GRAVIS ET LEVIS.

ADITUS.

Motum gravitatis et levitatis, veteres motus naturalis gentius quispiam ex illis quæsivit

. Neque ex recennomine insigniverunt. Scilicet nullum conspiciebant tioribus quisquam operæ pretium circa hoc fecit, adefficiens externum ; nullam etiam resistentiam appa- dendo solummodo pauca mechanica, eaque per rentem. Quinimo citatior videbatur motus iste in pro- demonstrationes suas detorta. Verum, missis verbugressu suo. Huic contemplationi, vel sermoni potius, lis, certissimum est, corpus non nisi a corpore pati; phantasiam illam mathematicam de hæsione gravium nec ullum fieri motum localem, qui non solicitetur, ad centrum terræ, (etiam si perforata foret ipsa ter- aut a partibus corporis ipsius quod movetur, aut a ra) necnon commentum illud scholasticum, de motu corporibus adjacentibus, vel in contiguo, vel in proxcorporum ad loca sua, veluti salem, asperserunt. imo, vel saltem intra orbem activitatis suæ. Itaque His positis, perfunctos se credentes, nil amplius vires magneticas non inscite introduxit Gilbertus; sed quærebant, nisi quod de centro gravitatis in diversis et ipse factus magnes : nimio scilicet plura, quam figuris, et de iis, quæ per aquam vehuntur, paulo dili. I oportet, ad illas trahens, et navem ædificans ex scalmo.

HISTORIA SYMPATHIÆ ET ANTIPATHIÆ RERUM.

ADITUS.

Lis et amicitia in natura stimuli sunt motuum, et cla- instar, insinuat et spargit. Sperant etiam homines ves operum. Hinc corporum unio et fuga, hinc par- vani naturam ex fronte et persona cognoscere, et tium mistio et separatio, hinc altæ atque intimæ im- per similitudines extrinsecas proprietates internas pressiones virtutum, et, quod vocant, conjungere activa detegere. Practica quoque inquisitionis simillima. cum passivis; denique magnalia naturæ. Sed impura Præcepta enim magiæ naturalis talia sunt, ac si conest admodum hæc pars philosophiæ de Sympathia et fiderent homines terram subigere, et panem suum Antipathia rerum, quam etiam Naturalem Magiam comedere absque sudore vultus; et per otiosas et faciappellant, atque (quod semper fere fit) ubi diligentia les corporum applicationes rerum potentes fieri: semdefuit, spes superfuit. Operatio autem ejus in homi- per autem in ore habent, et tanquam sponsores apnibus prorsus similis est soporiferis nonnullis medica- pellant magnetem, et consensum auri cum argento mentis, quæ somnum conciliant, atque insuper læta et vivo, et pauca hujus generis, ad fidem aliarum rerum, placentia somnia emittunt. Primo enim intellectum quæ neutiquam simili contractu obligantur. Verum humanum in soporem conjicit, decantando proprieta- optima quæque laboribus, tum inquirendi tum opetes specificas et virtutes occultas, et cælitus demissas ; randi, proposuit Deus. Nos in jure naturæ enucleunde homines ad veras causas eruendas non amplius ando, et rerum fæderibus interpretandis, paulo dili. excitantur, nec evigilant; sed in hujusmodi otiis gentiores erimus ; nec miraculis faventes, nec tamen acquiescunt: deinde innumera commenta, somniorum inquisitionem instituentes humilem aut angustam.

HISTORIA SULPHURIS, MERCURII, ET SALIS.

ADITUS.

PRINCIPIORUM trias istud a chemistis introductum inferioribus, sunt aër et flamma: in cælestibus, est; atque quoad speculativa, est ex iis, quæ illi corpus stellæ et æther purum ; verum de ultima hac afferunt, inventum optimum. Subtiliores ex iis, dualitate nil adhuc pronunciamus, licet probabilis quique philosophantur maxime, elementa volunt esse videatur esse symbolizatio. Quod vero ad salem terram, aquam, aërem, æthera; illa autem non ma- attinet, alia res est. Si enim salem intelligunt pro teriam rerum esse ponunt, sed matrices; in quibus parte corporis fixa, quæ neque abit in flammam, specifica semina rerum generant, pro natura matricis. neque in fumum; pertinet hoc ad inquisitionem Pro materia autem prima (quam spoliatam et adia- fluidi et determinati, de quibus nunc non est sermo. phoram ponunt scholastici) substituunt illa tria, sul. Sin salem accipi volunt, secundum literam, absque phurem, mercurium, et salem, ex quibus omnia cor- parabola ; non est sal aliquid tertium a sulphure et pora sint coagmentata et mixta. Nos vocabula mercurio; sed mixtum ex utrisque per spiritum acrem ipsorum accipimus; dogmata parum sana sunt. devinctis. Etenim sal omnis habet partes inflamIllud tamen non male cum illorum opinione convenit, mabiles; habet alias, flammam non solum non con. quod duo ex illis, sulphurem scilicet et mercurium cipientes, sed eam exhorrentes et strenue fugientes. (sensu nostro accepta) censemus esse naturas ad. Nihilominus cum inquisitio de sale sit quiddam modum primordiales, et penitissimos materiæ sche- affine inquisitioni de duobus reliquis, atque insuper matismos; et inter formas primæ classis fere præci- sit eximii usus, utpote vinculum utriusque naturæ, puas. Variare autem possumus vocabula sulphuris sulphureæ, et mercurialis, et vitæ ipsius rudimentum; et mercurii, ut ea aliter nominemus; oleosum, illum etiam in hanc historiam et inquisitionem reciaqueum; pingue, crudum; inflammabile, non in pere visum est. At illud interim monemus de flammabile ; et hujusmodi. Videntur enim esse hæ pneumaticis illis, aëre, flamma, stellis, æthere; nos duæ rerum tribus magnæ prorsus, et quæ universum illa (prout certe merentur) inquisitionibus propriis occupant et penetrant : siquidem in subterraneis sunt reservare ; et de sulphure et mercurio tangibili sulphur et mercurius, ut appellantur : in vegetabili (nimirum vel minerali, vel vegetabili, et animali) hic et animali genere, sunt oleum et aqua: in pneumaticis tantum historiam instituere.

HISTORIA VITÆ ET MORTIS :

SIVE

TITULUS SEXTUS IN “ HISTORIA NATURALI ET EXPERIMENTALI AD CONDENDAM

PHILOSOPHIAM :"

QUÆ EST, INSTAURATIONIS MAGNÆ PARS TERTIA.

Viventibus et posteris Salutem.

C'UM“ Historiam Vitæ et Mortis," inter sex designationes menstruas, ultimo loco posuerimus ; omnino hoc prævertere visum est, et secundam edere, propter eximiam rei utilitatem ; in qua, vel minima temporis jactura pro pretiosa haberi debet. Speramus enim et cupimus futurum, ut id plurimorum bono fiat ; atque ut medici nobiliores animos nonnihil erigant, neque toti sint in curarum sordibus ; neque solum propter necessitatem honorentur, sed fiant demum omnipotentiæ et clementiæ divinæ administri, in vita hominum proroganda et instauranda ; præsertim cum hoc agatur per vias tutas, et commodas, et civiles, licet intentatas. Etsi enim nos Christiani ad terram promissionis perpetuo aspiremus et anhelemus; tamen interim itinerantibus nobis, in hac mundi eremo, etiam calceos istos et tegmina (corporis scilicet nostri fragilis) quam minimum atteri, erit signum favoris divini.

ADITUS.

De vita brevi, et arte longa, vetus est cantilena et ciant. Nam etiam post declinationem et decursum querela. Videtur igitur esse tanquam ex congruo, ætatis, spiritus, sanguis, caro, adeps, facile reparanut nos, qui pro viribus incumbimus ad artes perficien- tur; at quæ sicciores, aut porosiores sunt partes, das, etiam de vita hominum producenda cogitationem membranæ, et tunicæ omnes, nervi, arteriæ, venæ, suscipiamus, favente et veritatis et vitæ Auctore. ossa, cartilagines, etiam viscera pleraque, denique Etsi enim vita mortalium non aliud sit, quam cumu- organica fere omnia, difficilius reparantur, et cum lus et accessio peccatorum et ærumnarum, quique ad jactura. Illæ autem ipsæ partes, cum ad illas æternitatem aspirant, iis leve sit lucrum vitæ; tamen alteras reparabiles partes, actu reparandas, omnino non despicienda est, etiam nobis Christianis, operum officium suum præstare debeant; activitate sua ac charitatis continuatio. Quinetiam discipulus amatus viribus imminutæ, functiones suas amplius exsequi cæteris superstes fuit; et complures ex patribus, non possunt. Ex quo fit, ut paulo post omnia ruere præsertim monachis sanctis et eremitis, longævi incipiant, et ipsæ illæ partes, quæ in natura sua fuerunt; ut isti benedictioni (toties in lege veteri sunt valde reparabiles, tamen deficientibus organis repetitæ) minus detractum videatur post ævum Ser- reparationis, nec ipsæ similiter amplius commode vatoris, quam reliquis benedictionibus terrenis. reparentur, sed minuantur, et tandem deficiant. Verum ut hoc pro maximo bono habeatur, proclive Causa autem periodi ea est; quod spiritus, instar est. De modis assequendi ardua inquisitio ; eoque flammæ lenis, perpetuo prædatorius, et cum hoc magis, quod sit et opinionibus falsis et præconiis conspirans aër externus, qui etiam corpora sugit, et vanis depravata. Nam et quæ a turba medicorum arefacit, tandem officinam corporis, et machinas, et de humore radicali et calore naturali dici solent, sunt organa perdat, et inhabilia reddat ad munus reparaseductoria ; et laudes immodicæ medicinarum che- tionis. Hæ sunt veræ viæ mortis naturalis bene et micarum primo inflant hominum spes, deinde des diligenter animo volvendæ: etenim qui naturæ vias tituunt.

non noverit, quomodo is illi occurrere possit, eamque Atque de morte, quæ sequitur ex suffocatione, vertere ? putrefactione, et variis morbis, non instituitur præ Itaque duplex debet esse inquisitio, altera de sens inquisitio ; pertinet enim ad historiam medici-consumptione, aut deprædatione corporis humani ; nalem: sed de ea tantum morte, quæ fit per resolu- altera de ejusdem reparatione aut refectione : eo tionem ac atrophiam senilem. Attamen de ultimo intuitu, ut altera, quantum fieri possit, inhibeatur, passu mortis, atque de ipsa extinctione vitæ, quæ tot altera confortetur. Atque prior istarum pertinet modis, et exterius et interius, fieri potest, (qui tamen præcipue ad spiritus et aërem externum, per quos habent quasi atriolum commune, antequam ad arti- fit deprædatio ; secunda ad universum processum culum mortis ventum sit,) inquirere, affine quiddam alimentationis, per quem fit restitutio. Atque quoad præsenti inquisitioni esse censemus; sed illud pos- primam inquisitionis partem, quæ est de consumptremo loco ponemus.

tione, omnino illa cum corporibus inanimatis, magna Quod reparari potest sensim, atque primo integro ex parte, communis est. Etenim quæ spiritus innanon destructo, id potentia æternum est, tanquam tus (qui omnibus tangibilibus, sive vivis sive morignis Vestalis. Cum igitur viderent medici et phi- tuis, inest) et aër ambiens operatur super inanilosophi, ali prorsus animalia, eorumque corpora mata, eadem et tentat super animata ; licet superreparari et refici; neque tamen id diu fieri, sed additus spiritus vitalis illas operationes partim inpaulo post senescere ea, et ad interitum propere fringat et compescat, partim potenter admodum intendeduci; mortem quæsiverunt in aliquo, quod proprie dat et augeat. Nam manifestissimum est, inanimata reparari non possit : existimantes humorem aliquem complura absque reparatione, ad tempus bene longum radicalem et primigenium non reparari in solidum, durare posse : at animata, absque alimento et repased fieri, jam usque ab infantia, appositionem quan- ratione, subito concidunt et extinguuntur, ut et ignis. dam degenerem, non reparationem justam ; quæ Itaque inquisitio duplex esse debet ; primo consensim cum ætate depravetur, et demum pravum templando corpus humanum, tanquam inanimatum deducat ad nullum. Hæc cogitarunt imperite satis et inalimentatum; deinde tanquam animatum et et leviter : omnia enim in animali, sub adolescentia alimentatum : verum hæc præfati, ad topica inquisiet juventute, reparantur integre ; quinetiam ad tem- tionis jam pergamus. pus quantitate augentur, qualitate meliorantur; ut materia reparationis quasi æterna esse posset, si

TOPICA PARTICULARIA; SIVE ARTICULI INQUISITIONIS modus reparationis non intercideret. Sed revera hoc fit: Vergente ætate, inæqualis admodum fit 1. De natura durabilis et minus durabilis, in correparatio; aliæ partes reparantur satis feliciter, aliæ poribus inanimatis, atque simul in vegetabilibus, ægre et in pejus ; ut ab eo tempore, corpora humana inquisitionem habeto ; non copiosam, aut legitimam, subire incipiant tormentum illud Mezentii, ut viva sed strictim et per capita, et tanquam in transitu. in amplexu mortuorum immoriantur ; atque facile 2. De desiccatione, arefactione, et consumptione reparabilia, propter ægre reparabilia copulata, defi- ! corporum inanimatorum, et vegetabilium, et de modis

2 o

DE VITA ET MORTE.

VOL. II.

et processu per quos fiunt ; atque insuper de desic Hactenus instituta est inquisitio de longævitate cationis, are factionis, et consumptionis prohibitione et brevitate vitæ, tanquam inartificialis et in conet retardatione, corporumque in suo statu conserva fuso; huic adjicere visum est inquisitionem artifitione ; atque rursus de corporum, postquam semel cialem, atque innuentem ad praxim, per intenarefieri cæperint, inteneratione, et emollitione, et tiones. Eæ genere sunt tres. Distributiones revirescentia, diligentius inquirito.

autem magis particulares intentionum earum pro Neque tamen de his ipsis perfecta aut accurata ponemus, cum ad ipsam inquisitionem ventum facienda est inquisitio, cum ex proprio titulo erit. Tres illæ intentiones generales sunt: prohidurabilis hæc depromi debeant, cumque non sint bitio consumptionis ; perfectio reparationis ; renoin inquisitione præsenti principalia, sed lumen vatio veterationis. tantummodo præbent ad prolongationem et in 12. De iis, quæ corpus in homine ab arefactione staurationem vitæ in animalibus. In quibus ipsis et consumptione conservant et eximunt, aut saltem (ut jam dictum est) eadem fere usu veniunt, sed inclinationem ad eas remorantur et differunt, in suo modo. Ab inquisitione autem circa inanimata, quirito. et vegetabilia, transeat inquisitio ad animalia præ 13. De iis, quæ pertinent ad universum processum ter hominem.

alimentationis (unde fit reparatio in corpore hominis) 3. De animalium longævitate, et brevitate vitæ, ut sit proba, et minima cum jactura, inquirito. cum circumstantiis debitis, quæ ad hujusmodi ævi. 14. De iis, quæ purgant inveterata et reponunt tates videantur facere, inquirito.

nova, quæque etiam ea, quæ jam arefacta et indurata 4. Quoniam vero duplex est duratio corporum, sunt, rursus intenerant et humectant, inquirito. altera in identitate simplici, altera per reparationem; Quoniam vero difficile est vias ad mortem quarum prima in inanimatis tantum obtinet, secunda nosse, nisi ipsius mortis sedem et domicilium (vel in vegetabilibus, et animalibus, et proficitur per antrum potius) perscrutatus sis et inveneris ; de alimentationem ; ideo de alimentatione, ejusque viis, hoc facienda est inquisitio ; neque tamen de omni et processu inquirito: neque id ipsum exacte (perti genere mortis, sed tantum de iis mortibus, quæ net enim ad titulos assimilationis, et alimentationis) inferuntur per privationem et indigentiam, non sed, ut reliqua, in transitu.

per violentiam ; illæ enim sunt tantum, quæ ad Ab inquisitione circa animalia, atque alimen atrophiam senilem spectant. tata, transeat illa ad hominem: cum vero jam 15. De articulo mortis, et de atriolis mortis, quæ deventum sit ad subjectum inquisitionis principale, ad illum ducant, ab omni parte, (si modo id fiat per debet esse in omnibus inquisitio magis exacta, et indigentiam, et non per violentiam,) inquirito. numeris suis absoluta.

Postremo, quoniam expedit nosse haracterem 5. De longævitate, et brevitate vitæ in hominibus, et formam senectutis, quod fiet optime, si differsecundum ætates mundi, regiones, et climata, et loca entias omnes in statu corporis et functionibus, nativitatis et habitationis, inquirito.

inter juventutem et senectutem, diligenter colle6. De longævitate, et brevitate vitæ in hominibus, geris, ut ex iis perspicere possis, quid sit illud secundum propagines et stirpes suas (tanquam esset tandem, quod in tot effectus frondescat; etiam hæreditaria); atque etiam secundum complexiones, hanc inquisitionem ne omittito. constitutiones, et habitus corporis, staturas, necnon 16. De differentiis status corporis et facultatum modos, et spatia grandescendi, atque secundum in juventute atque in senectute ; et si quid sit membrorum facturas et compages, inquirito. ejusmodi, quod in senectute maneat, neque minuatur,

7. De longevitate, et brevitate vitæ in hominibus, diligenter inquirito. secundum tempora nativitatis, ita inquirito, ut astrologica et schemata cæli in præsentia omittas ; reci

NATURA DURABILIS. pito tantum observationes (si quæ sint) plebeias, et

1. Metalla in tantum ævum durant, manifestas, de partibus septimo, octavo, nono, et ut tempus durationis ipsorum, hominum

Historia decimo mense ; etiam noctu, interdiu, et quo mense observationem fugiat. Etiam quando anni ?

solvuntur per ætatem, rubiginem solvuntur, non per 8. De longævitate, et brevitate vitæ in hominibus, perspirationem ; aurum autem per neutrum. secundum victum, diætas, regimen vitæ, exercitia, et 2. Argentum vivum, licet humidum sit et fluidam, similia, inquirito; nam quatenus ad aërem, in quo atque per ignem facile fiat volatile ; tamen (quod vivunt, et morantur homines, de eo, in articulo novimus) absque igne, per ætatem solam, nec consuperiore de locis habitationis, inquiri debere in- sumitur, nec contrahit rubiginem. telligimus.

3. Lapides, præsertim duriores, et complura alia 9. De longævitate, et brevitate vitæ in hominibus, ex fossilibus, longi sunt ævi ; idque licet exponansecundum studia et genera vitæ, et affectus animæ, tur in aërem; multo magis dum conduntur sub teret varia accidentia, inquirito.

ra ; attamen nitrum quoddam colligunt lapides, quod 10. De medicinis, quæ putantur vitam prolongare, illis est instar rubiginis: gemmæ autem et crystalla, seorsum inquirito.

metalla ipsa ævo superant: attamen clarore suo non11. De signis et prognosticis vitæ longæ et brevis, nihil a longa ætate mulctantur. non illis quæ mortem denotant in propinquo (id 4. Observatum est, lapides ex parte boreæ citius enim ad historiam medicinalem pertinet); sed de iis temporis edacidate consumi, quam austro expositos, quæ etiam in sanitate apparent et observantur, in- idque et in pyramidibus, et in templis, et aliis ædiquirito; sive sint physiognomica, sive alia.

ficiis manifestum esse : ferrum contra, ad austrum

Ad Art 1.

Historia.

expositum, citius rubiginem contrahere, ad septen- per detentionem, tanquam spontaneam. Atque ea trionem tardius, ut in bacillis illis ferreis aut crati- mansio etiam duplici ratione invitatur ; videlicet, si bus, quæ ad fenestras apponuntur, liquet. Nec mi- spiritus ipse non sit mobilis admodum, aut acer; atrum, cum in omni putrefactione (qualis est rubigo) que si insuper ab aëre ambiente minus solicitetur ad humiditas acceleret dissolutionem; in arefactione exeundum. Itaque duo sunt durabilia; durum, et simplici, siccitas.

oleosum ; durum constringit spiritum; oleosum par5. In vegetabilibus (loquimur de avulsis nec ve tim demulcet spiritum, partim hujusmodi est, ut ab getantibus) stemmata arborum duriorum, sive trunci, aëre minus solicitetur: aër enim aquæ consubstanatque ligna, et materies ex ipsis, per secula nonnul- tialis, flamma autem oleo. Atque de natura durala durant. Partes autem stemmatis varie se habent; bilis et minus durabilis in inanimatis, hæc inquisita sunt enim quædam arbores fistulosæ, ut sambucus, sint. in quibus pulpa in medio mollior sit, exterius du 13. Herbæ, quæ habentur ex frigirius; at in arboribus solidis, qualis est quercus, in- dioribus, annuæ sunt, et quotannis moriterius (quod cor arboris vocant) durat magis. untur, tam radice quam caule : ut lactuca, portula

6. Folia plantarum et flores, etiam caules, exiguæ ca; etiam triticum, et frumenti omne genus : sunt sunt durationis, sed solvuntur in pulverem, seseque tamen etiam ex frigidis, quæ per tres aut quatuor incinerant, nisi putrefiant; radices autem sunt ma annos durant, ut viola, fragaria, pimpinella, primula gis durabiles.

veris, acetosa ; at borago, et buglossa, cum videan7. Ossa animalium diu durant, ut videre est in tur vivæ tam similes, morte differunt; borago eniin ossuariis, scilicet repositoriis ossium defunctorum : annua, buglossa anno superstes. cornua etiam valde durant ; necnon dentes, sicut in 14. At herbæ calidæ plurimæ ætatem et annos ebore, et dentibus equi marini.

ferunt; hyssopus, thymus, satureia, majorana altera, 8. Pelles etiam et corium valde durant, ut cer melissa, absynthium, chamædrys, salvia, etc. At nere est in pergamenis antiquorum librorum : quin- fæniculum caule moritur, radice repullulat: ocyetiam papyrus complura secula tolerat, licet perga mum vero, et majorana (quam vocant) suavis, non menæ duratione cedat.

tam ætatis quam hiemis sunt impatientes; satæ 9. Ignem passa diu durant, ut vitrum, lateres; enim in loco valde munito et tepido, superstites sunt: etiam carnes et fructus, ignem passi, diutius durant certe notum est schema (qualibus in hortis utuntur quam crudi; neque ob id tantum, quod hujusmodi ad ornamentum) ex hyssopo, quotannis bis tonsum, coctio arceat putredinem ; sed etiam quod, emisso usque ad quadraginta annos durasse. humore aqueo, humor oleosus diutius se sustineat. 15. Frutices, et arbores humiliores, ad sexagesi

10. Aqua omnium liquorum citissime sorbetur ab mum annum, alia etiam duplo magis, vivunt. Vitis aëre, oleum contra tardius evaporat; ut cernere est, sexagenaria esse potest, et ferax est etiam in senecnon solum in liquoribus ipsis, verum etiam in mix- tute. Rosmarinus, feliciter collocatus, etiam sexatis: etenim papyrus, aqua madefacta, atque inde gesimum annum complet : at acanthus et hedera nonnihil diaphaneitatis nacta, paulo post albescit, ultra centesimum durant. Sed rubi ætas non perciet diaphaneitatem suam deponit, exhalante scili- pitur, quia flectendo caput in terram novas nanciscet vapore aquæ; at contra, papyrus, oleo tincta, citur radices, ut veterem a nova distinguere haud diu diaphaneitatem servat, minime exhalante oleo: facile sit. unde qui chirographa adulterant, papyrum oleatam 16. Ex arboribus grandioribus annosissimæ sunt autographo imponunt: atque hac industria lineas quercus, ilex, ornus, ulmus, fagus, castanea, platatrahere tentant.

nus, ficus ruminalis, lotos, oleaster, olea, palma, mo11. Gummi omnia valde diu durant; etiam cera, rus: ex his nonnullæ usque ad octingentesimum anet mel.

num ; etiam earum minus vivaces, usque ad ducen12. At æqualitas et inæqualitas eorum, quæ corpo. tesimum perveniunt. ribus accidunt, non minus quam res ipsæ, ad dura 17. At arbores odoratæ et resinosæ, materia sua tionem aut dissolutionem valent: nam ligna, lapi- sive ligno, etiam illis, quas diximus, magis durabiles; des, alia, vel in aqua, vel in aëre perpetuo manentia, ætate paulo minus vivaces ; cupressus, abies, pinus, plus durant, quam si quandoque alluantur, quando- buxus, juniperus; at cedrus, corporis magnitudine que afflentur. Atque lapides eruti, et in ædificiis adjutus, etiam superiores fere æquat. positi, diutius durant, si eodem situ, et ad easdem 18. Fraxinus, proventu alacris et velox, ætatem cæli plagas ponantur, quibus jacebant in mineris : ad centesimum annum, aut nonnihil ultra producit ; id quod plantis etiam, e loco motis, et alio trans- quod etiam quandoque facit ferula, et acer, et sorplantatis, accidit.

bus; at populus, et tilia, et salix, et (quam appellant) sycomorus, et juglans, non adeo vivaces sunt.

19. Malus, pyrus, prunus, malus Punica, malus (1.) Loco assumpti ponatur, quod certissimum Medica, et citria, mespilus, cornus, cerasus ad quinest; inesse omni tangibili spiritum sive corpus quagesimum aut sexagesimum annum pervenire pospneumaticum, partibus tangibilibus obtectum, et in- sunt; præsertim si a musco, nonnullas ipsarum vesclusum; atque ex illo spiritu initum capi omnis tiente, aliquando purgentur. dissolutionis et consumptionis; itaque earundem an 20. Generaliter magnitudo corporis in arboribus, tidotum est detentio spiritus.

cum diuturnitate vitæ (cæteris paribus) nonnihil (2.) Spiritus detinetur duplici modo; aut per habet commune ; et similiter durities materiæ : quin compressionem arctam, tanquam in carcere ; aut et arbores glandiferæ, et nuciferæ, fructiferis et bac

OBSERVATIONES MAJORES.

« VorigeDoorgaan »