Pagina-afbeeldingen
PDF
[ocr errors]

1. 37.

HL• λ• C •

76.

A. 34•

quidem tam diligenter Sabbatbis jejumium fervat , quàm ego hodiè fervavi . Nempè Judaeorum plures aemulabantur Pharifæum , qui apud Sanétum Lucam dixit : Jejuno bis im Sabbatbo. Gentiles igitur , quód variis per hebdomadam diebus abftemios Judæos viderent Sabbathis largè curari , opinati funt ab ipfis coli Bacchum. Porrò Sabbathum ob Divinam à creationis opere requiem eft omninò laetitiæ dies, verùm ob Judaica in Dominum facinora eft mutatus in mærorem. Praetereà ne fideles Judaicis conviviis aut feftis communicent , Apoftolicus Canon & perpetua totius Chriftianitatis difciplina rigidiffimè fanxerunt. Hinc ergò San&us Sylvefter cenfuit nobis convenire Sabbathi jejunium, ejufque San&iffimum de ipfo Decretum tandem admifit omnis fermè Latina Ecclefia . Quaeftio eft , Quomodò Caefar Augußus fcripferit Judæos Sabbathis jejunare ? Et ipfi confonat ex Trogo Pompeio Juftinus : Moyfes feptem alierum jejumio per deferta Arabiae cum populo fuo fatigatur , cùm tamdem veniffet , feptimum diem, more gemtir $abbatbum appellatum , in omne ævum jejunio facravit . Quomiam illa dies illis famem ,

erroremque finierat. Et de Judæis fcribit Perfius:

Recutitaque $abbatba paller . Utique ex jejunio. Et Petronius : Judæus licet & porcimum mumem adoret , & cilli fummas advocet auricular. Ni famem & ferro fucciderit inguinis oram , & miff modatum folverit arte caput . Exemptus populo , grata migrabit ab urbe , & mom jejuma sabbatba lege premet. De Judæis item Dio Caffius fcribit: Deo templum maximum & pulchcrrimum , mifi quod apertum & fine te&o ullo eft , comffruxerunt. Exponit in fuis ad Cornelii Taciti hiftorias commentariis Juftus Lipfius: Quia fub cælo , & im illud adfpicientes Judæi precabantur , rati funt caelum ipfum ab eis adorari. Hinc Juvenali* : Nil praeter mubes & cæli lumem adorant . Et alius satyricus : Et cæli fummas advocat auriculas. Quafí putarent cælum aures habere , idque invocarent. Verùm in fuis ad Svetonium commentariis Ifaacus Cafaubonus re&è fcribit de pofteriori Petronii verfu : Vulgò mon fme errore editur. Pro caeli , legendum eff, Cilli. Quaeftio eft , Quomodo hi omnes adfirment Judaeos Sabbathis jejunafTe ? Certè ex his fumitur grande pro Græ. cis adversùs Latina: Sabbathi jejunia argumentum : Suadet , non Graecos tunc epulari cum Judæis, fed Latinos jejunare cum ipfis , & fabbathizare. Refpondet præfatus Cafaubonus nullum iftius Judaicae obfervantiæ exftare vel in Sacris litteris , vel in ipfarum commentariis veftigium, & adjungit: At Romani , qui morant crebra ab eis ufurpari jejumia, cùm praecipua caffimonia Sabbatbum ab eis celebrari viderent , ignari morum ejus gentis , iftud fibi temerè perfuaferunt . Verùm praecipua Sabbathorum caftimonia non fuit jejunium. Etiam ipfe Cafaubonus difertè hoc profitetur. Hinc aliter refpondet Dominus Cardinalis Caefar Baronius: Quid ad baec certi refpondeamus , haud facilè eff umvenire. $uppetunt tamem ejus moris momnullae caufae. Ut illa imprimis , quae à Jofepbo in fua vita pomitur , confueviffe mimi

rùm Judæos jejunii temporè ferè feriator effe , $yma. gogam adire , & cum aliis preces fumdere : gua Ifortaffe ex caufa eadem jejumia ab illi, sabbatbimaria , feu Sabbatba dicerentur. Alia infuper ratio occcurrit ejus momenclaturae: Quòd fcilicet cùm Judæi dier ommer , adjeéfione tamem mumeri, $abbatba momimaremt, videlicet primam sabbathi , fecumdam Jabbatbi, & fic de caeteris, quacumque die jejumaffemt, Jabbatbo jejumare putaremtur. Ufitatus enim apud eor fermo fuit, ut quod im bebdomadae diebus fingulis facerent, im Sabbatho fe illud agere diceremt. Undè apud Lucam Pharifeus : Jejuno bis in Sabbatho . Duobus videlicet bebdomadæ diebus : Nempè fecumda & quinta die. Quod ipfum in fuis ad quartum Martialis librum commentariis fcribit Matthæus Raderus. Etenim in Epigrammate ad Baffàm ipfe etiam Martialis judaica jejunia titulat jejumia Sabbatbariorum.

Verùm Judæi non fingulos fuos dies, fed plenam dumtaxat feptimanam appellabant Sabbathum. Hinc non dixerunt primum aut fecundum Sabbathum , fed primam aut fecundam Sabbathi . Et Pharifæus non dixit fe jejunare in duobus Sabbathis, fed bis in uno Sabbatho. De quo videatur eruditum Caroli Sigonii opus de Hebræorum Republica . Etiam unicum dumtaxat habuerunt legale , feu præceptum jejunium : Utique die decima decimi menfis, in fefto Expiationis. Reliqua omnia fuerunt volun• taria & privata , aut per Principem fèu alium legitimum Superiorem populo ob caufas indi&a. Quam formam fecuta dudum fuit etiam Ecclefia. Inducendis folemnium jejuniorum Præceptis primam apud nos anfam dederunt Montaniffae. Proindè alia eft quaerenda ratio, cur olim Gentiles omnia Judaeorum jejunia dixere Sabbathinaria. Eos omnes fimul erraffe non facilè crediderim. Eft interim res abftrufa. In habitis adversùm Ju

acerrimè invehitur in fuos Antiochenos, quod ipforum quidam agerent cum Judæis fefta judaica & jejunia : Adfirmat effe manifeftam Apoftafiam . Agit praefertim de judaico Expiationis jejunio, at non de folo. Et in fuis fuper Epiftolam ad Galatas commentariis declamat genaraliter: Multi fumt apud mor, qui eodem die jejunant quo Judaei ; qui fimiliter obfervant Sabbatba . Lucem accipere haec debent ex San&o Auguftino, qui hæc San&i Joannis Evangeliftae de fepeliendo, Domino verba, Ibi ergò propter

Joanner acceleratam vult intelligi fepulturam, ne advefperafceret, quamdo jam propter Parafcevem, quam carnam puram Judaei Latimè apud mos ufítatiù* vocamt , facere tale aliquid mom licebat. Ad hunc Sanéti Pauli de Galatis locum, Die , obfervatir & ammo* , fcribit etiam in libris adversùs Marcionem Tertullianus : Sabbatba, ut opinor, & cænas purat , & jejumium , & dies magnor. Et in primo adversùm Nationes libro: Judaei feffi, Sabbatba , & cæma pura , & Judaici ritu, lucerma

ler. Quid fint Judaeorum dies magni, aliàs dixi ex Ifidoro Pelufiota . Sunt duplicatum feftum:

daeos fermonibus San&us Joannes Chryfoftomus Tom. 7.

[ocr errors]

rum, & jejumium cum azymis , & orationes litora- C. 13. Prima aut o&ava alicujus folennitatis dies incidens in diem Sabbathi. Hinc & de o&tava Scenopegiæ die fcribit in Evangelio Sančtus Joannes : In moviffimo die magno feffivitatis . Qgod nempè ifto anno incideret in Sabbathum - De pura Judæorum cgna fcribit in eruditis ad Tertulíianum Commentariis Nicolaus Rigaltius: Ca* ma, pura, , id eff, Parafcevai. $ic interpretatur Irenaeur. Eodem modo inteliigit San&tus Auguftinus. Etenim hæc Sanéti Joannis verba , Erat autem Paref:evo Pafch.e, commentatur. Parafceve Latinæ præparatio eft , fed ifio verbo Græco liben* tiü, utuntur Judæi im hujufmodi obfervationibus , etiam qui magis Latinè quam Græcè loquuntur : Erat ergo præparatio Pafcbe. Haec eft omninò

[ocr errors][ocr errors]

illa Parafceve, quam judaei Latinè vocant coenam puram . Coena pura eft à gentilibus Romanis,

mutuata, & tam ad Synogogam quam ad Ecclefiam exinde derivata phrafis. Etenim & in libro de carnium efu Plutarchus cœnam puram affirmat jllam, quæ paratur fine animatis. Et Apulejus {cribit: convertimus ad puram , & fine animalibus cæmam. Proinde coena pura erat jejunii , feu potius abftinentiæ fpecies , non ab{imilis noftrae Chrißianae , quam Tertullianus & alii veteres noftri fcriptores titulant Xerophagiam : Quòd Philo Judæus per Eßenos intelligat Aegyptios fub San&o Evangelifta ac Epifcopo Marco ChriRianos, adfirmant in Ecclefiaftica Hiftoria Eu{ebius Cæfareenfis, ac in illuftrium virorum Catalogo San&us Hieronymus. Et non foli tunc Corinthii, (ed & alii fideles celebrabant vefperrinas Agapas, ac in ipfis confecrabant & fumebant Sacro-San&tam Euchariftiam. De ipfis habet Philo : Memfa pura eft à cruemti , dapibus. Pro cibo panis apponitur , fal pro obfonio , pro comdimemto hyffopus , ' im delicatorum gratiam . Addit potum fuiffe folam aquam. Quod ipfum habemus in Clementis Alexandrini. Chriftiano Paedagogo , ac in Minutio Felice : Nempè ho

rum Agape nön laborabât vitio Corinthiorum , .

de quibus Apoftolus : Alius quidem efurit , alius autem ebrius eft. Erat cœna pura , feu Xerophagia. · · · • • • • • Et talis omninò fuit etiam Pafchalis Judæorum coena. Etenim poft comeftum à ftantibus agnum fedebant ad menfam , & aliud fumere non poterant quam embamma ex intybis & la&tucis agreftibus , & azymum panem . Ejus partem Pater-familias dividebat in tot particulas, quot habebat fibi adfidentes : Et cuique dabat fuam , agens Deo gratias. Exindè, gratias item agens, fumebat vinum , & tunc áí fibi proximo. Et, fic omnes per ordinem. Ita habent vetufti Judæorum Rituales libri. Quæ omnia fuerunt raenuntia, & promiffiwa praeparamenta noftrae facrofan&ae Euchariftiae. Et fola ifta coena apud IHebrgos non fuit iftiufmodi. Etenim Tertullianus lucidè laudat plures coenas puras , pluraque jejunia . Videntur noftro more habuiffè & ftri&iora & laxiora. PofIit nofter mos effe ab ipfis tradu&us. Licèt Divina lex ipfos devinxerit ad unicum dumtaxat folenne jejunium , humana tamen Majorum difciplina videtur illis fuperpofuiffe & alia : Videtur omnibus majoriCÃriff. Lupi Opera T. VI.

bus feftis impofuiffe præviam puræ cœnæ vig liam. Et haec poflic effe origo noftrarum etiam vigiliarum. Hinc item videtur proceffiße non error, fed vera phrafis Gentil u m. Quod enim omnium paffim Feflorum , quae dicebantur & Sabbatha, vigilias viderent jejunari à Judæis , dixerunt ab illis jejunari Sabbatha, iftaque jejunia titularunt Sabbathinaria . Nam & nos hodie, quia quorumdam feftorum vigilias jejunamus , dicimurjejunare ifta fefta , & ab his eadem jejunia titulamus. Praetereà, Judaeos, quòd Sabbathum fervarent , Pagani titulabant Sabbatharios : Eodem modo quaevis ipforum jejunia poflint titulaffe Sabbatharia, ideoque Sabbatharia jejunja apud illos poflint fuiffe idem , quod jejunia JudaiC2 . Quidquid fit, lucet Latinum Sabbathi jejunium ex legitima caufa fuiffe à San&to Sylveftro induétum. A% nafcitur quæftio, Quare & Graeci ipfum non induxerint? Etenim hi non minùs quam Latini perpetua conftantia oderunt Judaicam communionem . Refpondeo rationem edicià Sanéto Epiphanio : Marciom 5abbatbo ob eam caufam jejunia famxit. Cum emim , inquit, Judaeorum Dei , qui bumc mumdum fabricavit , illa fît requier, cum die fèptimo requieverit , eadem mor jejumare imffituimus : Ne Judæorum Dei rebus uti videamur. Quam impietatis regulam fecuti funt omnes Gnoftici , omnes duplicis Divinitatis profani fabulones. Et fparfi erant per omnem Orientem. Hinc inter Sabbathinam exhaeredatæ Synagogae refe&tionem ac inter Sabbathinum Gnofticae blafphemiae jejunium , quafi inter incudem & malleum, haefit Orientalis Ecclefia : Et iftam fcyllam & hanc charybdim ftudens evadere, fed non valens . Hinc cum Judæis fobriè ac religiosè refici maluit , quàm cum iftis , &c quidem Chriftianum nomen præferentibus, impoftoribus jejunare. Tria Gnofticæ fa&tionis f.mofa & horreuda- crimina omnibus Chriftianis imponebat coeca Gentilitas. Hinc vera Chriftianitas, quò fibi nihil cum iftis commune demonftraret, à propriis, blafphemis praefertim, ipforum moribus voluit effè remotiffima. Quarta & fexta feria jejunare eft Apoftolica, omnibus fub coelo Chriftianis impofita, lex atque

traditio. Verùm pofteriorum faeculorum Græci exemerunt ferias Pafchalis feptimanæ, dodecahemeri , apocrei , & tyrophagiae. Etiam carnes tunc comederunt . Rationem dat in Refponfis ad Marcum Alexandriæ Patriarcham Theodorus

[merged small][ocr errors][merged small]
[ocr errors]

Balfamon : Quia circa dodeca- bemerum jejumamt Q. 3».

[ocr errors][ocr errors]

commentatur : Camom hic cvertit Tetraditarum ac Jacobitarum baereffm . Res videtur non cohaerere . Etenim Tetraditas in tyrophagiæ hebdomada Anaftafius manducare cum Jacobitis, Theodorus Balfamon adfirmat jejunare . Quidquid fit , ex eifdem olim principiis Orientalis Ecclefia noluit circa Sabbathi jejunium convenire cum Gnofticis. At verò peftilens hæc Secta non vexavit Occidentalem Ecclefiam: Hinc ipfa cum Judaejs noluit Sabbathis prandere. Et hinc utriufque difciplina fuit fan&a, & juftis fulta rationibus, ideoque Schifmatici Graeci fine fundamento quærunt de hifce litigare. Notanda funt laudata San&ti Auguftini verba, quibus fexta Dominicae mortis ac fepulturæ feria adfirmat à Judaeis fuiffe a&tam cœnam puram , eamdem feriam fuiße Parafceven , feu praeparationem ipfius Pafchalis feftivitatis. Lucidè adfirmat , non ipfam, fed Sabbathi diem fuiße Pafcha judaicum . San&tus Evangelifta Marcus fcribit : Erat autem bora tertia , & crucifixerumt eum. Et San&tus Joannes: Erat autem Parafceve Pafcb.e , hora quafí fexta. Ad haec in fpeciem adverfa loca concilianda Sanétus Augu{linus adyertit San&tum Joannem non dicere fui£ fe diei, fed Parafceves feu praeparationis horam quafi fextam. Advertit tunc duplex concurriffe Pafcha : Umbraticum ac legale Judæorum, & Chrif{ i Domini reale ac verum , utique voluntariam ejus pro nobis mortem , Hinc Parafceven non à precedentis diei luce, fed à præcedentis no&tis hora nona vult computandam. Et dat caufam : Tumc enim videmtur Primciper $acerdotum promumtiaffe immolationem Cbriffi, dicemter, Reu, eff mortis cùm adbuc in domo Pontificis audiretur. Undè comgruemter accipitur imdè capiffe præparationem veri Pafchæ, cujus umbra erat Pafcba Judaeorum , id eft , immolationis Cbrifli , ex quo  Sacerdotibus pronuntiatus ef immolamdu* . Et ex hifce principiis profequitur: Profe&ò ab ea no&i, bora , quae tumc mona fuiffe conjicitur , ufque ad horam diei tcrtiam, qua crucifixum effe Cbri

[ocr errors][merged small]

dit. Adbuc emim erat ipfa pr£paratio , quae ab hora moáis cæperat, donec fieret , quæ præparabamtur, immolatio Cbriffi : Quae fa&a eft fecumdum Marcum bora , mom præparatiomi* , fed diei tertia , eademque fexta , non diei , fed præparationis , fex utique boris à modfi* moma ufque ad diei tertiam computati *. Eadem latiùs docet in tertio libro de confenfu Evangeliftarum. Adfirmat Dominum fextae feriae fexta hora fuiffe defun&um , & profequitur : Dicumt enim die quidem illo , quem dier Sabbathi fèquebatur, Parafcevem fuiffe Pafcbae Judgorum , quod ab eodem Sabbatbo jam inciperemt Azima , fed tamem verum Pafcha, quod im paffione Domimi gerebatur , mon Judaeorum , fed Cbriftianorum , cœpiffe praeparari, id eff, Parafcevem habere, ab hora mo&i r moma , im eo quod Domimus à Judaei r occidendus praeparabatur. Parafceve quippè interpretatur prgparatio. Ab illa ergo mona mo&fir bora ufque ad ejur crucifixionem occurrit bora Parafceve* fexta fècumdùm Joannem , & hora diei tertia fecundùm Marcum : Ut mom Marcus boram i!lam recordatam recapitulamdo commemorarit , qua clamarumt Judaei , Crucifige , crucifige , fed eam prorfus boram tertiam dixerit, qua Dominus eff fixus im ligno. Quir fidelir mom buic faveat folutioni quaeftionis ? Si modò poffit aliquis articulus conjici ab hora mona mo&is , umde cæpiffe Parafcevem Pafcba moffri , id eff, praeparationem mortis Cbriffi, congruenter imtelligamur. Lucidè adfeverat & umbratici & veri Pafcehatis Parafceven cucurriffe fimul, utrumque fuiffe fextam feriam, & Azymorum comeftionem priùs à Sabbatho coepiffe. Adfirmat hanc effe plurimorum fententiam. Ex quo vides fententiam, quæ adferit Judaicum Pafcha alio die à Chrifto Domino , alio fuiffe celebratum à Judæis, non folis Graecis, fed infuper placuiffe plurimis Latinis, ipfique etiam San&to Auguftino : Exiftimo ante fchifmaticas Graecorum de Azymo & fermento lites fuiffe communiffimam in omni Ecclefia., Ewangeliorum enim contextus eft lucidus. Objici poffit, quod Pafchali feftivitati lex non adfcripferit Parafceven. Rationem dat liber Exodi: Nibil operis cietis in eis , exceptis bis quae ad vefcendum pertiment. Et iftud argumentum quidam hodie magni

faciunt. Refpondeo ab hac regulaexcipi Pafcha, quod cadebat in Sabbathum,

[ocr errors]

T nullus Abbas Decimas & Primitias , & reliqua quæ fecundùm
Statuta Canonum ad Epifcopos pertinent , fine authoritate Ro-

I X.

mani Pontificis , feu Epifcópi confenfu , in cujus Diœcefi habitat » detineat , Apoftolica fanétione firmamus.

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small]
[ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][merged small][merged small][merged small]
[ocr errors]

dem & Plebes fuiffe appellatas audivimus fuprà à San&o Petro Damiani. Hiuc & ipfarum Re&ores etiamnum hodiè nuncupantur Plebani. Plebs habet Ecclefiam, Ecclefia Altare, Altare Decimam . Et quidem uti etiamnum Græcorum Bafilicæ, ita olim & Latinorum Ecclefiae habebant, & habere debebant unicum Altare : Caufa magni Sacramenti. Hinc igitur ifta quatuor , licet admodum diftin&ta,ob laudatam unionem antiquitas, à principali defumens denominationem, non malè titulavit Altaria. Porrò quòd illa invadere, ac militibus fuis in ftipendia atque haereditariam poffeffionem diftribuere coeperit praefertim Carolus Martellus, jam di&um eft frequenter atque oftenfum. Quòd ea filius Pippinus Rex, *Carolus Magnus, ac Ludovicus Pius reddere coeperint, item oftenfum eft, ac fuo loco largiüs oftendetur. Nihilominus Sanétus Agobardus , qui Lugdunenfem Ecclefiam rexit fub laudato Ludovico, in libro de Ecclefiafticarum rerum difpenfatione adhuc conqueritur: Numc mom foHûm poffèffiones Ecclefiafticae , fed & ipfe etiam Ecclefiae cum poffeffionibus venumdantur. Attentari id queritur non folùm ab Ecclefiarum fundatoribus íeu Patronis, fed infuper ab aliis, qui nullum habeant cujuslibet juris vel fucum. Utique ab hæredibus aut fucceffbribus illorum, qui ipfas acceperant à Carolo Martello. Non folùm Parochiales cum Decimis , fed & Cathedrales cum opimis poffeffionibus Ecclefias , nec non & Monafteria poffidebant tamquam bona patrimonialia , transfundebant in haeredes , commtitabant atque vendebant . A fan&is tandem ac zelofis Epifcopis partim per preces, partim per Canones , partim per varia cum Ludovici Pii fuccefforibus paéta & concordata malum fuit, licet non penitus evulfum , tamen infigniter mitigatum . Et Monachorum & Regularium in Cathedrali aut Collegiato Clauftro Clericorum difciplina tunc florentiffimè vigebat. Hinc plures Laici , dum Saeculares feu fingulares Clericos averfantur, detentas Altarium Decimas illis donarunt , ex ipfis fundarunt nova Monafteria ac Regularia Collegia, atque ita utramque ißam profeffionem opulentiffimè ditarunt. Ipfas dederunt cum onere reparandæ & ornandæ fabricae , & fufficientis ad populi minifterium Cleri fu£tentandi. Poft exftin&am Caroli Magni fobolem , & patrata in Formofum Pontificem fcandala malum adeò refurrexit, ut Laici in ipfis etiam Romanis Bafilicis devotas adventantium fidelium oblationes invaderent,& ipfos adventantes in via praedarentur. Medicinam adhibere iterùm coepit Gregorius fextus, Vi&or fecundus, ac præfer

[ocr errors][merged small]

bat Regularis Ordo , Monafteria non parùm profecerunt. Plurima tunc fuiffe de novo fundata fcribit Glaber Rudolphus. At ecce hinc natum eft malum aliud , de quo ad Urbanum fecundum Pontificem retulit ftatim in fui Epifcopatus exordio San&tus Ivo Carnutenfis : Multa imordinata fieri video in domo Dei, quae me torqueant, maximè quod apud mor qui Altari mom ferviumt , de Altari vivant. Decimas affirmat effe propriam folius privativè Altaris dotem , ideoque de ipfis non Monachos, fed folos cum Epifcopo Parochiales feu Plebanos Clericos debere vivere : Ex ipfis non poffe iftos incraffari, & hos efurire. Etiam in fua ad quinti decimi faeculi medium celebrata Synodo Triftandus de Salazar , Archiepifcopus Senonenfis , a poffidentibus Altaria Monafteriis atque Capitulis lamentatur Parochis non præftari Canonicam competentis fuftentationis portionem, atque adjun

git: Propter boc fiunt plures ex iifdem Ecclefis va- C. 4.

camter , & Pafforibus viduatae , in magnum animarum periculum. Et inter abufus, quos reformandos Adriano fexto Pontifici retulit Norimbergenfis Germanorum Procerus Conventus, fuit & hic : Plereque Parocbiale r Ecclefiae Monaflerii , , Prælatis , aliifque Curatarum Ecclefiarum Re&oribur , imcorporationis , ut vocamt , feu alio quopiam jure fubditæ funt, quas etfí ipfijuxta Camomum comftitutiones per fe providere temeantur, ubi aliis elocamt gubermandar, beneficiorum dotem & Decimas plerumque fibi ipfi, refervant, & praeterea tam enormibus abfentiarum pemfomibus gravant. atque oneramt, ut comdu&itii iffi Parocbi, eorumque Vicarii, Vice-Plebami , Sacellami , Coadjutorer , cgterique condu&arum Ecclefiarum Admimiffratores , competem^ tem fuffentationem , decemtiaque alimenta inde babere mequeamt . Quo fit , mam umdè comdu&itii iffi Paflorer & Mercemarii vivamt , babeant oportet , ut illicitis exa&iomibur locata , fibi oviculas miferè depraedemtur , dilamiemt , omnemque fubftantiam tamtùm mom abfumant. Queruntur ab ipfis mercenariis nullum adminiftrari Sacramentum fine gravi ac fœda exa&ione. Quod ipfum in Germanicorum gravaminum faéta ad Julium {ecundum relatione queftus fuit Imperator Maximilianus . Et à Tridentino Concilio corrigi poftu

[ocr errors]

lavit Francorum quoque Rex Carolus nonus. .

Altarium Decimas poffidentia Monachorum Coenobia aut Clericorum Collegia affeverabant fe iftic effe principales Paftores, ideoque illis conduάitium & manualem imponebant Vicarium, & non data competenti fuftentatione cogebant ad omnis generis Simoniam. Sic Altaris Minifter fordidè efuriebat , & nefcio quis ejus detentor ufque ad animæ & corporis ebrietatem ex ipfo luxuriabatur. Quem fuo loco exponendum abufum fuiffe etiam noftri Gregorii faeculo peffimè graffatum oftendunt plurimi tunc editi Ca• nones, vetantes Altaria dari ad firmam. _ Et ad ejus exfcindendam radicem laudatus Gregorius edidit præfentem Canonem. Nequaquam affeverat aut fancit Monachorum Coenobia effe Decimarum incapacia , fed dumtaxat hafce ab illis citra Epifcopalejudicium atque confenfum non poffe accipi, nec detineri. If* Cœ

[ocr errors]
[ocr errors]

6. q. 1. c.

JL. 3. tit 1 o.
C. 7.

Ep. 19».

nobiorum capacitas infigniter lucet ex vigefima prima Joannis Caffiani collatione , ubi Abbas Theonas laudat Ægypti poffeffores, quòd ad Joannem Monafticae Diaconiæ Præfe&um certatim adferrent frugum fuarum Primitias & Decimas : Laudat & diétum Joannem , quòd eorum devotioni viciffitudinem cupiem repemfare, eis fecundùm Apoßolum femimaret fpiritualia, quorum metebat doma carmalia. Et in litteris ad Henricum fecundum fcribit de ejus olim anteceffore Edelulpho Alredus Abbas Riewallenfis : Eleemofynis fanè fc operam dabat , ut totam terram fuam pro cbriffo decimaret , & partem afecimam per Ecclefas ac Momafferia divideret. Et apud Gratianum extat Epiftola, affirmans etiam pauperes alendos ex Decimis , atque adjungens: Maximè curamdum Epifcopi r , ut de Decimis , & oblationibus , Caenobiis & Xenodocbiis , qualem voluerimt & potuerimt , fuffemtationem impendamt. Liberum eff enim Monacbir , & fpiritualibus viri* , Deum timemtibur & colemtibus , Decima* & oblationes cun&aque remedia concedere, & de jure fuo um domimium ilJorum & ufum tram ferre, mec tam in pauperi. bur paupertatem, quam religionem attendere. Quod autem Beatitudo tua quæfvit , utrùm ufus Decimarum & oblatiomum $æcularibur provenire poffìt , movit veßra $am&itar omninò mom licere , protefiam tnbuf baec Djvimi* au&oritatibus patermorum camomum. Quamobrem f aliquamdo fuerint ab hir malè detemta, quae Divini juris effe mofcuntur, & im ufum tramferumt Momacborum & fervorum Dei, Epifcopo tamem loci illius praebemte comfewfum, comfabunt ei, omnia perpetua firmitate & ffabilitate fubnixa. Clericor autem illos convenit Eccleffe ßipemdi* fuffentari , quibus paremtum & propinquorum nulla fuffragantur. Qui autem boni ; paremtum & opibus fuffentari poffumt, fi quod pauperum eff accipiumt , facrilegium profe&ò committumt , & per abufum talium judicium fibi manducamt & bibunt. Eandem Epiftolam apud Gregorium nonum laudat in litteris ad Bituricenfis Ecclefiæ Archiprefbyterum & Scholafticum Innocentius tertius. Verùm peffimè à Gratiano adfcribitur San&o Hieronymo. Omninò enim fcripta eft longè pofteriùs in gratiam Monachorum . Ejus au&or , ut hos ad Decimarum poffeffionem redderet fecuriores, cum Juliano Pomerio docet divites Clericos ex ipfis non poffe fuftentari. Et hanc noftram affertionem in litteris ad Columbenfis Cœnobii Monachos infiguiter confirmat Sanétus Ivo Carnutenfis Epifcopus. San&i Auguftini varia , quæ bonis à malorum intra Ecclefiam communione nullum effe timendum contagium docent, teftimonia adducit, & pergit in novos nefcio quos Dogmatiftas : Hæc & bis fimilia Praecomes bujufmodi mom intelligenter aut non legemter , fuademt Monacbir, at fua Momafferia deferamt propter Abbater fuor & Procuratores Monafferiorum fuorum, qui aliquas Idecimaj , quae jwre pertinent ad difpcmfationem Epifcoporum , Monaßeriis fui , acquifferunt . Dicant mibi tam fubtiler Divinorum judiciorum fcrutatores , quid falubriù* fit Momacbis , utrum permanere cænobitar fub Praepofitorum fuorum obedientia , quæ melior quàm viâimae, & ibi vivere

| de Decimis & fidelium oblatiomibus , quas Ecclefia lege cbaritatir communicare poteff , mom tantùm, | Monafferiir , fed etiam Xenodocbiir , imfirmi, & iperegrimis , am fieri $awabaitar , ut im privati, lo| cis proprio jure vivamt , & viâum fibi de fubfiamtia pauperum per- mamur raptorum , & de faenore, negotiatorum accipiant : Licèt emim Decimæ & Oblatiomer primcipaliter Clericali debeamtur militiae, potefi tamem Ecclefia omne quod babet cum pauperibus babere commune. Quantò magis cum bis pauperibut , qui reli&is facultatibus propriis , mom ine angaria bajulantes Crucem Cbriffi , fequumtur pau-. perem Cbriffum ? tamen im quo Abbatibus & Praepofitis Monafferiorum parcendum effe mom exiffimo , fab illis ad quor mom pertimemt, id , à Laicis Decimar & Oblatione r accipiamt , fimordinatè ear j quibuscumque perfomi* acquiramt, fi terminor tramfgrediamtar amtiquor , id eff, ßßipendia 1Presbyterorum amtiquitùr inffituta mimoremt , ac fibi ufurpemt. ANec tamem ideò Monacbi , qui baec ignorant aut non probamt , debent fuam colle&ionem deferere , aut Abbatibus fuir mimis obediemtes exiffere. Quidam tunc Pfeudo- do&tores af{eruerunt Pecimas effe Ecclefiaftica folorum privativè Epifcoporum & Clericorum ftipendia , ipfarum Monachos non minus quàm Laicos effe penitus , incapaces, ideoque ipfas detinentia Monafteria effe in damnationis ftatu, & à probis Monachis deferenda. Palmares damnationis reos blaterarunt effe Abbates, & Præpofitos feu Procuratores, ipforumi cohabitationem effe contagiofam , ideoque migrandum in folitudinem & Anachorefim. Pe£fimis hifce fibilis percufferunt multorum infirmorum imperitas confcientias, & in Apoftafiam circumfcripferunt. Pt quidem laudata San&i Ivonis Epiftola fànavit & quietavit multos,' attamen non omnes. Quis enim nefciat fanétiffimum Ciftertienfem Ordinem prodiiffe ex fchifmate & quafi Apoflafia quorumdam fratrum è Molifmenfi Monafterio ? Dixerunt hi San&i Benedi&i Regulam non fervari, fui temporis Monachos effe extra falutis viam , ideoque fugerunt in Ciftertii eremum, & novum iftic atque humile Coenobium inchoarunt . Hac enim de caufa venerabilis Albericus, fecundus Ciftertii Abbas, longo tempore, tamquam fchifmatis auôtor aut incentor Molifmenfem carcerem fan&ificavit. Eorum fenfum exponit Sigebertus Gemblacenfis : Abbas ciffertii

gulam Beati Bemedi&i in loco illo ordimatam umanimiter ßatuerunt temere , rejicienter à fe quidquid Regulae refragabatur. Exuti veterem hominem , movum fe induiffe gaudebant. Et quia nec in Regula , nec im vita $an&i Bemedi&i legebamt eumdem Do&orem poffediffe Ecclefias vel Altaria , vel Decimar aliorum hominum, ideò baec omnia abdicaverunt. Decimar ajebant à fan&ir Patribus , qui orgama erant $piritu, $an&i , quorumque $tatuta tranfgredi efi facrilegium committi, in quatuor portiones diffributar, umam fcilicet Epifcopo , alteram Presbytero, tertiam bofpitibus ad illam Ecclefiam venientibus , feu vidui, & orphanis , five pauperibur aliundè viéfum non habentibus , quartam reffaurationi Eccleffe. E* quia in boc computu perfonam Monacbi , qui terras fuas

[ocr errors]
« VorigeDoorgaan »