Pagina-afbeeldingen
PDF
[ocr errors][merged small][merged small][merged small]

Gothorum in Hifpania Regi , ac ejus Doétori

. nediçtus. Praefentis, inquam , Synodi tempore

mirabilium operator , clarus babetur . Claruiffe! affirmat fub Imperio Juftini primi . Et ex ifig, Servitano Monafterio prodierunt & plurimi & fan&iflimi Hifpaniarum Epifcopi , quos inter! fuit San&us Eutropius Valentinus Antiftes, quem laudat in virorum Illuftrium Catalogo San&us Ifidorus Hifpalenfis Archiepifcopus , & adjungit : Seripfit ad Petrum Epifcopum Italicenfem de diffim&ione Momachorum , falubri fermone compofitam epifiolam , & valdè Momacbis meceffariam . Ad quod Donati Encomium addit Aubertus Miræus : Domatur fcripfit Regulam ad Virgines , quam ex vetuflo codice fuo defcriptam camomici Regulare , Momafferii Corporis Cbrifti Colonia ad me tramfmiferumt. Et edicit iftius Regulæ exordium : Sanéi, á me plurimùm vemeramdi ; Chriffi Virginibus Gautfl/ud.e , ommique fuæ comgregationi in Cænobio , à famula Dei Flavia confirué7o, Domatur . Ex quo lucet utriufque fexus Monafteria à San&to Donato per Hifpaniam fuiße diffufa . Et quis inficietur aut ambigat ipfum fuiffe Auguftinianæ Regulæ ? Etenim nullos nifi Sancti Auguftini Monachos tunc noverat Africana Ecclefia . Eutropius floruit fub Magno Gregorio , quem omnes fcimus & Benedi&tinae Regulae zelofifIìmum , & Richaredo

& Dire&tori San&to Leandro Hifpalenfi Archiepifcopo fuiffe amiciffimum. Forfitan ille hos ad admittendam iftam Regulam voluerit inda. cere , & San&tus Eutropius , utpotè Servitani Monafterii nuper Abbas & jam Proteétor, poffit pro San&ti Auguftini . Regula intercefiiffe. Scio has quæftiones effe rixas Monafticas ac interminabiles genealogias , nec ipfis velim intricari : attamen arrogantiae non eft dicere veritatem. Benedi&tina Regula eft per Summos Ecclefiæ Patres judicata Monachis aptior quam Auguftiniana, atque ita plura San&ti Auguftini per Europam Monafleria olim obtinuit Sanétus Be

nuilam Monafticam nifi San&i Benedi&i ReguJam noverat Gallicana , Italica , Hifpanica , Anglicana , & omnis fermè Europaea Ecclefia. Hinc nofter Canon mandat Monachis viétum & veftitum praeberi juxta Regulam Sanéti Benedi&ti.

Ad evellendas quafvis proprietatis radices addit de Monachis : Abfque voluntate Abbatis Praepoffturam aliquam mom temeant. Voces, Praepoff. tus ac Præpofftura , apud antiquos Monachos habuerunt fignificationem variam , de qua in data fuis Canonicis Regula Sanctus Crodogangus Metenfis Epifcopus : Quamvis omner , qui praefunt, Praepoffti ritè dicamtur, ufus tamem obtinuit eos vocari Præpofitor , qui quamdam Prioratus curam fub alii* gerumt. Praepolitum dicit effe illum , quem plura hodie Monafteria vocant Proviforem aut Procuratorem . Eodemque modo loquitur in fua Regula San&us Pachomius : Diftinguit enim Monafterii Patrem , Monafterii Principes feu Majores, Monafterii Praepofitum ac Secun. dum , id eft , Praepofiti abfentis aut impediti Vicarium. Quod ipfum in fua Regula facit San&tus Fruétuofus Archiepifcopus Braccarenfis. Eodem fenfu loqui videtur vita Sanéti Fulgentii :

Fu!gentiu* fíne fuo confilio nec eum Fratrem, qui Præpofiti gerebat officium , finebat aliquid agere.

Lucidè ita loquitur in San&ti Auguflini vita bea- Cap. •*. tus Poffidonius. Loquitur de Monafterio Cleri- Cap. 24.

corum. Et hinc lucet aliam Clericis Auguftini , aliam ejus Monachis fuiffe regiminis formam, & Regulam his, non iftis fcriptam : Ea enim per Præpofitum intelligit non Procuratorem , fed ipfum Patrem feu Monafterii Præfe&um . In Monaftica item Regula fcribit San&tus Ifidorus Archiepifcopus Hifpalenfis: Ad Praepofitum pertimet follicitudo Monachorum , a&io caufarum , cura poffeffiomum , fatio agrorum , plantatio & cultura vimearum , diligentia legum , confiruéìio aedificiorum , opus Carpentariorum feu Fabrorum. Omnia temporalia Monaflerii Officia dicit ordinanda à Patre , & fpe&tare ad curam Præpofiti. Etiam ad fuos San&ti Quintini Regulares Canonicos fcribit San&us Ivo Carnutenfis Epifcopus : Abba* vefer faciat fíbi Praepofitum, qui omnia exteriora difponat. Et in Augußano San&i Udalrici Monafterio alium Sveviae , alium Bavariæ fuiffe Praepofitum , teflatur ejufdem Ecclefiae Chronicon : Quòd nempe alter apud Swevos, alter apud Bavaros fita Monafterii bona gubernaret. Uti quaedam Ecclefiæ diverfos Archidiaconos, ita magna Coenobia varios habuere Præpofitos; Et Monachorum Coenobia & Clericorum . Eadem in fignificatione vocem ufurpat prima Aquenfis Synodus. Refert verba fuperiùs addu&ta San&ti Crodogangi . Et hunc Praepofitum leges Juftiniani appellant Monafterii Apocrifarium. Aliter verò in Ecclefiæ fuæ hiftoria fcribit Simeon Monachus Dunelmenfis : $an&u , cudbertu* fucceffit im Præpofiti , id eff , Priori, officium. Nam qui mumc Prior, â Beato Benedi&o Praepofitu, Monafterii appellatur. Hinc idem Benedi&us ei fupponit omnes Decanos, quos hodiè dicimus Superiores. Eum ftatuit ab Abbate cum meliorum Eratrum confilio eligendum , & profèquitur: $æpiù conti;!git ut per ordimationem Praepofiti fcandala gravia in Momafferii oriamtur, dum fint aliqui maligno fpiritu fuperbiae imflati, qui aeflimamte* fe fecundor effe Abbates , affumemte, fibi tyrannidem , fcandala nutriunt, & diffemffone, im congregatione faciunt ; & maximè im illi, loci, , ubi ab eodem $acerdote, vel ab eifdem Abbatibus, qui Abbatem ordimamt , ab ipfú etiam & Praepofitu, or. dinatur. Quod quàm fft abfurdum , facile adver. titur. Quia ab ipfo imitio ordimationi, materia ei datur fuperbiendi , dum ei fuggeritur à cogitationibu, fuit , exutum eum effè à potefiate Abbati, fui , quia ab ipfi eff ordinatur , à quibus & Abbà, . iunc fufcitantur invidiae , rixae , detra&ione, , aemula. tione* , diffenfones , exordimatione r. Et dum comtraria föi invicem Abbas Praepofitufque fèntiunt, & ipforum neceffe eff fub hac diffenfione anima, periclitari , & ii qui fub ipffi funt, dum adulantur partj. bus , eunt in perditionem. Cujus periculi malum illa refpicit in capite, qui talibur im ordimatione fecerumt au&ore* . Ifcoque mo* prævidemus expedire propter pacif cbaritatifque cuffodiam , im Abbati, pender, arbitrio ordimationem Monafferii fui . Et , ff fig

ri poteff , pcr Dccamor ordinetur omni, utilifaj

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small]
[merged small][ocr errors][ocr errors][merged small]

ta, Momafterii , prout Abbas difpofuerit : ut dum pluribus committitur, umur mom fuperbiat. Quòd ß aut locus expetit, aut Congregatio petierit ratiomabiliter cum bumilitate, & Abbas judicaverit expedire , quemcumque elegerit Abba* cum confilio Fratrum timentium Deum , ordimet ipfe fibi Praepofitum . Tanta in quibufdam Monafteriis erat Prioris feu Præpofiti dignitas, ut ipfe non minùs quàm Abbas ab Epifcopo folemniter benediceretur. Et hinc tanta illi etiam fuperbia , ut fe ab Abbatis poteßate exemptum crederet, imò fecundum Abbatem. Qua de caufa maluit Sanétus Benedi&us fua Monafteria carere Praepofitis & variis per ipfos difciplinæ periculis, ac regi per folos Abbates ac Decanos . Permifit tamen arbitrio Abbatum. Et hunc articulum innovat, ac fervari mandat Moguntina fub Carolo Magno Synodus: Decrevimus , ficut fan£fa Regula dicit, ut Monaflerium , ubi fieri poffit , per Decano, ordimetur , quia Praepofiti fepè im elationem incidunt , & in laqueum Diaboli. Quam formam etiam in AEgypti Monafteriis fuiffe fervatam , fcribit ad Euftochium Sanétus Hieronyinus. Et ex his intelligimus varia Patrum ac Synodorum obfcuriora loca . ln primis San&ti Gregorii Epiflola ad Agnellum , quem vulgata Epigraphe perperam appellat Epifcopum, Abbatem Ariminenfem : Dicimus quòd Dile&io tua Praepofitum mon habem , ommimò im regemdi* fratribus elaboret. $i ergò qui vor im ordine fequitur , talis eff ut circa cellae ordimationem , Fratrumque cuffodiam, mec mom & im lucramdis animabus foler* valeat inveniri , is debet ad bunc locum imcum&famter accedere. Si verò talis mom eff qualem locus repofcit, ae quolibet etiam ultimo gradu , ftalis inter fratre* fuerit repertur , bujus mon locus , fed utilitas profe&a efi praevidenda . Epifcopos Gregorius ac omnes femper Romani Pontifices , mom veffræ Dile&ionis , fed veftrae fraternitatis titulo femper Honorarunt. Et ifto tempore Caftorium Epifcopum femper infirmum habebat Ariminenfis Ecclefia , ac ejus loco vifitatorem Leontium Epifcopum Urbinatem , atque ità conftat Agneldum fuiße Abbatem . Et Epifcopos aut Clericos effe fimul Abbates numquam permifit , fed {an&iffimè femper Gregorius interdixit. Agnellus itaque San&i Patris Benedi&ti fecutus confilium, noluit habere Praepofitum, fed per Decanum aut Decanos rexit fuum Monafterium . Verùm quia onus fuperabat, aut certè fatigabat ejus vires, Praepofitum affumi juflit Pontifex : Et hoc non juxta ætatis, fed juxta meritorum ordinem ac idoneitatis . Praepofito affirmat incumbere ordinationem cellae , Fratrum cuftodiam , lucrandarum animarum zelum, Fratribus dandum omnis virtutis exemplum : Quæ omnia lucidè funt officium Prioris . Lucidè Gregorius loquitur ex Sancti Benedicti Regula, atqùe ità lucet ipfam tunc in omnibus Italiae Monafleriis habuiffe vim Canonis , ac folam viguiße. Eodem fenfu fecunda Turonenfis Sydûs duos in eadem cella habitare , aut in eodem le&o decumbere Monachos vetat , & adjungit : Schola labore commumi conftruatur , ubi amne, jaceant aut Abbate qut Præpofito gu

bermamte. A Monafterii feptis item mandat arceri mulieres, & denuò fubjungit : $i Abba , in bac parte aut Praepofitur megligem* apparuerit , excommumicetur. Utrumque hoc officium manifeflè fpeétat ad Priorem. Et San&i Leodegari Auguftodunenfis Epifcopi Monachales Canones habent : Monachi Abbati fuo ac Praepoßto fmt obediemter. Et iterùm : Quifquis baec diéfata temtaverit aliqua tram *greffione caffare , f Abbar eff, ammo uno ei communionis potefta* fufpendatur, fi Praepofitur , amnor duo r. Edicit Praepofitum Monafticæ difciplinae poft Abbatem effè cuftodem , ideoque eundem cum hodiernis Prioribus. Et in dire&tis ad Monachos Capitulis Carolus Magnus commendat exhibendam Abbati reverentiam, & fubjungit : De Decamir & Præpofitis , ut eorum mutatio fecumdùm Regulam fiat. Ubi San&i Benediéti Regulam denuò antonomafticè appellat Regulam. Et Aquenfis Abbatum fub Ludovico Pio conventus : Præpofitur intra & extra Monafterium poft Abbatem majorem reliquis Abbati, fubditis babeat poteßatem. Semior Decamus reliqui, Decamir præponitur , & Abbate vel Praepofi;o praefente proprium locum temeat. Ut Abbar, Praepofítur , vel Decamur , quamvir Presbyteri mom fimt , Le&oribus benediâionem tribuamt. Per Præpofitum Prior, per Decanum intelligitur Supprior. Et idem Conventus quandoque habebat plures. Nam & hodiè quidem habent plures Priores : Magnum , & fecundum, & tertium, & quartum . Primus eft Praepofitus, alii funt Decani. Et hinc etiamnum hodiè folus primus habet ubique , etiam praefente Abbate , fuae dignitatis locum, aliorum fenior non nifi Abbate ac magno Priore abfente . Eis praefentibus, recedit ad locum fuae profeffionis. Pompofa tot Priorum gradus & nomina peperit pofteriorum faeculorum humanus dies : Sunt tamen antiqua. Etenim de Guilielmo Sanéti Carilefi Monacho fcribit Simeon Dunelmenfis: Primò Prior Clauflri, deinde fecumdu* ab Abbate , Major fcilicet Prior conflituitur. Prior Clauftri fuiffe tunc videtur fenior feu primus Decanorum . San&ti Benediéti Ordo hodiè Pachomiano more (Economum appellat Praepofitum. Excipe Monafteria perpetuò commendata : Haec titulum iftum avito more dant Priori . Verùm de neutra Praepofitorum fpecie ftatuit hic nofter Canon. Praeter Abbatias ac folemnes Monachorum Conventus olim fuerunt , ac etiamnum funt conventiculi , quos Patres & Canones vocant Abbatiolas, Cellas , Obedientias , Gangrias, Prioratus , Praepofituras. Dependent ab Abbatia, ficut membra à capite: Et ipforum Praefe&tus femper debuit effe manualis ad nutum Abbatis , & illi obligatus ad rationes. Apud quofdam titulatur Prior , apud quofdam Praepofitus : Nam San&i Benedi&i Regula hos titulos confundit . Hinc intellige quid apud antiquos Monafticarum rerum Scriptores fint Prior & Monachi Obedientiarii , quid Clauftrales : Hi ipfam Abbatiam incolunt , ifti Obedientias feu Cellas. Habuerunt femper propria, & à principali Conventu divifa bona, atque ex illis obligantur alere fratres certo numero, facere

Cap. 16.

[ocr errors]

Cap. 55.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

Divina quotidie Officia, & in incolas ac peregrinos pauperes confueta opera charitatis. Ea Abbas augere poterat, non diminuere , nec fuae menfae applicare. Quidam olim ftudebant bonorum augmento, atque ità adfpirabant fuo tempore erigi in Abbatiam : Quibufdam Fundator hanc conditionem appofuerat. Laxata difciplina hofce Conventiculos redegit in folitudinem , & quafi in carceres aut infulas, in quas Abbates invifos fibi Monachos detrudebant. Et hinc natus eft alius abufus, in quem ftatuit apud Guilielmum Malmesberienfem San&tus Anfelmus. Ne Monachi temeant villar ad firm.im . Et apud Rogerium Hovedenfem Succeffor ejus Hubertus: Probibemus me Momachi reditur, quor Obediemtiar vocant , teneamt ad firmam. Et in Oxonienfi Synodo ejufdem Sedis Antiftes Stephanus: Momacbur Ecclefiam vel Monafferium , vel quodlibet praedium Ecclefie fuae mom audeat retinere ad firmam. Et ad Auxitanum in Gallia Archiepifcopum fcripfit Innocentius tertius : Ad audiemtiam mofiram moveris perveniffe , quòd Monachi , Camomici , & alii Regulare , tuae Provinciae, cùm deberent im claufro potiùs juxta Regularia Conftituta divini* obfequii, vigilare, de Obedientiis ac reditibus , quorum curam gefferunt , pecunia congregata , Claußrum abhorrentes , per Curia , Primcipum & Potemtum difcurrere non veremtur. Mandat illos compefci , fpoliari ipfis pecuniis, ipfafque redigi in ufum communem. Exftat Epiftola apud Gregorium nonum. Praefatas igitur vacuas Cellas feu Praepofituras Abbates elocabant fuis Monachis, atque ita Simoniam committebant, fovebantque proprietatem ac inobedientiam . Condu&tor enim Monachus gerebat fe , non ut manualem, !

fed ut firmum ac immobilem , & tam quoad adminiftrationem, quàm ejus refignationem dependere nolebat à voluntate Abbatis. Et hunc abufum nofter Canon abolet & circumfcribit. At ecce hinc humana iniquitas invenit aliam artem , adversùs quam fcribit ad Ucetienfem Epifcopum laudatus Innocentius : Ad moffram audientiam pervemit , quòd quidam Camomici Nemaufenfis Eccleffe à mobi* litteras confirmationir fuper adminiftrationibur fuis obtinere laboramt , Religiomir fuae conditione fuppreffa. Nemaufenfis enim Ecclefia erat tunc Regularis. Et in aliis ad nefcio quem Abbatem litteris : Porreéfa nobis ex parte tua petitio continebat, quòd plures ex Religiofit , qui Prioratibus vel aliis admimifirationibus praefumt, à nobis fuper ipfi, quoad vixerint poffdemdis confirmationis litterar fe afferunt impetraffe. Et Monachi & Regulares Clerici , quòd Cellas aut Praepofituras à fuis Abbatibus aut Epifcopis deinceps conducere , & ad vitae finem firmi retinere non poffent, firmitatem iftam ab Apoftolica Sede flagitabant , & quandoque impetrabant: & quidem fuae profeffionis qualitate fuppreffà. Omnes iftiufmodi gratias effe fubreptitias, communis vitae profeffioni ac paupertatis voto fubftantialiter adverfas , ideoque nullas declarat Pontifex, & ab omnibus exfufflandas. Exftant

ambae litteræ apud laudatum Gregorium. Quae Lib.z. tit;

omnia infigniter confirmavit atque innovavit fanéta Tridentina Synodus , fanciens nulli Regulari , cujufcumque conditionis fuerit, bona ftabilia poffè à Superioribus concedi in ufumfru&tum , ufum , adminiftrationem , aut Commendam .

[ocr errors][merged small]

Lacuit quoque Presbyteros , Diaconos , & reliquos Clericos, qui
Ecclefiafticos tenuerint honores , abftinere omnimodis ab uxori-

[merged small][merged small][merged small][ocr errors]
[merged small][ocr errors][ocr errors]

rum Canones , & in canonicis fuis Epißolis laudant Sanétus Bafilius, fundantes fe in exemplo Divinæ clementiae , quae idem crimen non caftigat bis in idipfum. Nihilominus facrorum Clericorum facrilega conjugia utroque gladio percuffit hæc Synodus: Adeò laudatus Pontifex fuit ipfa deteftatus. Verùm modico fru&u : San&i enim hujus operis adimpletio laudato Gregorio per divinam providentiam fervabatur. Et hinc praefentem Canonem moderatus plurimùm eft Nicolaus fecundus. Quöd fœdis iftis maritis folam fufpenfionem inflixerit , atque hac clementia caftitatem reddere fit conatus , infrà

patebit.

CANON

Lib. 3. cap. 3 I.

C A N O N VIII.

Nter hæc quoque placuit noxios diverforum fcelerum diverfis fententiis refrænari . Et quia audivimus quofdam Laicorum nefario aufu res Ecclefiafticas fuis ufibus applicuiffe , & injufto Dominio in fuum opus retinuiffe , idcircò omnimodis prohibemus , ut nemo Laicorum Abbatiam Monachorum , vel Clericorum Archidiaconatum , , neque Præpofituram , vel honorem Presbyterii , vel Sacriftae , feu Magiftri Scholae , neque ullos honores ad jus prædiótum pertinentes

aufit fuis ufibus retinere. Et fi fecerit , excommunicationi fubjaceat.

[ocr errors][merged small][merged small][ocr errors][merged small]

Ræcipimus quoque ut nullus Laicorum aliquid fufcipere audeat de T rebus aut fubftantiis defunétorum , nifi quantum ipfi defun&i , adhibitis idoneis teftibus , in vita fua ordinaverint : Aut fi inteftati

obierint , ad libitum propinquorum
S c H O L I O N. |

Ilios in parentum bona fuccedere & natura mandat & jus gentium. At verò in extraneos teftandi , legandi , aut per quamvis ultimarm voluntatem de fuis bonis difponendi facultatem Gentiles Romanorum Principes cenfuerunt effe fuum beneficium. Mors enim aufert dominium , & decedentium bona devolvit in communem mundum , ideoque Principis eft de ipfis arbitrari & ordinare. Apud plures Barbaras Gentes nullum fuit jus extremæ in extraneos voluntatis. Et ità etiamnum eft apud noftros in Belgio Geldrienfes. Et hinc tam Chriftiani quàm Gentiles Romanorum Imperatores iftud jus fuis populis dederunt fub variis conditionibus, & quædam ob crimina ipfo privaverunt . Scribit Nicephorus Calixtus: Amtomimu , Pius , abrogata veteri Caii Julii Caefaris lege , qua $ematorio viro de bomir fuij teffari mom permifèrat, miff dimidiam eorum partem , qui pro tempore futuru , effet , Principi rclinqueret , ommibus per comffi. tutionem dedit liberam poteßatem de facultatibus

[blocks in formation]

de Antonino Heliogabalo AElius Spartianus: $.

Ad vigefimam haereditatum Mulionem curare juffit.
Ex quo fonte Nicephorus ifta hauferit, ignoro:
Iftius fanè per Julium Caefarem in Senatores in-
duóti , aut per Antoninum Pium exftinéti one-
ris nemo Romanæ Hiftoriae authenticus Scriptor
meminit . Et ftatim adducenda aliud demon-
ftrabunt. Quidquid fit , firmato Augufti O&ta-
viani Imperio omnis ftatim populus coepit adeò
Adulari , ut fcribat memoratus Svetonius :
Nonnulli Patrum familiarum teffamemto caverumt,
ut ab haeredibus fuir , prælato Vi&imae titulo , in
Capitolium ducerentur, votumque pro fe folveretur,
quòd fuperffitem Auguffum reliquiffemt. Et exinde
invaluit mos , quo quifque moriens Princi-
pem legato aliquo atque elogio honoraret. Hinc
de defunéta Junia, Caffii uxore , forore Mar-

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

ci Bruti , fcribit in Annalium libris Cornelius Tacitus: Teftamentum ejus multo apud vu/gur runore fuit. Quia im magnis opibus cùm fermè cum&or Proceret cum bonore momimaffet , Cæfarem omift. Quod civiliter acceptum : Neque probibuit quo minùs laudatione pro roffrir, caeterifque folemmibus fumur cohoneffaretur. Multus erat rumor in popuIo, timebaturque Tiberius Juniam uti ingratam funebribus honoribus privaturus: Quòd nempe confuetum tunc honoris morem idonea perfona in fuo teftamento non fervaffet . Et iftum morem Nero in legem redegit, legatum iftud non pofIe effe vigefima haereditatis parte minus defini. vit Antoninus Philofophus , & iftis vigefimis colligendis ordinavit Praefe&um & Curatorem. Erat officium honoratum : Hinc notatur foedus Heliogabalus, quòd ipfo Mulionem donaffet. Ex quo lucet Neronis iegem à nullo Sueceffore fuiffe circumduétam. Circumduxiffe tandem vi. detur magnus Conftantinus: Nullus enim Chriftianus Imperator legitur ufus ifto jure. Et neque in Theodofiano, neque in Juftinianaeo Codice eft ulla ipfius memoria. Adulatrix Gentilitas di&o legati honore paffim non fuit contenta . Romanorum plurimi Principem fcripferunt vel nuncuparunt haeredem. Adeò mos ifte invaluit, ut de redu&o ad inopiam, ideoque ad rapinas converfo Imperatore Cajo Caligula fcribat Svetonius: Teffamemta Primipilarium, qui ab imitio Primcipatur Tiberij meque illum meque fe haeredem reliquiffemt , ut ingrata refcidit. Item caeterorum ut irrita & vama , quofcumque quis diceret haerede caefare mori deffimaffe. 9uo metu imje&o, cum jam & ab igmoti , inter familiares , & à paremtibus imter libero f palàm haerer 7iumcuparetur, deriforér vocabat , quòd poff mumcupationem vivere perfeveraremt. Et multi, venenatar maéfear miff*. Et aliis infuper modis occidit. Pergit idem Scriptor de Imperatore Domitiano : €omfifcabamtur aliemiffimae baereditater , vc! exiffente tumo , qui diceret audiffe fe ex defun&o , cum viveret, baeredem fibi caefarem effe. Ad Principem ex nuncupativo teftamento probandum hæredem volebat fufficere unicum teftimonium . Simili tyrannide ufi fuiffe videntur & quidam Chriftiani Imperatores, adversùm quos in fcripta ad Conftantinopolitanum populum & omnes Provinciales Lege fanxerunt Honorius ac Theodofius fecundus : Nolumus convelli deficiemtium fcripta; jure ac folemniter volumtater , dum quoddam mo. rientis fupremum , & mom adfcriptum proceffìffe confirmatur arbitrium , tamquam Patrimonium fuum

ad mos deficiems maluerit pertinere. omnibus enim

privatis & militantibus imterdicimus, me bujufmodi perbibeamt*teftimonia , & fal/? crimimi, reor temeri praecipimus , ß cum fcriptae jure ac folemmiter deficientium exftiterimt voluntater , mom fcriptum aliquod fub moffrorum momimum mentione falfo adffruere moliamtur . Exftat lex in Codice Theodofiano. Per ejufdem tituli fecundam , Proculo Urbis Praefe&o fcriptam, legem Valentinianus fecundus ac Theodofius Magnus fibi aliquid per Epiftolam aut Codicillum legari, quod in privatos beneficium omninò valebat , prohibent , & quoad alias cum legitimis folemnitatibus fcriptas Cbriff.Lupi Oper. Tom.P.

' Lib. >. Lib. 4.

, cap. 59- tit. 4. C, 5.

aut nuncupatas in fui favorem extremas voluntates fanciunt fe nullo frui privilegio, fed populo effe pares. Adduéla junioris Theodofii lex e(} multobenignior. Etenim fcriptum teftamentum non folùm alio pofteriori fcripto , fed etiam, fi quidem fua forma conftiterit , nuncupativo teftamento ftatuit revocari atque caffari . At verò in fui favorem nec unico nec centum teftibus credi hic voluit optimus Princeps, nuncupativo teftamento nullum permifit effe locum . Omnem qui deinceps pro tali teftamento teftis juraffet, tra&ari voluit ut perjurum : Quia nempe anteà quidam adulatione pejeraverant . Hanc legem fuo Codici inferuit etiam Imperator Juftinianus, verùm temperatam, ac redu&am adjuris communis términos. Cenfuit Principem in hoc pun&to non oportere effe iniquioris conditionis quam privatos. Redeamus ad Gentiles Auguftos . Memoratum ipfos inftituendi morem probat etiam fa&um Nobilis viri Lucii veteris, de quo per Neronem ad mortem damnato fcribit in fexto decimo Annalium libro Cornelius Tacitus : ANec defuere qui momeremt magna ex parte haeredem Caefarem mumcupare, atque ita mepotibus de reliquo comfulere. Quod afpernatur: Ne vitam proximè libertate a&am moviffimo fervitio fædaret. Nobilem virum Agricolam tanti fecit idem Scriptor, ut fingularem de ejus vita libellum nobis reliquerit. Etiam ab ipfo teftatur exofum Domitianum ex aequo cum uxore & filiis fcriptum haeredem , & adjungit de Tyranno : $atis conftabat leéfo teffamemto Agricolae , quo cohaeredem optimae uxori & piiffimae filiae Domitianum fcripfft , laetatum eum velut bonore , judicioque. Tam caeca & corrupta mems affiduis adulatiomibus erat , ut mefciret a bono patre mom fcribi baeredem, mifmalum Primcipem . Et de Commodo Imperatore , multos per calumniam trucidante , fcribit Ælius Lampridius: Hir , quibus deerat falfi criminis oppofítio, objiciebatur quod fcribere voluiffemt commodum haeredem. Et utique non fcripfiffent. Ex quibus liquet inftitutiones iftas fuiffe omninò adulatorias atque extortas. Et hinc in Oétaviani Augufti laudem fcribit Svetonius : Quamvir mimimè appeteret baereditater , ut qui mumquam ex ignoti teffamemto capere quidquam fuffimuerit , amicorum tamem fuprema judicia moroffimè pemfftavit, meque dolore diffimulate , f? parciùs , aut citra bonorem verborum , meque gaudio , fi gratè pieque quif fe profecutus fuiffet. Legata vel parter baereditatum à quibufcumque Parentibus reli&a fibi , aut flatim liberis comcedere , aut f pupillari aetate effemt, die virili* togae vel muptiarum , cum incrememto reftituere confueverat. Et in reélum adhuc agentis Domitiani laudem: Reli&a , fibi hgreditater ab iis , quibus liberi erant , nom recepit . Etiam Tiberium Imperatorem in Annalium libris laudat Cornelius Tacitus: Haereditatem cujufquam mom adiit , nif? cum amicitia meruiffet. Ignotor , & aliir imfemfor, eoque Principem muncupamtes , procul arcebat. Quidam enim, ne bona fua ad malè fibi vifos haeredes tranfirent, inftituebant Principem , fperantes de hujus adversùm iftos potentia. Et de Adriano Imperatore fcribit Aelius Spartianus;Ignotorum baereditate* r*-.

2, pudia

Cap 1 1.

Cap. 43.

Cap. 5.

Lib. , c. 66.

r •

« VorigeDoorgaan »