Pagina-afbeeldingen
PDF
ePub
[ocr errors]

aut

.n. se pro

[ocr errors]

* al.remif

tur ex peccato ultimo perpetrato, quod ex prioribus, ideft ex priorum di IV. m MAJOR. Peccata preterita per gratiam teguntur. R. i. per gratiam miffione aggravatur : sed non inquantum causabatur ex illis peccatis priùs fit , quòd Deus propter peccatorum præteritorum actus non privet hodimiffis. Cæterùm hoc

minem illum gratia , non est, peccata dimilla quas fecit, etiam præcedens pænitentią prout confurgit ex alio, & alio actu pec- cumque non habeat 19.85.4.3. redire fimpliciter, fed continetur, cum suprà dictum sit*, pæni cati mortalis : & hoc modo in quæftioné reum poenæ æternæ. S.

redire fecundum quid.
9 PROB. 1. Quia con- tentiam effe partem justitiæ. ergo, post-

vertitur, utrum macula, & reatus pænæ Nam teétio hæc , post-
tingit, quòd peccatum quam pænitens peccat, non imputatur æternæ, secundum quòd causabantur ex quam femcl per gra-
mortale fequens pæni- ei præcedens pænitentia , per quain con a&ibus peccatorum priùs dimissorum, tiam fa&a eft', manet
tentiam virtualiter co- fecutus est veniam peccatorum. redeunt
tinet reasú prioris pec-

redeant per peccatum mortale se femper . Deus enim

propter actus numeracasi, feu priorum pecca- ergo illa peccata.

quens,

les illorum peccatotorum, inquantum, l.a. 4. Prætereà. Peccata preterita per gra I Quibusdam igitur visum est, quòd rum, quæ femel per tiquis homo secundă pec- tiam teguntur, ut patet per Apostolum fimpliciter etiam hoc modo redeant : gratiam fuam dimifit , ad lyquàm peccatorem Roman. 4. inducentem illud Pfalmiftz

fed hoc non potest esse; quia opus Dei numquam amplius pri

yabit hominem gratia ,
fuftinere , & hoc est, 31. Beati,quorum remisle sunt iniquitates, per opus hominis irritari non pot- neque reum æternæ per
peccatü fequés ex prio- & quorum tecta sunt peccata: fed per pec est. Remissio autem peccatorum prio- næ judicabit ; juxta il-
tu diinissione aggrava- catum mortale sequens gratia tollitur

rum fuit opus divinæ misericordiæ : nicentia fun: dona Dei.
ti, ideòquç per iftud fe-
quens illa priora dimif. ergo peccata, quæ fuerant priùs commif-

unde non potest irritari per lequens pecPer peccatum igitur se
ja quodammodò redire. fa, reinanent detçcta;& ita videtur,quòd zq catum hominis, fecundum illud Rom.3. quens licèt tollatur gra-
Secunda verò pars, fed redeant ,
non inquantú , &c.Pro- q SED CONTRA est, quod Apofto-

Numquid incredulitas illorum fidem Deie- tia : non tamen peccata
vacuabit ? & ideò alii ponentes peccata detecta , ita quòd fit

præcedentia remanent
Dei non poter irritari lus dicit Roman. Ir. Sine pænitentia sunt redire, dixerunt, * quòd Deus non remit homo propter illa in decrer.de
per opus hominis,ut pa- dona , & vocatio Dei: fed peccata peeni tit peccata pænitenti poftmodùm pecca- feipfis considerata pri- peamine 4
tet ex Roman. 3. Num. tentis sunt dimiffa per donum Dei.ergo

6.7.8.61i. quid incredulitas illori

turo fecundum præscientiam, fed folùın vandus gratia , fidem Dei evacuabit per peccatum fequens non redeunt di

fecundum præsentem justitiam ; præscit sandus. Et ideò , licèt & remiffio peccatorum miffa peccata , quafi Deus dę dono re

his peccatis eum æternaliter pul- per ipsum gratia tollaRefertur priorum elt opus Dei, misfionis pæniteat,

niturum, & tamen per gratiam facit eum iur; non tamen redeunt hoe depan. ut patet Secundò , quia 15. Prætercà , * Auguftinus dicit in li- 30 præsentialiter justum : fed nec hoc ftare peccata, præterita jam Qui rece nem priorum peccatorü bro responsionum Prosperi: Qui recedit poteft: quia,fi causa absolutè ponatur,& dizziababet fecit, non cum aliqua à Chrifto , & alienatus à gratia finit effe&us ponitur abfolutè. Si igitur non refpond and conditione in futurum hanc vitam ; quid , nisi in perditionem , absolute fieret per gratiam , & gratiæ fa

APPENDIX. rationem tè; alioquin nec gratia, vadit; sed non in id,quod * dimissum est, re cramenta peccatorum remissio , sed cum Gallorum. nec gratiæ facramenta cidit , nec pro originali peccato damnabitur.

depen X artic, habes prin effent fufficiens (RESPONDE o (sic

Pro £ .. EX

gratiæ : quomodo per 'Dci. *9.86.ar.4. remissionispeccatorum;

ut supra * di&tum eft) in peccato mortali facramenta non eflent fufficiens caufa re- rationem & oftendas, (um. quod est erroneum,

& rectè intelligas, me-
fi causa absolutè poni- funt duo, scilicet averfio à Deo, & conver milftonis peccatorum , quod cft erro- ritò effe infinuatum à

40
tur, effectus etiam abe sio ad bonum creatuin. Quicquid autem neum, utpote derogans gratiæ Dei, scripturis, Papa , &
folutè ponitur, est ex parte aversionis in peccato mortali,
TCOROLL. Ergo ex fecundum fe consideratum,eft commune

9. Et ideo nullo modo potest esse, quòd ma Auguftino , quod pec

cata femel dimifla non hoc ultimo probationis

cula , & reatus præcedentium peccatorum redeunt per peccatum medio patet ; quàm sint omnibus peccatis mortalibus; quia per redeant, secundum quòd ex talibus actibus fequens . A fcripturis & gratiæ divinæ , & !e- quodlibet peccatum mortale homo aver causabantur . Contingit autem , quòd fe- quidem per hoc, quod gis novę sacramentis in- titur à Deo : unde & per consequens ma

quens a&tus peccati virtualiter continet dicitur Roman. !!.

Sine, & cætera. A D. qui tamen tam

infenfa cula , quæ est per privationem gratiæ , & reatum prioris peccati, inquantum f.ali- Auguftin, autem per ti, tanquam sub quodā reatus pænæ æternæ communia sunto quis homo secundò peccans, ex hoc ipfo ly Qui recedit, & zelo, fed non secundum mnibus peccatis mortalibus ; & secun- so videtur graviùs peccare, quấm priùs pec- cætera , ut de his duofcientiam , inveniantur, dum hoc intelligitur id, quod dicitur Ja

caverat, fecundum illud Roma. 2. Secun

bus ponitur in argue
dum duritiam tuam, & cor impenitens lafio quoque per hoc,

ment.cont. A Papa Ge-
tes cum conditione ali- cobi secundo. Qui offendit in uno , fačtus
qua in futurum depen- eft omnium reus: sed ex parte conversio thesauripas tibi iram in die iræ, ex hoc, sci- quod dicit: Divina cle.
dente. Quod enim non nis peccata mortalia funt diversa, & in-

licet solo,quòd contemnitur Dei bonitas, ia in ultionem ulteriùs
homo. An æmulamur terdùm contraria. Unde manifestum

quæ ad pænitentiam expe&at. Multò au- redire non patitur ,
Dominum Numquid est, quòd ex parte conversionis peccatum tem magis contemnitur Dei bonitas, li Hæc ille , ut recitatur
forciores illo fumus? 1. mortale sequens non facit redire peccata post remissionem prioris peccati secundò De pænit. dift.4. Dixi lý
Corin. 10,
1. - DE CONCLUS, mortalia priùs abolita: alioquin fequere-

69

peccatum iteretur; quantò majus est be- recte intelligas: ut Redeunt peccata, B.U tur, quòd homo per peccatgm prodiga neficium, peccatum remittere, quàm trarias in verbis, fed no considerata ex parte a- litatis reduceretur in habitum , vel dispo- peccatorem fuftinere . Sic igitur per pecca- in sensu,à præmislis

dilversionis absolutè. S. Sic fitionem avaritiæ priùs abolitæ : & fic tum fequens pænitentiam redit quodammo- crepare : & confequencedit ex prçmislis . Nam contrarium effet causa fui contrarii,quod

reatus peccatorum priùs dimifforum non lo alto edoctus, eas in illud verbum Ang. via est impossibile: sed, considerando in pecca- inquantú caufabatur ex illis peccatis priùs bono fenfu glossare, cũ detur intelligendum , tis mortalibus id, quod est ex parte a version dimillis, fed inquantum caufatur ex peccato inveneris. Nam,præter Tunc nihil, &cæt. I: nis abfolutè, per peccatum mortale sequens

ultimò perpetrato , quod aggravatur ex pec- atina habuifti conclumò etiam argumentum redit illud, quod fuerat in prioribus peccatis catis prioribus, & hoc non eft peccata di- fiones de hac materia Itat pro concl. secunda ante dimiffionem, inquantú per peccatum 7omissa redire simpliciter, fed redire fecun- claras ; habuisti etiam, tanquam probatio 'e- mortale sequens homo privatur gratia , dum quid, inquantum, scilicet virtualiter velut omniū circa ma

teriam hanc dubitabi11. - DE MINORI, & fit reas pænæ æternæ, ficut & priùs e in peccato sequenti continentur.

lium brevem Epilogu, Nusi rediret. R. Per ite- rat,

(AD PRIMU mergo dicendum, quòd tanquam munimen, arrationem actus, i. nisi i- q Verùm , quia averfio in peccato mor illud verbum August. videtur effe intel- que defenforium teraretur. S. Hunc enim tali ex conversione quodammodò causa- ligendum de reditu peccatorum, quan- Et hoc non eft,

peccata

text. corp. fin. dicencē, patetin tex. Vide quelt. tur, recipiunt ea , quæ funt ex parte aver tum ad reatum pænæ æternæ in se con- dimilla redire limplici$4. articulo 8. ad pri- sioniş quodammodò diversitatem per fideratum, quia , scilicet poft pæniten- ter, fed fecundum quid; mum. Tunc nihil, & comparationem ad diversas cóversiones, tiam peccans incurrit reatum pęnæ æter- inquantum , fcilicet , eina conclufio articum ficut ad diversas causas: ita , quòd sit a- 80 næ,ficut & priùs, non tamen omninò pro- fequenti continentur : . Profper. li, quoniam argumentū lia aversio,& alia macula , & alius reatus, pter candem rationem. Unde * August

, ratione , videlicet, in- in re por impugnare intendit, non

gratitudinis ut ex- fone ce je. loquitur de reditu peccatorum in illo fenfu , quafi quòd homo justi. plicat artic. secundo , text. corp. princip. Ac ti, in proposito ipsoficatus non poffit pofteà pati recidivum, ideft iterare actus fimiles prio rum dubitabilium, dicatur . Si quæ aliquorum dicta affirment, quòd rum peccatorum libi priùs dimissorum i maximè si magna cura non peccata jam dimitía redeunt per hoc, quòd homo poft illorum dimifli

refertures sibi caveat : fed loquitur de reditu corum in alio sensu, ut ibi patet. onem peccat de novo ; ipsa dičta non sunt intelligenda de illorum red- pta. dift.4. HII DE CONCL. 1. Non imputatur ei precedens penitentia . R. Quan ditu simpliciter, fed reditu secundum quid. Et, fi quę dieta negent, quòd c. Qui reces tum ad meritum vitæ æternæ . $. Sic enim .i. in hoc sensu sequitur ex præ peccara jam dimissa redeunt per , &c. ipsa sunt intelligenda de reditu tan- dir. millis. Nam per peccatum sequens juftitię priores, & cætera, ut in textu. tum fimpliciter. Ut breviter ad omnia refpondeamus. Redeunt fecunTunc nihil, & cætera . Sufficit enim, quòd quantum ad remissionem cul- , dum quid non redeunt simpliciter . Secundò vides : quomodò cx pæ præcedens poenitentia adhuc poft sequens peccatum imputetur, ut pa prædictis, fcilicet fcriptura, & patribus, benè penfatis, & applicatis tecibid. Immò, quia, ut fic, imputatur ; idcò peccatum fequens reddi doctrina præsens Angelica vicillim declarétur, atque confirnictur gravius,

tur ,

Com

cundam ra tionë Gal lorum, Et

[ocr errors][merged small]
[ocr errors]

tel.non id, in lib. de responsionibus Prosperi, cùm dixisset, quòd t non in yitæ æternæ,non tamen inquantum erant impeditivæ peccati: quod, Gr. id , quod remijum eft ,recidit, nec pro originali peccato damnabi unde , fi aliquis peccet mortaliter,poftquam reftituit debitum,

tur, subdit: qui tamen propter postrema crimina ea morte afficie non efficitur reus, quasi debitum non reddidiffet,& multò mitur,quæ ei propter illa,que ei remissa sunt, debebatur: quia, Y. in

nùs traditur oblivioni penitentia priùs a&a , quantum ad re. currit mortem zterná, quam meruerat per peccata præterita. missionem culpæ, cùin remislio culpæ magis fit opus

Dei, | Ad fecundum dicendum , quòd in illis verbis non in quàm hominis. tendit dicere Beda , quòd culpa priùs dimissa hominem op-10 Ad quartum dicendum, quòd gratia fimpliciter tollit primat per reditum rcatus præteriti, sed per

iterationem a maculam, & reatum pęnæ æternæ. Tegit autem a&us peccaaus.

ti præteritos, ne, scilicet, propter eos Deus hominem gratia Ad tertium dicendum, quòd per fequens peccatum ju privet, & reum habeat pęnæ æternæ : &, quod gratia (emel festitiæ priores oblivioni traduntur, inquantum erant meritoriz cit, perpetuò manet.

Commentaria Cardinalis Cajetani.

N corporc 4. Primò duo considerat in peccato mortali, & primo cxa riori non fimpliciter, sed secundum quid, hoc eft fecundum aliquam cer.

tă specialem rationem:puta, quia pofterius peccatum est contra fuftinentē ens afficmative concludit. Secundò explicat, in quo fit difficultas motæ 20 indignum fuftineri . Et idcò cum hac doctrina ftat , quòd primum peccaquæft

. ibi : Verum , quia, &c.Tertiò duas affert opiniones, & rejicit, ibi: tum fuerit ex propria fpecie gravius, puta blasphemia Dei, secundò, existía Quibufdam, &c. Quartò quæstioni fic intellectæ refpondet negative, quo te peccato gulæ, & fecundum rationem ingratitudinis, puta , quia primú ad fimpliciter, affirmativè, quoad secundum quid , ibi : Et ideo nul fuit contra beneficium innocentiæ, secundum autem, etiamfi levissimum lo, &c.

cx sua fpecic mortale esset, semper habet hanc aggravantem circumftanNar. 1.9.88. circa illud: homo secundò peccans ex hoc ipfo videtur gra. tiam ingratitudinis ex priore peccato consurgentem, quòd cst contra hoc Dub.

beneficium expectationis indigni ex priore commiffo peccato : fecundum videtur fecundum peccatum elle gravius primo, immò totum oppofitum; hanc enim circumftantiam gravius est secundum peccatum, quàm primu. quoniam primum peccatum cst casus ab innocentia, secundum autem ad Et hinc Auctor ad fimilem gravitatem secundum fimilem circumstantiam dit fordem fordi , juxta illud : Qui sordidus elt , fordefcas adhuc. Constat procedit in litcra , peccatum cnim poft pænitentiam, ut in tertio patet arautem, majoris ingratitudinis elle peccare contra beneficium innocentiæ,

ticulo, non oportet esse gravius absolutè peccato dimilso, sed semper est ex quo aggravatur primum peccatum , quàm contra beneficium 30 gravius secundum quid, hoc eft fecundum hanc circumstantiam , qua est expe&tationis ad pænitentiam, ex quo aggravatur fecundum pecca contra eum , qui remifit priora peccata : secundum hanc enim circumstantum.

tiam peccatum poft pænitentiam continere dicitur virtualiter peccata priRefordub.

7 Ad hoc dicitur , quòd non eft hic sermo comparativus peccatorum ùs dimissa, quia ex illis peccatis consurgit hæc circumftantia aggrayans pecpenes gravitatem , sed continentiæ quafi virtualis prioris peccati in pofte catum post penitentiam.

I

$31

[ocr errors][ocr errors][ocr errors]

&c.

[ocr errors][ocr errors]

Sot.4.fext. dif. 16.944, A R T I CU LU $ Ş E C U N D U S.. eft fallacia secundum
I.art. 2, 3. & 4.

non causam, ut causam.

II.. DE CONCLUS.
Utrum peccata dimissa redeant per ingratitudinem , qua fpecialiter est secundum o Ipfa etiam redeunt per
SUPER Q. LXXXVIII, dium fraternum , apoftafiam à fide , contemptum confeffionis , & dolorem de ingratitudinem. B.Co-
ART. II,
pænitentia habita.

ccditur, $. Nam peccata

venialia , de ipfum, CON ONCL. 1. Per DSECUNDUM sic proceditur. 40 peccatum vitamus: dicit enim Auguft.* &c. ut in sex. ufque ad

ly funt hæc peccata re• *lib.2.c0f. quodlibet peccatū Videtur , quòd peccata diinissa in 2. confeff. Gratiæ tuæ deputo ,quæcun- milla. Tunc tamen ni- c. 1. ante 4.1.1.2.q.1. fequens peccata priùs non redeant per ingratitudiné, que peccata non feci. Majus autem donú hil eft contra articulu. mediu, so 2. por. 2.3. dimissa redeunt rationc ingratitudinis, idea quz specialiter est secundum quatuor ge

eft innocentia, quàm etiam remislio o ITEM DE CONCL. ex co, quòd aliquid fit nera peccatorum , fcilicet fecundum odi

mniú peccatoru. ergo non minùs eft in

ergo non minùs

eft in- Videtur, quid per pec

cata venialia redeant
contra bencficium. um fraternum, apoftafiam à fide , contem. gratus Deo, qui primò peccat polt inno. peccas a dimiffa.k. Ne-

TNOT. Præsens co-
clulio et quafi brevii ptum confessionis , & dolorem de pæni-

centiam , quàm, qui peccat post peni- gatur. S. Nam per pecreplicatio conclufionis tentia babita , fecundum quòd quidam tentiam, & ita videtur, quòd per ingra- fit'ingratus. Vide

fecius sertia primi articuli, metricè dixerunt.

titudinem , quæ fit fecundum peccata dum responsum tex.ly & cjus declaratio:idco

prædi&a , non maximè redeant peccata non tamen per peccati,
intelligatur de reditu,

Fratres odit, apostata fit, fpernitq; fateri, dimissa.
ut illa ibi.
I PROB. Quia ho- Pænituise piget , priftina culpa, redit.

SED CONTR A est, quod * Greg. Polt majus beneficium "lib.4. dia.

III. - DE MAJORI. mo per quodlibet pece

dicit 18. Moral. Ex di&tis euangelicis con- acceptum. R Cujus ma-10.6.60.circatum mortale, cùm Tantò enim est major ingratitudo, qua

ca fi. ipso Deú offendat, red: tògravius est peccatum,

quod quis con

ftat , quòd, si, quod in nos delinquitur , ex joritas pensetur ex par

corde non dimittimus, &illud rurfüs exi- te recipientis illud: s.
peccata priora dimilit, tra Deum committit post beneficium re gitur , quod nobis jam per pænitentiam di- ad minorem, & residu-
ut patet ex terminis, misfionis peccatorum: fed quædam alia missú fuisse gaudebamus.& ita propter um argumenti dici-

CONCL.2. Spe- peccata funt his graviora , sicut blasphe- 60 odium fraternum fpecialiter peccata di- cur, quòd, beneficium
cialiter ingratitudo ho-.
rum peccatorum, ideft mia contra Deum, &
mia contra Deum, & peccatum in Spiri-

missa redeunt secundum ingratitudiné. dupliciter, &c. ut in
inclusa in his peccatis, tum san&um. ergo videtur, quòd pec & eadem ratio videtur de aliis.
scilicet odio fraterno, cata dimiffa non redeant magis fecun T RESPONDEO dicendum , quòd APPENDIX.
apostasia à fide,dolor de dum ingratitudinem commiffam , secun- (sicut suprà* di&tum est) peccata dimis-

X artic. habes pri-
dolore præhabito de
dum hæc peccata , quàm fecundum

. E
peccatis , contemptus

mo: quomodò per sa , per penitentiam redire dicuntur, in

rationem ostendas, meconfeffionis facit redirc alia .

quantum reatus eorum ratione ingrati- ritò esse inlinuatum à peccata priùs dimissa.

pro Eccl.s. ( 2. Prætereà. * Rabanus dicit : Neo tudinis virtualiter continetur in pecca- scripturis, & Greg.quòd Dei. | PROB. Quia ho4.2.1 Fu: rum fingula , fciliceto quoadufque redderet universum debitum , 70 committi dupliciter: uno modo, exeo, odio fraterno, & aliis de pen. dif . rum quatuor peccato quam fervum tradidit Deus tortoribus,

to fequenti. Ingratitudo autem potest specialiter per ingrati-
das.

dium fratris, apoftasa quia non folùm peccata , quæ post baptismũ quòd aliquid fit cótra beneficium.& hoc fimilibus , redeunt pec-
a fide dolor de dolore homo cgit,reputabuntur ei ad pænam, fed

modo

per omne peccatum mortale , quo cata dimissa. A scri-
Deum

offendit , redditur homo ingratus quod narratur Marth.
contemptusque confeffio. So originalia, quæ in baptismo sunt ei di-
nis , lunt non folum missa: sed etiam peccata venialia inter Deo, qui peccata remisit. & fic per quod- 18. de fervo illo jam
contra beneficium, ut debita conputantur , pro quibus dici libet peccatum mortale sequens redeunt absoluto à debito decē

:
dit prima concluf. fed mus; Dimitte nobis debita nostra. ergoi-

peccata priùs dimissa, ratione ingratitu- millium talentorum etiam contra formam psa etiam redeunt per ingratitudinem, dinis.

qui idcò pro dimillisi-
beneficii, ut singillatim & pari ratione videtur, quòd per pecca Alio modo committitur ingratitu- fus eft in carceré omnia

plis ralentis pofteà mis-
declaratur in tex. ta venialia redeant peccata priùs dimissa,
I.m DE MINORI. Sunt

do, non folùm faciendo contra ipsum illa redditurus, quoni-
his graviora. R.Non ta-
& non folùm per peccata prædi&ta. beneficium sed etiam faciendo con am bencfa&ori de rece-

,
men sunt directiùs op-
3. Prætereà. Tantò eft major in tra formam beneficii præstiti: quæ qui- tus , per hoc, quòd no

pro beneficio fuit ingra-
posita beneficio remit- gratitudo, quantò post majus benefici dem forma , si attendatur ex parte be- luit imitari benefa&ore
cft non tamen funt dire. um acceptum aliquis peccat: fed benefi-

nefa&oris , est remislio debitorum. Un fuü in miserendo alteri &iùs contra formā be- cium Dei eft etiam ipsa innocentia , qua

de contra hanc formam facit , qui fra- confervo fuo: quinimneficii. Tunc nihil , &c.

, Nam hoc , fcilicet de reditu peccatorum, non dicitur specialiter de quatuor 90 &tavit. Quod , ut clariùs videas servire huic proposito, vide cóparationem

riis sibi debitis malè trais peccatis; quia fint, &c. ut in text. Éx quo patet, quòd argumentum fequentem.Legitur Luc. 17. de decem leprolis novem fuisse Christo bencs

Teriia S. Thomz.

Nna factori

tex.

[ocr errors]

Utilitas

* Habetur

80

[ocr errors]
[ocr errors]

factori tàm ingratos, ut nec ad referendum ei de tanto beneficio gratias red peccatum directè contra formam ipfam. Leprosorum verò ingratitudines irent : & tamen cos propter hoc itçrùm in lepram incidisse, non legimus, exprobrans Dominus , nullam bencficii formam

contra quam fea Notato horum differe

cissent, expresfit , fed tiam, ut perpedas,quòd tri petenti veniam non remittit; sed o dire&iùs opponuntur beneficio remillio- tantùm fimpliciter die textus conclusionis art. dium tenet. Si autem attendatur ex parte nis peccatorum.

xit Luc. 19. Nonne deal recipit, non fine causa dixit ly

cem mundati sunt! do

( Ad fecundum dicendum, quòd et- novem ubi funt Non eft * La core Specialiter. Servus ille, pænitentis, qui *acçipit hoc beneficium, & novem hi leprosi con invenitur ex parte ejus duplex motus libe iam peccata venialia, & ipsum origina- inventus, qui rediret, veniūtin ingratitudine, ri arbitrii; quorum primus eft motus libe le redeunt modo prædi&to, * ficut & pecca. a daret gloriam Deo, ut patet, fpecialiter ta- ri arbitrü in Deum, qui est actus fidei formésolus fervus propter

ta mortalia , inquantum contemnitur Dei nifi hic alienigena pa

tet enim hic, quòd agluam ingratitudine pu- matx , & contra hoc facit homo aposta beneficium, quo hæc peccata funt remis

gravatam quidem illonitur í hoc,quòd debita tando à fidę; secundus autem est motus fa ; non tamen per peccatum veniale ali- rum

ingratitudinem efSibi priùs dimila red liberi arbitrii in peccatum, qui est actus quis incurrit ingratitudinem : quia ho- fe oftendit ex comparaquare . Servum feciflè poenitentiæ. Ad quem primò pertinet (ut mo peccando venialiter non facit contra

genam, sed eos contra *y. 85.ert, non tantùm contra be suprà dictum est) * quàd homo detestetur Deum, sed præter ipsum, & ideò per pec- bencficii formam pecneficium, fed etiam co- peccata præterita , & contra hoc facit ille, cata venialia nullo modo peccata dimis- calle, non annotavit. A

B. Greg. autem id in habemus ex Euangelio: qui dolet, se pænituisse. Secundò perti- sa redeunt.

principio appen, dictu leprosos verò cotra be- net ad a&um pænitentiæ, ut pænitens q Ad tertium dicendum, quòd bene- insinuatur per hoc neficium quidem venis- proponat se subjicere clavibus ecclelię per za ficium aliquod habet penfari dupliciter : quod dicit,ut in argu. sc legimus,fed non con- confeffionem, secundum illud Pfalmi 3 r. uno modo ex quantitate ipfius beneficii, & contr.Ubi, pro text.ly feryuin enim illum, ex- Dixi, confitebor adversum me injustitiam

secundum hoc innocentia est majus Dei aliis, recole Maximam probrando cjus ingrati- meam Domino, &turemisifti impietatem beneficium , quàm pænitentia, quæ dici- logicalē, t.De fimilibus iudiné, dicit Domi nus peccati mei, & contra hoc facit ille, qui fuus Matth. 18. Omne contemnit confiteri, secundum quòd pro

tur secunda tabula port naufragium: alio jač eft judiciü: & mox,

modo poteft pensari beneficium ex parte tuor'sūt fimilia, videbis debitum dimifi sibi,quoniam rogafti me. Nonne posuerat,

recipientis, qui minùs est dignus, & fic veritatéipsā,l.quòd caergo oportuit, & te mi. q Et ideò dicitur, quòd Specialiter in magis fit sibi gratia : unde & ipfe magis dē ratio eft dc aliis.Porfereri confervi tui:ficut gratitudo horum peccatorum faciţ redire

est

ingratus, si contemnat . & hoc mo- rò, omnia quatuor elle 30 do beneficium remissionis culpæ est ma- corp. quandò , ca con

similia , dacuit text, In his verbis ins ice for- peccata priùs dimissa. mam bcncficii conten TAD PRIMU Mergo dicendum,quòd jus, inquantum præstatur totaliter indi- venire in hoc; 1. quòd tam in ly dimifi tibi, hoc non dicitur specialiter de istis pecca gno, & ideò ex hoc fequitur major ingra- funt contra formam bequoniam rogaftime in tis, quia finț cæteris graviora , sed quia

titudo,

ncficii, demonstravit ,

Euangelium ergo, & caffe cötra iftam formă

Greg. per hoc, quòd in ly oportuit, te mifereri, ficut ega tui mifertus sum. Ac fi expressè dicas monftrarunt intentum verificari de uno, ideft de odio fraterno, commontur: Petiifti à me veniam, ego concessi illam tibi , en forma procedendi in strasse idem intelliguntur de reliquis tribus. Secundò vides: quomodò ex iis beneficio dato, conservus petiit à te veniam, tu non concessisti illam ei ; en

benè pensatis, &c.

N corp.tria. Primò, repetiça doctrina in calce corp. præc, art, pofita, di

cludit. Secundo sub altero membro aliam distinctionem affert , ad cujus prie mum membrum reducit odium fratcrnum ; fecüdum verò membrum lube

dinftinguit,& ad primü subdistinctionis membrum reducit Apoftafiam à fide;ad fecundum duo pertinere declarat, ad quorum primum reducitur dolor de penitentia habita; ad fecundum cõlēptus confeffionis,ibi: Alio modo , &c. Tertio ex di&tis generali cõclusione quęlito respõder,ibi:Et ideò dicitur, &c.

538

1.0.1.1.9 C celle,quòd propter

[ocr errors]

bitur,

rum .

jusq.

Sot. 4. fent, dif. 16, A R T Į Ç U LU S T E R T I U S.

T COROL.Ergo pori-
9. !. art, 3.

tio quorundam pręnar-
Utrum per ingratitudinem peccati sequentis confurgat tantus reatus , quan rata in tex* corp. princ.
SLIPER Q.LXXXVIII,
tus fuerat peccatorum priùs dimissorum .

rejicitur à D. Thoma

folùm pro quáto innuit ART. III,

D TERTIUM fic proceditur. Deut. 25. Promensura peccati erit & pla illud,quòd dicit ellene

Videtur,quòd per ingratitu- garum modus. Ex quo patet, quòd ex quali quòd illud quan-
ONCL. No eft ne-

diné peccati sequentis con parvo peccato non consurgit magnus doque non contingat. ingratitudincm per pec

furgat tantus reatus, quan reatus: sed quandoque peccatum morta. Ad hoc enim denotancatum sequens redeat

tus fuerat peccatorum priùs le sequens eft multò minus quolibet pec- ce in cjus probatione quantus fuit præceden- dimisforum:quia secundum magnitudinem catorum priùs dimifforum.non ergo ex fuit exprellum ly non

tium, peccatorum: sed peccati est magnitudo beneficii,quo pecca peccato fequenti redit tantus reatus , semper eft neceffe. Sed 'al remila necefle eft, quòd pro- cum *dimittitur,& per consequens magni- quantus fuit peccatorum priùs dimiffo & in cõext.idipfum de

noralfe voluit per ly peccata priùs dimiffa tudo ingratitudinis , qua hoc beneficium

'RESPONDEO dicendum, quòd reatus redeuntis fit fee

oportet , quòd quantitas fuerüt plura,& majora, contemnitur: fed fecundum quantitatem tantò redeat major rea- ingratitudinis est quantitas reatus conse-'sa quidam dixerunt , quòd ex peccato fequé- cundum gravitatem quens peccatü mortale, quentis. ergo eft tantus reatus, qui con

ti propter ingratitudinem consurgit tan- peccati subsequentis : TPROB.1.Quia reatus surgit ex ingratitudine sequentis peccati,

poteft autem continge.

tus reatus, quantus fuit reatus peccato- re, quòd gravitas perprecedētiú peccatorum, quantus fuit reátus omnium præceden rum priùs dimissorum super reatum pro- cari subsequentis adge inquantum fequebatur ex actibus ipforú peccatium peccatorum.

prium hujus peccati ; fed hoc non eft ne- quetur gravitati omnitorů, non redit per pece

42. Præt. Magis peccat, qui Deum of cessarium , quia , ficut fuprà di&tum eft, * um peccatorum prece- . Art.ba catū sequens, fed redit, fendit , quàm , qui offendit hominem: sed reatus præcedentium peccatorum non 1. - DE MAJORI. Es inquantū consequitur a- servus manumiffus ab aliquo domino re redit per peccatum fequens, inquantum per consequens magniatü ipfius peccati sequća ducitur in eandé servitute, à qua priùs fuit fequebatur ex aâibus præteritorum pec- Negame hoc...

None fempe ratenecielle,quod liberatus, vel etiam in graviorem.ergo mul- 6o catorum, sed inquantum consequitur nim peccatum ingratigravitas ipfius peccati tò magis ille,qui contra Deum peccat post a&um fequentis peccati , Et ideò opor- tudinis

recipit quantitafequentis, live secundū liberationem à peccáto, reducitur in tantí tet, quòd quantitas reatus redeuntis tem absolutam fecundu fuam fpeciem, five fecüdum ingratitudinem reatum pęnæ , quantum primò habuerat,

sit secundum gravitatem peccati fubfc- quantitatem beneficii:

licèt beneficium remifannexam confiderata, { 3. Præt. Matth. 18. dicitur , quòd ira quentis.

fionis culpæ recipiat adequetur gravitati o tus Dominus tradidit eum (cui replicabātur Poteft autem contingere, quòd gra- quantitatem absolutam mniü præcedétium pec

vitas peccati subsequentis adæquetur peccatorum priùs dicatorum, ut patet in tex. peccata dimiffa propter ingratitudine Stora lycium quädoque pec- toribus, quoadusqz redderet universu

debitü: gravitati omnium peccatorum præce- mifforum. Namex teko catum fequens fit fornifed hoc nó effet, nisi confurgeret ex ingra-ne dentium, fed hoc non semper est necesse, corp.habetur, quòd pec: catio,ufquc ad ly minus titudine tantus reatus, quantus fuit omniú sive loquamur de gravitate ejus, quã ha- catum ingratitudnis renūs cörra benefactorem præteritorum

peccatorum. ergo æqualis bet ex fua fpecie, cùm quandoq; peccatü çipit quantitatem absoagit.Secunde verò pars, reatus per ingratitudinem redit.

sequens sit fornicatio fimplex, peccata titatem, vel cöremptum

quanScilicet, fed neceffe eft,

SED CONTRA est, quod dicitur verò præterita fuerunt adulteria , vel ho- beneficii, vel offenfae &c.probatur.Quia qua

benefactoris, titas ingratitudinis in mortali peccato fequenti existentis adæquatur pro I NOTAT. Dixi ly absolutam: quia , fi loquamur de quantitate portionaliter quantitati beneficii in remiflione præcedentium peccatorum proportionali, aliter dicendum eft, ut etiam textus corp. insinuavit. considerati, ut patet ex hoc , quòd , supposito æquali contemptu bencficii, Ingratitudo fiquidem habet quantitatem proportionaliter juxta quantitavel offenfa bencfactoris: tanto cft gravior ingratitudo, quantò beneficium tem beneficii ab ingrato præaccepti de manu benefactoris . Pro cujus mcfuit majus,

So lioricaptu dicamus fub exemplo. Comparentur duæ unius, liye duorum

70

6

[ocr errors]

hominum ingratitudincs ad duo beneficia ab eis de manu Dei, vel alterius

A P P E N D I X. cæteris paribus, unaingratitudo eft ranto major, vel minor altera ingradi

. Ele ricelligas be prindere un modo per rationem & oftendas , & re- problemas
tudine , quantò beneficium unum cft majus , vel minus altcro bencficio. non rcdit tantus rcacus pęnæ polt peccatum factum post pænitentia, quan-
Quia verò (ut ad pro-

tus ante pænitentiam
politum textus acceda- micidia, seu sacrilegia ) live etiam loqua- sed necesse est, quòd proportionaliter,quan- fuerat propter peccata
mus) beneficium remis-
mur de gravitate , qua habet ex ingrati. peccata priùs dimiffa fuerunt plura, ejam

commiísa. A fcri-
hom.com majus, quam tudine annexa. non enim oportet, quòd jo majora, tantò redeat major reatus per qua- quod dicitur Deuter.2:
beneficium remiffionis quantitas ingratitudinis fit absolutè æ lecunque sequens mortale peccatum. Pro mensura, &c. ut cũ
minorum criminum: qualis quantitati beneficii suscepti, cu TAD PRIMUM ergo dicendum , & discursu ponitur in arg.

beneficiuin remissionis culpæ recipit Apocal. 18. quantü glom

contr. Item per dictum
tantò quis graviùs fecu- jus quantitas attenditur fecundum qua-
dum circunstan tiã in- titatem peccatorum priùs dimifforum, quantitatem absolutam, fecundum qua- rificavit fe , & in deli-
gratitudinis poft poeni- contingit enim , quòd contra idem bene titatem peccatorum priùs dimissorum, tiis fuit, tantum date
tentiam peccat: quantò ficium unus est multùm ingratus , vel le-

fed peccatum ingratitudinis non recipit Discurre fuper hoc, lic-
jora fibi dimilla fucrăt. cundum intentionem contemptus bene-

quantitatem ablolutam secundum qua- ut fecit textus fuper il
Concludendum itaque ficii , vel secundum gravitatem culpæ titatem beneficii , sed secundum quanti- lud Deuter.25.Item per
fecundum textum eft, contra benefactorem commissæ , alius 20 tatem contemptus , vel offenfæ, ut didi&tum Luc. 12.Servus,
quòd, quantò quis fuit
autem parùm, vel quia minus contemnit, eft ,* & ideò ratio non sequitur .

qui cognovit voluntate *In cor ar. major peccator ante

domini sui, e non se pænitentiam , tantò, vel quia minùs contra benefactorem a

( Ad fecundum dicendum, quòd et- præparavit, & non fe cæteris paribus, per re- git: sed proportionaliter quantitas in iam fervus manumiffus non reducitur cit secundis voluntate cidivú post penitētiāfit gratitudinis adæquatur quantitati bene

in priftinam fervitutem pro qualicumq; mulris: qui ausē no cog

ejus, vapulabir plagis
proportionaliter ma-
jor peccator, non quia
ficii: supposito enim æquali contemptu ingratitudine : fed pro aliqua gravi.

novit, fecit digna ,
redeant peccata priora beneficii, vel offensa benefa&oris, tantò Ad tertium dicendum, quòd illi, plagis vapulabit pana
fimpliciter, sed lecun- erit gravior ingratitudo, quantò bene cui peccata dimissa replicantur propter cis.Per hoc namq;quòd
dum quid, nec quia pec. ficiu

m fuit majus. catum ingratitudinis

subsequentem ingratitudinem, reditu- ponütur bìc peccata di

sparia,& his disparitas post pænitentiam reci

Unde manifeftum eft, quòd non est ne- 3o niversum debitum, inquantum quanti- plagaru allignatur, dapiat quantitatem abfo- ceße , quod propter ingratitudinem femper tas peccatorum præcedentium propor- tur intelligi illud efse lutam secundum

quãti- per peccatum sequens redeat tantus reatus, tionaliter invenitur in ingratitudine lub- verú, quod dicit discurnis præcedentis,fed quã quantus fuit præcedentium peccatorum,

sequenti,nó auté absolutè, ut dictum eft.* fus in arg. consr. A B.

Augustino auté idé in- *In cor.ar. citate proportionalcm.

finuatur per hoc , quod 11.- DE MINORI. Seruus manumissus. k. Aliquam gravem ingratitudi in Homil. super Marth.ş.dicit. Sicut levius eft effe reum judicio, quam renem committens contra dominum suum. S. Non enim reducitur in pri um effe concilio, isa levius eft efle reum concilio , quam ele reum gehenne ftinam fervitutem pro qualicumque ingratitudine. Tunc nihil, &c. ut pa ignis. Itaque oportet , ut levius effe intelligatur irasci fine caufa fratri, tet benè consideranti articuli conclusionem cum coroll.

quam dicere racha, & rursus levius effe dicere racha, quàm dicere fatue. III.“ DE MINORI.Tantus , quantus. R. Proporcionaliter loquendo. s. Non enim reatus ipse haberet gradus: nifi gradatim peccata etiam comTunc nihil, &c. Nam exco, quòd redit reatus proportionaliter tantus, memorarentur. Hæc ibi. Ex eo enim, quòd reatum ponit correspondere quantus ante dimissionem crat( id, quod etiam articuli conclufio concel peccatis, non quomodocumque, fed proportionaliter, ideft major majosit) non sequitur , quòd redeat tantus absolutè, ideft fecundum quantita ribus, & minor minoribus, dat intelligere , quòd, fi post pænitentiam quis tem absolutam consideratus, id , quod ncgavit cadem conclusio. En argu peccec minori peccato, puta furto, quàm ante penitentiam peccaverat, menta tria , quibus positio illa quorundam innitebatur soluta ; quibus fo puta cùm blasphemaverat, non consurgit tantus absolutè reatus, quantus lutionibus alia fimilia ruunt, & consequenter iisdem declaratum efle, in fuerat antè: sed consurgit tantus proportionaliter, quanta eft gravitas pecquo sensu invalida sit, ac reprobetur.

cati post commissi. Secundò vides: quomodò ex iis benè penfatis, &c.

40

Commentaria Cardinalis Cajetani.
Ncorporc tria. Primò quorundam opinionem improbat. Secundò e amorem, quancum est amatum;cft enim aliquid plùs amabile, quàm ame-

xaminat gravitatem peccati subsequentis, quamdicit adæquari quan tur, & fic de aliis. Quantificatur autem ingratitudo ex beneficio (ur in
doque gravitati præcedentium , quandoque non, & hoc explicat pro fun litera dicitur ) proportionaliter, & hoc eft dicere, quòd, fi comparentur
damento deducendæ conclusionis, ibi : Poteft autem , &c. Tertiò ex os duæ ingratitudines ad duo beneficia , verum eft, quod, cæteris paribus,
dietis deducit bimembrem conclufioncm , ibi : Unde manifeftum eft, quantò beneficium majus est beneficio, tantò ingratitudo maior est i ngra-
&c.

titudine. Et proptereà tantò peccatum poft pænitentiam eft fecundum inN artic. 3. ejusdem quæít, intellige novitie, ingratitudinem non habere gratitudinis circunftantiam gravius, quantò contra majus est beneficium

quantitatem ex quantitate beneficii, quamvis habcat ex illo fpeciem, rcmiffionis peccatorum. Et, quia beneficium remissionis quantificatur fesicut nec odium habet quantitatem ex obje£to, odio habito, non enim cundum peccata dimissa, ideò tantò gravius quis poft pænitentiam pece oporter,tantum esse odium, quantum eft odibile: contingit enim,unum, cat, quantò major peccator priùs fuit, & cæteris paribus, quantò plurics & idem plùs, & minùs odio haberi. Et similiter non oportet, tantum csse dimissa fibi peccata fuerunt.

[ocr errors]

4,2, ad i.

S0t.4.8.d. 16. quæftio i. A RT I CU L u S, QU A R T U S. ticuli conclusione. Na
47.4.

tunc ingratitudo consi-
Utrum ingratitudo , ratione cujus fequens peccatum

facit redire peccata priùs dimisha, deratur

fecundum fe,
SUPER Q. LXXXVIII.
fit Speciale peccatum.

quandò in contemptu
ART. IV.

vel bencfactoris, vel su-
D QUARTUM fic

proce cit aliqualiter redire peccata priùs dimif- fcepti beneficii peccatur,
ONCL. Ingrati-
Cloud

ditur. Videtur , quòd in-60 fa.ergo ingratitudo est speciale peccatú. & talem ingratitudiné
tudo peccatis poft

gratitudo, ratione cujus SED CONTRA. Illud, quod con- dixit conclufio. 539 poenitentiam est quan5.2.9. 107. doque speciale pecca

sequés peccatum facit red. sequi tur omnia peccata , non eft specia- II. - DE CONCLUS. tum: quandoque autem

ire peccata priùs dimissa, .

le peccatum : fed per quodcumque pec- Ergo ingratitudo. R: 9.1.28.3.4. non, led eft circunstan, fit speciale peccatum. Retributio enim catum mortale aliquis efficitur Deo in- Considerata secundum

fe. S.Sic enim fequitùr Wars.r.bu. speciem illius peccati, gratiarum pertinet ad contrapaffum,

gratus, ut ex præmifsis patet :* ergo in- ex præmillis, fcilicet ex jure quod tūc committitur, quod requiritur in justitia , ut patet per* gratitudo non eft fpeciale peccatum. co, quòd ingratitudo nóremoid'i puca ad speciem adul- Philofophum 5. Eih. sed justitia elt spe ÇRESPONDEO dicendum quòd opponitur gratiæ. Tunc

terii.
princ, 10.5.
PROB.1.Quia pec-

cialis virtus. ergo ingratitudo eft fpe- zo ingratitudo peccantis quandoque est specia- nihil, &c. ut patet ex
ciale

le peccatum, quandoque autem non, sed Cum hac fiquidem ve-
cans poft pænitentiam
quandoque peccat ex

I 2. Prætereà. * Tullius in 2. Rhetor. est circunstantia generaliter confequens o- ritate stat, quòd i ngra* Lib.a. de contemptu Dei, ac bc- ponit , quòd gratia est specialis virtus : mne peccatum mortale , quod contra Deum titudo considerata , fcinven. fo:neficii fufcepti, quan- fed ingratitudo opponitur gratiæ. ergo

committitur : peccatum

enim fpeciem

cundum quòd cófequi- *Li.S.C.2. ante fi. doque non, ut declara

tur omne peccatum, no tur in tex. & peccatum ingratitudo est speciale peccatum. recipit ex intentione peccantis. unde,ur* fit peccatum speciale : to...

se à prin. primo modo factum est ? 3. Præterea. Specialis effe&us à spe- Phil

. dicit 5. Ethic. ille, qui mechatur, ut fed circunstantia plus, peccatum speciale, fa- ciali causa procedit : sed ingratitudo ha- furetur , magis est fur, quàm machus.

& minùs juxta propor

tionem bencficii aggrado non eft speciale ( ut bet specialem effe&um, scilicet, quòd fa

Si igitur aliquis peccator in con- vans peccatum quodli-
patet ex hoc, quòd pec-

bet.
cata recipiunt speciem ex intentione peccantis , Eth. s.) Secunda verò III. DE CONCLUSIONE, Ergo ingratitudo. R. Considerata se-
pars , fcilicet , sed est, &c. relinquitur clara tùm ex negatione, quòd tunc cundum se. S. Tunc nihil, &c. ut patet ex dictis.
fit speciale peccatum, tùm ex co, quòd generaliter confequitur omne pec-
catum, ut patet per Aug.in lib.de nat. & gra. dicentem, quòd in omni

Α Ρ Ρ Ε Ν DIX.

X per rationem , por DE CONCLUSIONE. Ergo ingratitudo. R. Considerata fecundum E le infinuatum a feripturis, quod ingearticudo confequitur omnia pec. protectie so se. S. Sic enim fequitur ex præmiffis , scilicet exco, quòd justitia fecundum cata, velut circunftantia aggrayansilla. Infinuatur autem id per hoc, quod Do, fc est specialis virtus, 2.2.quest. 58, art. 6. Tunc nihil,&c.ut patet ex ar dicitur 2. Reg. 12. Hæc dicit Dominus Deus Ifrael.Ego unxi se in regem fua

Tertia S.Thom.

per

peccatum.

non remo

lib.

80

NA 3

per Israel; egoerui temptum Dei, & fuscepti beneficii ali ra, gratia, non omne peccatum est ex non dicatur ingratirose de manu Saml, o de: quod peccatum committat, illud pec

contemptu, & tamen in omni peccata remiffionis peccatorum

do

propter beneficium ini, uxores Domini çatum trahitur ad fpeciem ingratitudi- Deus contemnitur in suis præceptis . un- priorum; pathen there tui in linu tuo, dedique nis, & hoc modo ingratitudo peccantis de manifestum est,quòd ingratitudo pec- nihil obftat proposito sibi donum Ifrael, elt speciale peccatum. fi verò aliquis in- canțis quandoque eft fpeciale peccatum, articuli : quoniam for Juda, co, parva funt tendens aliquod peccatum committere, sed non semper.

malitas principalis eft

utrobique de ingratitute majora. Quare erge puta homicidium, aut adulterium , non

Et
per

hoc patet responsio ad obje- dine ad beneficia jam contemplisti verbum retrahitur ab hoc propter hoc,quòd per &a. Nam primæ rationes concludunt, recepta. A simili audomini, ut faceres ma tinet ad Dei contemptum, ingratitudo lo quòd ingratitudo fecundum se sit qux- monftratur univerfalia Uriam Esheum percufi non erit speciale peccatum, sed trahetur

dam fpecies peccati. Ultima autem ratio ter, quòd ingratitudo feffi gladia, & uxorem ad speciem alterius peccati , ficuț circun

concludit, quòd ingratitudo, secundum eft circunstantia conseillius accepifti in uxo- ftantia quædam.

quòd invenitur in omni peccato, non sit quens quodlibet peccas

tum, & illud aggrafi eum gladio filio Ut autem * Auguft. dicit in lib.de natu

speciale peccatum ,

vans, Idcò enim beneInlik, do Ammon . . His

ficia Dei ad David hic grat. c, 99. etenim verbis monftratur, quòd peccata Davidis rationc ingratitudinis commemorantur, ut manifeftum fiat peecara Davidis aggravari ex bene

aggravabantur proportionaliter ad ipla suscepta beneficia . Et, licèt hæc fiçiis antè recepris. Secundò vides : quomodò ex his, &c.

rum

natura,

10.9,

I

Commentaria Cardinalis Cajetani.
Ncorpore tria. Primò conclụsio bimembris cum sua probatione. Se do ifta trahitur ad fpecicm peccati, quod circunftat , puta fornicationis,

cundò explicatio urriusque membri, ibi: Siigitur, &c. Tertiò, præmif peccatum poft pænitentia cft fornicatio, & sic de aliis: fimile eft enim de fi-
fa auctorit. Aug.pro majori explicatione, repetit conclusionem in prima 20 milibus consequentibus ad omnia peccata mortalia, puta odio Dei, & con-
parte assignatam, ibi : Ut autem , &c.

tempru divini præcepri;quilibet enim peccans mortaliter, interpretative
Nart. 4. cjufdem quæft, adverte novitic, ingratitudinem, de qua eft fer-
1

& contemnit divinum præceptum , quod transgreditur, & in odium inimi

, citiæ divinæ charitati oppofitum incidit Hæ tamen circunftantiæ ad eancatum, puta fornicatio poft poenitentiam , non conftituunt duo peccata, dem pertinent speciem peccati in qua eft peccatum , cujus funt circunstanscilicet ingratitudinis, & fornicationis, fcd ca potiùs ratione , quia hujula tiæ,& non trahunt peccatum in fpeciem oqii divini,& fpccić inobedientiæ, modi ingratitudinis circunstantia non apponit circa peccatum post pæni prout secundum fe hæc funt specialia peccata, ad quas tamen fpccics tratentiam deformitatem alterius fpeçici ab ipfo peccato, immò ingratitu- herent , li quisex Dei odio, & contemptu præcepti fornicaretur .

Annotate

QU Æ Ş T I 0 O C T U A GESIMA Ν Ω Ν Α.

De virtutum recuperatione per pænitentiam in sex articulos divisa.
EINDE considerandum est de recuperatione virtu Quartò. Utrum opera virtutum per peccatum fequens
tum per penitentiam.

mortificentur.
ET circa boc quæruntur sex.

Quintò. Utrum opera mortificata per peccatum,per po:
Primò. Utrum per pænitentiam reftituantur virtutes. nitentiam reviviscant ,

३०
Secundò. Utrum reftituantur in æquali quantitate. q Sextò. Utrum opera mortua, idest, absque charitate faâa,
[Tertiò. Utrum reftituatur penitenti ęqualis dignitas. per penitentiam vivificentur,

[ocr errors]

2.2.9.52.4r. 3. ad 1. E14.

[ocr errors]
[ocr errors]

18.10.17

* Ba corpo

[ocr errors]

S06.4.fens.diftin.4.16. ARTI CU LU S P R I MU Ş.

catorum.Sicut enim dia
99.2.art.2.94.2, con

Etum'est, 9.86.art.se
clas.z.
Utrum per pænitentiam virtutes restituantur,

quandoque poft primum

actum penitentia , &c. SUPER Q, LXXXIX. D PRIMUM fic proceditur , go per penitentiam omnes virtutes resti- ut in tex.

Videtur,quòd per penitentiam tuuntur ,
8 14.1.2.4
ART. I.

APPENDIX,
virtutes non restituantur. Non (RESPONDE o dicendum, quòd per
CO Nucleones enim paffent virtutes amiffa per peniten- to pgnitentiam

remittuntur peccata, widi- E Xambabes. primo cerere la
virtutes per pæni- reftitui,
tenriam reftituuntur.
I PROB, Quia per pea saret: fed penitentia, cùm fit virtus, non

non poteft effe , nisi per infufionem gra- tà effe infinuatum à

nem oftendas, merinitentiam infunditur potest esse causą omnium virtutum: præ« tiæ , unde relinquitur, quòd per penitena fcripturis , Ecclefia,& gratia, qua peccata re- sertim, cùm quædam virtutes sint natu tiam homini gratia infundatur. B. Vincentio , quod per

mittuntur, ut patet q. raliter priores penitentia , scilicet fides {dEx gratia autem confequuntur o- pænitentiä virrures re*9.85.29.6. 86.art.1. item 1.2.9.11.

mnes virtutes gratuitæ, ficut ex essentia quidem, ut per hoc,

D, 677. art. 2. & ad gratia con- ipes, & charitas, ut fupra di&tum eft. * fequuntur omnes virtu- ergo per penitentiam non restituuntur animæ fluunt omnes potentia , ut in se- quod dicitur

Luc.is.fee tes gratuitæ. 1.2.4.1 10. virtutes.

cunda parte habitum est: *unde relin- cundum quòd cum ex- *1.2.7.12 1. = MAJOR. Non pose { 2. Prætereà. Penitentia in quibusdam se quitur, quòd per pænitentiam omnes vira positionc ponitur in er 4.dll 1,

tutes reftituantur,

argum,contr. A B. Vine sent virtutes amiffe a&tibus penitentis consistit: sed virtutes

centia aút ordinis præper penitentiam restia gratuitæ non caufantur ex a&ibus no ÇAD PRIMUM ergo dicendum, quòd dicatorum doctore ce* 8* Lac tui, nifi penitentia uire tures.cauleret, 8. Nca Itris : dicit enim * Auguft.in lib. de liber.

codem modo pænitentia restituit virtu, leberrimo per hoc,quod tes , per quem modum eft caula gratiæ , Dom.2. Quadrag. fuper

in ferm. Sabbati paft gatur univerfaliter. S. arbit. quòd virtutes Deus in nobis fine non Hoc ef. Non cft vera de bis operatur. erga videtur, quòd per pe ut jam dičtum est. Eft autem caula gra- illud Luc. 1s. Proferquacumque penitentia, nitentiam non restituantur virtutes. tiæ , inquantum est facramentum, nam, te ftola prima, Ginduifeu, quodinidem redit, de pænitentia quocum. 3. Prætereà. Habens virtutem fine

inquantum est virtus est magis gratiæ ef reillä, inquit. Ecce ma que moda accepta, Uc difficultate, & delectabiliter a&us virtu

fecus. Et ideò non oportet, quòd peni- sti: qui non folü remis*6.1.6.&id oftenditur in textu, ex tum operatur.unde Phil

, dicit in 1. Eth. tentia , secundum quòd eft virtus, sit tir culpas, sed etiam requo ctiam fatisfit aliis quòd non est justus, qui non gaudet justa

causa omnium aliarum virtutum; fed ftituit fibi gratiam prie
difficultatibus in argu-
mento ta&tis, operatione : fed multi penitentes adhuc quòd habitas penitentię fimul cum habi- Rinam, vefjende ani.
11. MINOR. Virtuves difficultatem patiuntur in operando a tibus aliarum virtutum per facramen- fuerat nudata. Et,quan-
gratuita non caufantur &us virtutum. non ergo per penitentiam tum penitentiæ caufetur,

anima veffita eft vee
ex actibus noftris. R. reftituuntur virtutes.

Ad secundü dicendum, quòd in facra- ste grasia, poteft cantaCausantur tamé ex virtute clayiù in sacramča SED CONTR A eft, & ficut Lug.15. mento penitentiæ a&us humani se habent gaudebo in Domino, & to pænitentiæ, cui con- legitur: Pater mandavit , quòd filius pe materialiter, fed formalis vis hujus facra. exultabis anime mea currunt materialiter a- nitens indueretur ftola prima, quę fecun- 70 menti depédet ex virtute claviú : Et ideò in Deo meo: quia induis

virtus claviú effectivè causat gratiam, & la indumento jufticia hil, &c, ut de fe patet, dum Ambr.eft amictus sapientiæ, quam III.'MAJOR, Habens fimul confequuntur omnes virtutes, se virtutes inftrumétaliter tamen , led actus circúdedit me, Jaie.6). virtutem fine dificula cundum illud Sap. 8. Sobrietatem, ego jufti- primus penitentis fe habct,ut ultima dil- Feftimenta alutis funt tate, & delectabiliter actus virtutum opera

tiam docet, prudentiam, c pirtutem , quia pofitio ad gratiam consequendam, f.con- habitus virtutum theotur.&. Quantum eft cx bus utilius nihil est in pita hominibus .er

tritio ; alii verò sequentes a&us peniten- luum five Cardinalium, iclinationc virtutis ha

leptem dona Spire bitæ. $. Tunc nihil, &c. Nam illa difficultas, quam multi paenitentes pa tus fanéti. Omnia ifta reftituit Dominus pænitensi, Indumentum justitie tiuntur in operando, non procedit ex hoc, quod ipfi non habcant virtutes ; gratia divina habitualis . Hæc ibi. Intellige, quòd redditur fides theoncque ex hoc, quòd ipfæ virtutes, quantum est de se, lion faciant operari logicalis, & fpes pænitenti : inquantum fit, quòd per gratiam datam fint delectabiliter: Sed proccdit aliunde, scilicet ex reliquiis præcedentium peco meritoriæ: quæ priùs remanferant informes : licèt in peccatoribus multis

non

60

[ocr errors]
[ocr errors]
« VorigeDoorgaan »