Pagina-afbeeldingen
PDF

quàm gratia $perationis. Ibid. Quòmodò intelligenda fint haec domini verba , ego pono animam meam,&c.art.3.ad 4. An corpus Chrifti vivum, & mortuum fuerit idem numeroßmpliciter, & omnibus modis, art. 5.ad Scot. An mors Chrifti in fa&o cffc fuerit meritoria ex parte animæ. ar.6. I) quid fpeétct excifio fepulchri Chrifti in petra. q.5 i.ar.2• An præfervatio corporis Chrifti à putrefaâionc attcftctur maturae ipfius virtuti, & voluntariae morti. art.3. Très dies mortisChrifti, & creationis mundi diverfimodè ordinantur. art. 4. IvusTho. in litera fub inferno damnatorum comprehendit etiam infernum puerorum. q-52.art.2, Ἀn etiam ad infufionem luminis gloriæ in fan&is patribus operatus fit defcenfus animæ Chrifti. Ibid. An dcfcenfus Chrifti ad inferos fuerit fecundum fubftantiam animæ, an folùm fecundum cffc&tum. Ibid.ad Duran. JPoenalitates Chrifti quantum duraverint. art.4. <Cum quiete, & immunitate fanétorum patrum in limbo à poena fenfus,ftat dolor, feu affliâio ex fpe dilataJar. 3.ad 6. I)uo genera libcratorum à purgatorio in defcenfu Chrifti. ar.8. N illi, qui cum Chrifto fuêrexcrunt,ad vitam penitùs immortafem furrexerint. q.33.art.3. Oclum refifteret taétui,fi quis ad orbem Iunae pertranfire veflet, ibi C exiftens,non tamenfentiretur taétu denfita$ ejus. q. 53.art.z. Omnis mutatio fpecies quædam mortis eft. art. 3. An totus fanguisChriftiin paffione effufus refurrexerit cum eo. eod. art.ad argumcnta. An, Chriftd rcfurgente , oportuerit fanguinem fecum reaffumere. Ibidem. Quandò fccundum Auguft.corpus fit animale, & quandò fpirituale. Ibidem. Ationabilis caufa erroneae vifionis Magdalenae , dùm Chriftum aeftimavit hortolanum. q.33.art.4.ad a. Umanitas Chrifti cùm fit 3Ä conjunâum perfonaliter verbo Dei, cft, velut univerfaleinftrumentum Dei ad quaecunque miracula facienda : cxccptis his, quæ fpeétant ad primam rerum creationem. q.36.art. 1. `Vm dicitur , Chriftum propria virtute glorificatae animae afcendiffe in cœlum, non intelligitur, nifi dé ipfo motu locali afcenfionis. q. 37.art. 3. An convenieriter opinemur, corpus Chrift: effe extra totam continentiam cœlorum corporcorum, ita , quòd planta pcdis cjus fit fupra fuperficiem convexam fuprcmi coeli. árt.4.âd Durán. 'Ad quem fenfum fupra convexum , feu in fuperficie convexa cœli empyrei dicatur unus locus altior altero. art.3. An Chriftus corporaliter vifus fuerit à Paulo:& an ifta vifio fuerit tunc, cùm dixit, Saule,Saule, quid me perfequeris? ar.6. | N Chriftus, inquantum homo,ftet, an verò fedcat in cœlo. qu. 58. artic. I. Quam diftin&ionem impòrtet ly ad, cùm dicitur, Chriftum fede* ad dexteram patris. art.z. An ifta fit conccdcnda, chrifius,fecundum quòd homo, ef filius Dei. artuc. 3. Erfeétum judicium de re mutabili non poteft dari fuaviter ante ilP. lius confummationem. q. 39.art.$. iviaa judicia cxtcndunt fc ctiam ad ea , quæ funt per accidens. Ibidem. `Aliud eft, hominem poft mortem fortiri ftatum immutabilema fecundum animam, & áliud cft fortiri ftatum non iwmpcdibilcm. cod.art. ad 1. & 3. Cùm dicitur,inferiora regi per fupcriora, quomodò fit intelligendum. art. 6. Omina multiplicia ad unum, velin uno, vel ab uao, abufivè vocantur analoga. q.6o.art. 1. Praefumptuofum, ac facrilegum quid fint. art. 3.ad 1. In facramentis res, & verba quid operentur. ar.6.ad 2. VQuandò oratio habet perfcétám fignificationem ex proprietate, vel accommodatione ufus in cæteris locutionibus : ad facramenti perfe&tionein quid ampliùs rcquiratur . art.7.ad 2. Corruptio prolatiofiis verb6rum in formis facramcntorum non impedit facramenti veritatem, feu perfeétionem. eod.art ad 3. Interruptio orationis,quæ cft forma facramenti, non debct cffc tanta, quòd juxta commünem morem hominum continuitas falvetur ipfius orationis. art.8. . N folùm de Adam intelligatur di&um literæ, quòd in ftatu innocentiæ fuperiora nullo miodo depcndebant ab inferioribus , & quòd anima`quantum ad fupcriorem partem non indiguiflct accipere aliquid à corporalibus rebus ad fuipcrfc£tionem. q.6i.ar.z. Afifiliiinnocentcs ifidiguiffent facramentis. Ibid. E principali effeéìi facramentorum, qui cft gratia diftinéta conID tra charaéterem. q.6z.art.i. ΆΠΊacramentum fit verè , & fccundum rem caufa inftrumentaliter agens ad gratiam. Ibid.ad Scot. An É fit èffeâiva caufa inftrumentalis. Ibid.ad Scot. Quis fit effc&us proprius baptifmi. art.z. «Gratia facrameritalis diftinguitur fpecie à gratia virtutum,& donorum, non ficut habitusab ha5itu: fed ficut gratuitum divinum auxilium à gratuito habituali dono. Ibid. In fàcramentis novæ legis eft quædam virtus fugeraddita: quae quidem virtus nihil aliud eft, quàmi motus, quo inftrumentum movetur à principali agente ad proprium principalis agentis cffc£tum inducendum. art.4. duplex eft motus, quoinftrutyentum potcft moveri, fcilicct, ßmplex, &virtuofus. Ibid.

[merged small][ocr errors][ocr errors]
[graphic]
[ocr errors]

An forma fubftantialispanis convertatur in animam Chrimi , (ecum,
dum quòd dat cffe corporeum. art.3.ad Scot. •
A* hæc propofitio fit vcra: fi aliqua duo funt realiter com jun&a ubi-
cumque eft unum eorum, oporief & reliquum effe. qu£fi7ó áÉ
ad Duran.
Differentia inter modum fubftantiæ, & modum quantitatis in l;ea
pofitos. cod.ar.ad 3. -
An per modum {ubftantiæ intelligatur in litera id, quod communiter
dicitur effe indivifibiliter. Ibid.,
An fimplicitcr ncceflariò fequatur,fi corpusChrifti habet partes,& pro.
Prictates fuasfub modo facramentali, quòd habeat cäs fub éxiften.
tia naturali. art.z.ad Scot.
An non folum fubftantia corporis Chrifti, fed etiam quantitas ejus
naturali concomitantia contineatur in hoc facramentó. ar.r.
Chriftum effe fub hoftia eft quoddam effe relatiuum. art.g.
Utrum corpus Chrifti ad motum hoftiae moveatur per accidens. Ibid.
ad Scot.& Duran. -
Subftantia individualisfccundum materiam fignatam quantitate pe.
cipitur à cogitativa, fubftantia verò individüalis, ut habet modum
cffendi puræ fubftantiæ, percipitur à folo intelle&u. art.7.
An intcllcctus tam angelicus, quàm animæ feparatæ, quàm etiam ho-
minis bcati , p9ffit naturaliter vidcre exiftciitiam coiporis Chrißi in
Euchariftia. Ibid.ad Scot.
An intelleâus beatus per aétum beatificum videat corpus Chrißi in
Euchariftia. Ibid.ad Scot. >
An corpus Chrifti fecundum effe facramentale non videatur ab intel-
lc&tu viatoris, nec ab intelle&tu angelico naturaliter,quia iftc modus
effendi eft penitus fupernaturalis. Ibid.ad Scot.
Qua adoratione adorandus fit fanguis aliquandò miraculosè in calice
apparens. art.8.
Væ opiniones de modo effendi accidentium Euchariftiae fine fub-
jeéto. q.77.tribus primis art.
Tres opiniones de modo, quo in inftanti generationis novae fubftantiæ
ex fpeciebus facramentalibus fit matefia. art. 5.

An in rarefaétione fpccicrum facramentalium nova illa quantitatis

particula, quæ per rarcfactionem fit,fit naturaliter à naturáli agente. Ibidem ad Scot. N omnia verba,quibus utimur in forma confecrationis fanguinis, fint de neccffitate facramenti. q.78.tribus primis art. An fola verba confecrationis prolata à facerdote conficiant facramentum Euchariftiae : prætermiffis aliis, quæ in canone miffae continentur. eod.art.ad 4. Quid fit virtus facramentalis inexiftens verbis facramentalibus.ar.4. l)e veritate, & confignificatione hujus orationis facramentalis, hoe eff corpus meum , & de demonftrationc, quam in ea exercet ly hoc. artic. 5. E tempore, modo, & fubje&o fex effeétuum Euchariftiae. quaeft. 79• art. i. Sumens Euchariftiam poteft effe ita difpofitus, quòd nec confequatur vitaim gratiæ,nec de novo mortaliter peccet fumendo. Ibid. Dominus, cùm décit, miß manducaveritis carnem filii hominis, &c.ldquitur défiâÄäüôáíôïe fpirituali in voto, fcu in habitu. cod.artic. ad primum. An differentia inter fufcipientem baptifmum, & fufpicientem Euchariftiam, quoad hoc, quod eft effe,vcl non cfle in peçcato mortali , fit vera. art. 3.ad 1. Oblatio Euchariftiae ex fui quantitate fufficit ad fatisfaciendum pro omni poena, fit autem fatisfaâoria offerentibus,vel pro quibus ofíertur fecundum quantitatem fuæ devotionis. art. 5. A* contritus, non autem confeffus dc peccato mortali, habita copia confefforis idonei , fumcns Euchariftiam peccct mortalitcr. qu.8o.ar.4. An facrilegium indignè communicantium fit gravius peccatum omnibus peccatis, quæ funt contra puras creaturas. art. 5. An occultis peccatoribus pctcntibus deneganda fit communio. ar.6. Judicium difcretionis rcquifitae ad communionem in pucris debct à parentibus, & confeffore fieri. art.9.ad ult. An expediat quotidie celcbrare. art. 1o. Qualiter intelligitur, quòd fruftra cffct votum,nifi impleretur, quandò opportunitasadcflct. art. 1 1. An communio non folùm ccclcfiae , fcd Chrifti præcepto fit neceffaria. Ibidem. An communio popularis fub utraque fpecie fit licita. art. 1 1. An communio fub utraque fpecie fit neccffaria omnibus, comprehendendo etiam infantes. Ibidem. An utilius fitfumere Euchariftiam fub utraque fpecie, quàm fub fpccie panis tantùm. Ibidem. Sacramenta novæ legis poffunt confiderari, ut caufæ, & ut figna. Ibidem. An expcdiat ecclefiae Chrifti, quòd populus communicet fub utraque fpccie. Ibidem. Epulfio cujufdam Scoti chimæræ, negantis, quòd corpus Chrifti fub facramento annihilatum fuiffet , fi in propria fpecie annichilatum fuiffet: concedentis autem , quöd in triduo corpus Chrifti fub facramenro fuiffet mortuum, quiâ in propria fpccic fuit mortuum. q.8 i.art.4. vide fuperius q.76.art.2. N plures facerdotes eafidem hoftiam confecrare poffint. Item, an inovi facerdotcs concelcbrcnt epifcopo, dicendo fimul cum ipfo confecrationis verba. Item, an confecratus epifcopus debcat pontifici celcbranti concelebrare. q.82.art. 2. An miffà mali facerdotis fit tanti meriti, quanti eft miffa boni. ar.6. In concilio Conftanticn. conceffum eft omnibus Chrifti fidelibus communicare cum excommunicatis, nifi in duobus cafibus. ar.9. An facerdoti iiceat totaliter à celebratione abftinere. Itcm,an pcccatum hujufmodi omiffionis fit peccatum mortale. ar.2o, - - - - - - - - - - - Dc '

[ocr errors]

dinata converfio ad commutabile bonum. art.4.ad 1. An remiffio culpæ fit effeétus poenitentiæ, ut cft aétus virtutis. ar.6. N ad remiffionem peccati mortalis rcquiratur, ut homo aâualitcr - fingula mortaliâ deteftetur. q.87.ar. 1. An virtualis difplicentia fufficiat ad rcmiffioncm Pcccati mqrtalis. Ibidem. An veniale peccatum opponatur fervori charitatis. Ad Durand. eod. art.ad 3. .• Quis fit ille fervor charitatis in hac vita , qui non compatitur fecum veniale. Ibidem. An,quandocunq; gratia infunditur,peccata venialia remittantur.ar.z. An aliqua culpa à Deo remittatur fine gratia . art.4. N fecundò pcccans, ex hoc ipfo gravius pcccct, quàm priùs peccaverit. ar.i.ad i. Ingratitudo quantificatur ex beneficio. art.$. D* irregularitate homicidii cx dcfcnfione commiffi . quæf, gg. art. 3. N contritio, confeffio, & fatisfa&io fint partes facramenti poeniA. tentiae. q.9o.ar. 1.ad Scot.& Durand. An contritio fccundum cffcntiam fit pars facramenti. art.z. ad Scot. & Durand. Satisfaâio facramentalis ex hoc ipfo, quòd cft pars facramenti, auget gratiam. eod.art.ad 2. An facramentum poenitentiæ finc fatisfaâione fit vcrum facramen. tum. Ibid. ad Durand.

[merged small][ocr errors][merged small][ocr errors][merged small]
[merged small][ocr errors][merged small][ocr errors]
[merged small][merged small][ocr errors]

COMMENTARIIS EMPNENTISS. CARTINALIS DE VIO CAjETA NI,
Et Elucidationibus P. Seraphimi à Porre£ta ,

[merged small][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]

dcnominationcm facit, intelligens tamen, feu per figuram fynecdochem à parte defignare totum, idcft, totam illam primam fecundæ partis. Nifi fortè mallcs dicere , quòd refiduum primæ fecundæ infinuatur pcr ly virtutum, ac vitiorum, exponcndo fcilicet in communi. Rursùs dicebatur, quòd in textu illo non folùm prima, ut oftenfum eft, fed & fecunda fecundæ importabatur: Et hoc per ly virtutum, ac vitiorum , fcilicet, exponendo in fpeciali. Quòd autém de virtutibus, & vitiis duplex hæc confidcratio at, vide in prologo voluminis, quod dicitur 2. 2. “I De ipfo ommiùm Salvatore, ac beneficiis ejus, &c. Per hæc duo denotatur fummatim tota materia hujus tertiæ partis Thcologiae. Nam de ipfo Salvatore tra&atur ufque ad qu.eff. 59. inclufive , & de beneficiis ejus cætcris humano géneri præftitis traétatur ufque ad finem totius libri. •I Primò confiderandum , &c. Secundò de Sacramentis , &c. Tertiò de fine immortalis , &c. His verbis totius materiæ nunc praediótæ partcm fecundam, fcilicct, de beneficiis , dividit in duo, É; in Sacramenta , & in finem immortalis vitae . Per hoc igitur dividit totum refiduum libri à quæf?. 6o. &c. Ac fi dicat in univerfum . Ifta pars

mi finis humanæ vit£, & virtutum, ac vitiorum, dei 5? omnium Salvatore,ac beneficiis ejus humano generi præftitis no

O G U S.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

Commentaria Cardinalis Cajetani.

Q% Salvator moffer, &c. Debitum D. Thom. famulatum pcrfolvere cupiens, expcditis commentationibus trium librorum fuæ fùmmae , ad ultimum me confero, expofiturus textum multarum quæftionum fecundum modum in comment. 1. lib. inchoatum ( ut peten

***** ***.

Di* !• e. ft*».

tibus hoc morem geram ) addu&turus, quod rationis, fidcique lumi- 6o

ni confonum apparebit , firmando femper ratione , aut auéìoritate o-
mncm fententiam, ut nullus meæ auétoritati refervetur locus.
* Dividitur igitur præfens liber, ut in illius apparet principio , in
partcs tres principales : quarum prima de Domino noftro Jefu Chri-
fto ufque ad quaeff. 6o. protenditur : fecunda verò de Sacramentis in-
de Š; impcrfc&ta relicta eft ob immaturam Doctoris mortem :
vertia autcm dc immortali vita rcfurgcntium omninò dcficit . Nos

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]
[graphic]
[graphic]
[graphic]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors][merged small]
[merged small][ocr errors][merged small][merged small][merged small]
[ocr errors]
[ocr errors]
[merged small][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

immutatam in effeétibus . §. i. nihil agentem circa creaturas. Tunc nihil , &c. Nam ficut ab æterno fuit Deus fine carne femetipfum mu, & in poftcrum femper eft fine carne mutante fei

[ocr errors]

A R T I C UI IL U S
( , : ' Utrum conveniens fuerit Deum incarmari.

A D P R I M u M fic procedi- folutionem : potentia verò, five virtus in-
tur. Videtur , quòd non finita, quia nihil eft majus, quàm Deum
fucrit conveniens Deum fieri hominem. ergo conveniens fuit Deü
$ incarnari . Cùm.n. Deus incarnari.
*** ab aeterno fit ipfà effentia W R E s P o N D E o dicendum , quòd
bonitatis, fic optimum eft i iii, cffe,fic- unicuique rei conveniés eftillud , quod
ut ab æterno É : fcd Dcus ab æterno competit fibi fecundum rationem pro-
fuit abfque omni carne. ergo convenien- priæ naturæ : ficut homini conveniens eft
tiffimum eft , ipfum non effe carni uni- *° ratiocinari, quia hoc convenit fibi , in-
tum. non ergo fuit conveniens, l)eum quantum eft rationalis fecundum natu-
incarnari. - ram fuam. Ipfa autem natura Dei eft ef-
• 2. Pra;tereà. Quæ funt in infinitum fcntia bonitatis , ut patet per Dionyf. I.
diftantia, inconvenienterjunguntur: fic- cap. de divinis nominibus.* Unde, quic-
ut inconveniens junótura ά , fi quis qüid pertinet ad rationem boni, conve-
pingeret imagincm, in qua humano ca- niens eft Deo : pertinet autem ad ratio-
piti cervix jungeretur cquina: fed Deus, nem boni, ut fe aliis communicet, ut pa-
& caro in infinitum diftant , cùm Deus ,o tet per Dionyf. 4. cap. de divinis nomini-
fit fimpliciffimus , caro autem maximè ' bus T. * Unde ad rationem fummi boni
compofita , & præcipuè humana . ergo pertinet , quòd fummo modo fe creatu-
inconvcnicns fuit , quòd Dcus carni rae communicct , quod quidem maximè
uniretur humanæ. fit per hoc, quòd náturam creatam fic fi-
4 3. Prætcrcà. Sic diftat corpus à sú- bi conjungit , ut una perfona fiat ex tri-
mo fpiritu , ficut malitia à fumma boni- bus, verbo, amima, & carne, ficut dicit
ÉÉ omninò inconvenicns cffet,quòd Aug. 1 3. * de Trin.Unde manifefium eff,
Deus,quieft fumma bonitas , malitiam quòd conveniens fuit Deum incarnari.
affumeret . ergo non fuit conveniens , 4o I M A D P R I M u M ergo dicendum,quòd
quòd fummus fpiritus increatus corpus incarnationis myfterium non eft imple-
affumeret. - - - tum per hoc, quòd Deus fit aliquo mo-
4 4. Prætereà. Inconveniens eft, ut doà fuo ftatu immutatus,in quo ab æter-
qui excedit magna, contineatur in mini- no fuit: fed per hoc , quòd novo modo
mo, & cui imminet cura magnorum , ad fe creaturæ univit , vel potiùs eam fibi .
parva fe transferat : fed Deum, qui to- Eft autem conveniens, ut creatura, quæ
tius mundi curam gerit, tota rerum uni- fecundum rationem fui mutabilis eft, nó
verfitas caperc non fufficit. ergo videtur . femper eodem modo fe habeat : & idcò,
inconvcniéns , quòd intra eórpufculum * ficut crcatura incœpit effe,cùm priùs nofi
vagientis infántiæ lateat , cui parva pu- cffet: ita convenienter , cùm priùs non
tatur univerfitas , &• tamdiù à fèdibus fuis effet unita Deo in perfona , poftmodùm
abfit ille regnator , atque ad unum cor- ei fuit unita. -
pufculum totius mundi cura transferatur , • Ad fecundum dicendum, quòd uni-
ut Volufianus fcribit ad Aug.* . ri Deo in unitate perfonae non fuit con-
q[ S E D coNTR A . Illud videtur effe veniens carni humanæ fecundum condi-
convenientiffimum, ut pcr vifibilia mon- tionem fuæ naturæ : quia hoc erat fupra
ftrentur invifibilia Dei: ad hoc cnim to- 6o dignitatem ipfius, conveniens tamen fuit
tus mundus eft fa&tus, ut patct per illud Déo fecundum infinitam excellentiam
Apoft. Rom. 1. Invifibilia Dei, per ea, qug bonitatis ejus, ut fibicam uniret pro fa-

[ocr errors]

ut Damaf. dicit in principio 3 lib. * per in-
carnationis myfterium monftratur fimul bct alia conditio, fecundum quam crea-
tura quæcumque differt à creatore, à Dei

bonitas, & fàpicntia, & juftitia:& pot

entia Dei, vel virtus. Bonitas quidem, fapiehtia eftinftituta, & ad Dei bonità-
quoniam non dcfpexit proprii plafmatis _ tem ordinata. Deus enim propter fuam
ihfirmitatcm : jüftitia verò , quoniam 7° bonitatem, cùm fit increatùs, immobi-
homine viéto,non alio, quàm homine fe- lis , & incorporeus , produxit creatu-
cit vinci tyrannum , ncque vi eripuit ex ras mobilcs, & corporeas : Et fimiliter
malum poenæ à Dei juftitia eft intro-

duétum propter gloriam Dei : ma-
lum

morte hominem: fapientia vcrò, ii;
invcnit difficillimi prctii decentiffimam

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][merged small][merged small][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

liter creator ad creatu-
ram referatur , qui ab
æterno ad eam, ipfa nó
exiftente, actualiter non
referebatur.
II.m D E M AJOR I.
junguntur. &. Per pot-
entiam finitam : non
per potentiam infinitä .
§. Quae fcilicet reafitcr
fit idem , quod infinita
excellentia bonitatis .
Tüc nihil, &c. Nä illa in
infinitum diftantia, qug
adducuntur in argumé-
to, funt junéta per pot-
entiam infinitam reali-
ter infinitæ excellentiæ
bonitatis divinæ identi-
ficatam. Confequenter
ergo dic ex litera, quòd
ratione potentiæ po-
tuerunt conjungi , ra-
tione bonitatis conve-
nienter conjunéta funt:
maximè fi confideretur
illa bonitas realiter effe

[ocr errors][merged small]
[ocr errors]
[ocr errors]

hunc carnem priùs non habitam, infert, Deum ipfum egiffe circa creaturâ aliquid , quod prius effe&tualiter non egerat , ideft , uniffe fibi in perfona creaturam aliquam,quam fic ab æterno ncn unierat : non autem infert, Deú in feipfo à fuo ftatu aliqualiter mutatum. Abfque enim fui vel minima mutatione traxit carnem noftramad fe in perfora : & fine fui mutatione à pro

• verè fapientibus . §. Tunc nihil , &c. Nam

tium , non autem infipicntium.

IV. m D E C O N C L U S 1 O N E. Ergo videtur inconveniens.
R. Hominibus nil , nifi corpora cogitare valentibus :

non hominibus conclufio intelligitur ,

quòd Deum incarnari fuit conveniens fccundum judicium verè fapicn

•I NOT.

[ocr errors]
[graphic]
[graphic]
« VorigeDoorgaan »