Pagina-afbeeldingen
PDF
ePub

(an. 1024), prole nulla superstile. Tunc Papienses A vero Mediolanensis antisies, ne in die festo lumulin ultionem incens:e urbis regium quod apud ipsos lus fieret in populo, sapienter mullum popularem erat destruxere palatium. Factum est autem, ut si declinavil tumultum, cunctos suos adversari volenles mul convenientes in commune, Iraclarent de consti ab omni contradictione cobercens. luendo rege primales. Diversiz itaque in diversa 4. Rex igitur tumulluantium strepilu altonitus, trahentibus, non omnium idein sueral animus. cognila landem rei veritate, gradum figens taliter

2. Interque lalia fluctuante Italia, suoruin com est cortionalus : « Certum est quidem, reverendi parum declinans Heribertus consortium, invitis pair's, quia sicul privilegium est apostolicæ selis illis ac repugnantibus adiit Germaniam solus ipse consecratio imperialis, ila Ambrosianæ sedis privirigem electurus Theutonicum. Cumque Teulones legium est electio el consecratio regalis. Unde ralum sibi Chuonradum eligerent, eumdem ipsum lau videlur, ut manus quæ benedicit el prius coronam davit (69), omniumque in occulis coronavil (an. imponil regni, si præsens affuerit, repræsentel re1025), accipiens ab eo præler dona quamplurima gem ad imperium promovendum sancio Petro et Laudenise... episcopalum, lil sicut cousecraverat, ejus vicario; qualenus Ambrosiano lestimonio jure similiter investirel episcopum. Rediens vero secu possil imperare, qui Ambrosiana consecratione di. riis in omnibus, lotam suis legationibus erertil B dicil'ci cæpil regnare. » Cumque hæc regis omnibus lialiam, alios re alios spe benivolos faciens, donec placeret sententia, dexteram Ravennali auferens, sunni electum fere omnes laudavere suscipiendum. Ambrosianum jubet accersiri pontificem. Qui præTali fultus remigio veniens Chuonradus Italiam dicta vitandi lumullus causa, venire dislulil. (an. 1026), ab eo ut moris esl coronatur in regno; 5. Igitur consulenic domno apostolico el universis deinde Romam duce commigrat eodem. In cujus episcopis, dexteram dedit Arderico Vercellensi epialventu (an. 1027) factus est " ingens Romæ con scopo illius suffraganeo, ut pater in filio, magister ventus diversarum undique gentium, episcoporum viderelur in discipulo. Qui in "imperiali cousecraquoque ac sæcularium principum, præsidente dour.no tione vicem Mediolariensis archiepiscopi plen ler papa Johanne.

tenuit 100. Posl dies aliquot indicia est synodus Ro3. Imminente itaque paschali solempnitatc (Marl. mx auctoritate apostolica (Apr. 6), in qua constituie 26), cum rex Chuonradus in basilica apostolorum luin est, ut in omnibus negotiis pontificalibus Raad culmen imperii apostolica foret consecratione vennas nullo modo in æternum se Mediolanensi sublimandus, Heriberlus Ravennas archiepiscopus præserat antislili; et si forte præsumpserit, canotemerarie dexteram regis invasit ac lenuit, faciens nicæ legi 101 subjaceat. Insuper placuit oinnibus, quo:l Mediolanensi jure competebat antistili o7. Quod super in hac re conscribi thomum in sempiternun

с cum omnium displicerel in occulis, commonebant lestimonium; de quo pauca de pluribus isla decereum præsules celeri, quatenus a non suo desisterel. psimus (70). Nichilominus illc pertinaciter lencbat. Heribertus "S 6. Dum hæc agcreniur, Mediolanenses.eum Ra

VARIÆ LECTIONES.

comparium 3. 5*. B. 95 conrad:m 32. 5*, B.

od deesi B. 17 antisti 1. henricus B 1. al non B 2:. 99 deest B. 100 tenuit plene B. 1911. s. i. p. 0. s. b. re desunt 1.

107 in 3. 5*, B 2.

NOTÆ. (69) Cons: antice ci in Peniccosle occurrit; Wippo, militatis et justicie sprelo, preferre se pre umerel Vita Conradi.

Mediolanensi archiepiscopo. El quia insolenter (70) Hic lomus conservatus videtur in iis quæ hic superior videri voluit, turpiter inferior apparuit. fubjicimus er « Novo Beroldo , rev. capituli meiro. Omnibus s. ecclesic fidelibus notissimum est, quod politani Mediolanensis, intra a. 1263-1269. cxarilo; Anibroisiana sedes post apostolicam pri na'um tenuit, ui ita legilur: « Commemoratio siperbie Raven Tenel et lenebit, el s. Ainbrosii vicarius in omnibus nalis archiepiscopi, quomodo se Mediolanensi archi- D negotiis ab apostolico est secundus. El vere quia si. cpiscopo Roine superbe preferre presumpsit, et qua cui Petrus primo Romam docuit, ita Barnabas ejus liier inde vicius subcubuil el confusus abiit, ad glo- coapostolus Mediolanii primo catholicam instituit riam et laudem Dei, superbos humiliarilis et humiles fidein, el multo tempore ibi prefuit , et successorem exalla!!is, » Anno 1027 post divinilos assimplain suum unum el priorem ex discipulis Domini Anamortalio::tem, in terlio anno donni Johannis pape lelonem ordinavit. Hoc apostolico jure, sicut Rouniversalis, factus est ingens convenius Rome diver. mana sedes est prima, ita el Mediolanensis censenda sarum gentium plurimorum episcoporum ac secil est secunda. Sel lil ad antiqui hostis sationem relarium principum, clericorum quoque et laicorum, deamus, supradictus Ravennas ab eodem impulsus, Italie, Gallie et Germanie, 7. Kal. Starii (l. Apr.), cum rex Chunradus ad imperialem consecrationem in sanclo die pasce, indictione 108. Cuin rex Churi essel ducendus, dom o apostolico el populo in me. radus anno regni cjus 3o ad culmin imperii in ba dio ecclesie expectanle, ul moris est, nefario el "silica apostolorum apostolica consecratione esset temerario ausu regis dextram invasit ac inconsulle, sublimandus, humani generis inimicus, zizaniorum immo el violenter lenuil ; quod Mediolanensi arsalor, tanti conventus gaudiis ci jocunditatibus in chiepiscopo regibus ad imperium promovendis semvilens fraudolenter et nimis cum discrimine, sicut per facere pertinuit. Cumque ejus lemeritas onini. sinun est, menti lieriberti Ravennalis archiepiscopi bus coepiscopis super modum displiceret, eundein sese ingressil et venenum sui livoris super eum increpantibus et commonentibus, ui ab hoc cessaret, sparsit; quo eum faslus superbie coegil, ui zelo hu spreta oinnium sententia, precipili effrenoliono invaPATROL, CXLVII.

10

103

cis 108

vero 105

vennalibus antercabantur ad invicem. Igitur cre. A poleslative , tamdem pervenit ad urbem , sumin scente jurgio , congressi sunt adversum sese secum deducens pontificem. Quam undique obsiunutuo. Set prevalente impetu et fortitudine Medio dione circumdans, perseveranter opugnat. Cumque Tanensium, Ravennates terga dederunt, magna ex

cives viderent se frustra 107 resislere, proposita paparle vulnerali ; quos persecuti sunt adversarii us

conventione, demum in commune deliberart que ad hospicia, sarcinas et omnein diripientes suscipiendum episcopum. Ante portam namque cisuppellectilem. Ipse eliam Ravennas Heribertus vix vitalis facia sunt palam juramenta promisse sideaufugil 10%, de manibus insequentium ereptus. El litatis ; et sic jam dictus receplus est episcopus , enim poslea illa omnis quievit controversia. Imperalor oinnibus postea carus, doctrina scil'cet et operatione

a Romanis rediens partibus, commoralus præclarus. Ab illo elenim lempore inter Mediolaest in Italia, donec subegit si quos habuil adversa nenses atque Laudenses imp'acabile viguit odiuni, rios, palrocinante in omnibus Heriberio ; el siluit unde postea per multa annorum curricula pizdas terra in conspec!u ejus (I Mach. 1, 3).

el incendia cælesque alternant innumeras. Vedio7. Contigit autem lunc temporis, Laudensem mori Janenses quidein, muliitudine divi.jis ac brachii pontificem, cumque 106 archiepiscopus sua investi virtute conlisi, frequenter illus bello a grediuntur , tura , quemadmodum ab imperatore susceperat , B obsidione circumsepiunt, agros et vineas ac suburalium subrogare decerneret, indignati Lauvenses bana cuncta demolientes. Laudenses vero exigui insolitam sui episcopatus constitutionem audacier numero, sed truces animo, opibus angusti , viribus despiciunt. Quorum parvipendens Heribertus auda honusti, nunc suo nunc alieno se dampno defendunt. ciam, elegit Ambrosium de suorum numero cardi Qua? si scriberentur per singula , plura fierent inte nalium sacerdotem salis ydoneum. Cui primo tra volumina. dens virgam ct anulum , deinde ut moris fuerat 8. Hiis denique diebus morino Burgundionum cousecravit episcopum. Quo peraclo, cuncla Lau rege (71) [.in. 1032, Sept. 6), proponit Chuonradus Jensium violenter aggreditur opida. Quibus subactis Burgundiam invadere (72). Ad quam invadendam

VARIÆ LECTIONES. 103 deesi B2'. c. a. sunt m. Bi. 106 esugit B. ubi deesl ereplus.

136 Conradus addit B. 106 Cum B 107 viderunt sc fuslia Bi.

108 deesl B.

NOTÆ. wil ejus dementia. Domnus vero Heribertus s. Me- C quod factum fuerat. ... Cujus admirabilem paciendiolanensis ccclesie venerabilis (ila conjicio ; venit tiam et s. tolerantiam omnes manimiter laudavecodex) archiepiscopus vir strenuus et modestus, runt, et pari volo et communi consensu consulenics immo et pacientissimus, ne forte in populo fieret regi persuaserunt, ut ad ellicacem observationer sumultus, adversus cjus diram insan.am opposuit honoris s Ambrosii et stabile fundamentum suj im · sanctam temperantiam, a lante seditionis iurbine perii, quod ibi jure debuit facere Heribertus Mediol. humiliter declinavit, el coepiscopos et omnes silos, archiepiscopus , hoc faceret Hardericus Vercellensis hanc temeritatem condempnantes et illi temerario episcopus et ejus suffraganeus. El Satis justum et in faciem resistere volentes , blanda persuasione compelens visum est, ut vicarius s. Eusebii ibi vi. admonuii, ut scandalum ejus humiliando vilarent, cem tenerel vicarii s. Ambrosii, ut in discipulo ne in tanta plebe impeluosa sedicio cresceret, ne magister audiretur et in filio paler honoraretur, diabolus locius erroris auctor bonum pacis raperet Quorum conscilium regi Chunradio placuit el adquicde proposito episcoporum, quod moribus decet in vil, Arderico Yercellensi dexteram dedit, qui imesse laicorum. Rex igitur nimia populorum circum periali consecratione vicem Mediolanensis archidatus compressione, ac lumultuantibns el circum episcopi pleniler tenuit, et quod Ravempas lemere strepentibus diversis rationibus non pleniter aput se invadlere voluit, lurpiter perdidit. Unde Mediolatolus, jam in templo (jam into cod.) apostolico invi nensis ostensa patientia laudalur, Ravennas vero lus el tanquam nescius ductus gressum lixit, et clirenata insollentia insamis censetur. Facia impementis el corporis viribus resumplis, ita coram riali consecratione in unum omnes convenere ; omnibus dixit : « Certum quidem et manifestum cumque super hac re in longum protraherent ser. est, reverendi palres, quia sicut privilegium est monem, auctoritate apostolica synodo indicta 8. Ida apostolice sedis consecratio imperialis, ila el Am Apr. in qua constilulum el confirmatum est priino brosiane sedis privilegiuin est electio et consecralio a domno apostolico, deinde consentientibus omni. regalis. Unde ratum videlur, ut manus ejus qui be bus venerabilibus patribus ad eande:n synodum nedicit, unguit et prius coronam regni imponit, si congregatis, ut in omnibus negoliis pontificalibus presens adfuerit, ut regem represenlet sancto Petro Ravennas nullomodo in elernum se Mediolanensi et ejus vicario sublimandum ad culmen imperii, et archiepiscopo preferat; el si forte presun pserii. lil tante consecrationi verus leslis non desit, Am canonice legi subjareal, sicul merito debet, qui pabrosiano lestimonio jure possit inperare, qui Am cem ecclesie scindere non formidat. Ab olinibus brosiana consecrationc prius didicit et cepit re dictum est fial! El ne ulterius in s. ccclesia hujusgnare. 1 Cumque hec regis sententia omnibus modi appareil divortium, placuit omnibus hoc placeret, dexteram Ravennati tulit, et suis venera scriplim fieri in Testimonium. Acta el promulgata bilibus nuntiis, archiepiscopo videlicet et episcopis, suni hec apud urbem Romam, presidderle ibi d. domnum Heriberlum archiepiscopum Mediolanen · Johanne pon ili e sumio universali papa , domno sem accersivit, et ad fores ecclesie redeundo ei vero Chuonra to imperante, anno imperii ejus i occurrere paratus fuit, ut pleniter ibi fieret quocl feliciter. BET! deberet, et s. Ambrosius per suum vicarium sui (71) Rodulfo ill. honoris primatum teneret. Set innumera populorum 172) Sc. altera vice. Sed Arnulfus ulimque excompressione impediente, idem domnus Mediol, ar peditionein confudit, quod jam Socii Palatini aria chiep. ire nequivil, et sapienter, immo patienter, inadverierunt.

119

na

121

Longobardorum jubei properare militiam. Ipse vero A fidelibus, nititor in sequi et miversos opprimere, ex contigua sibi parte obstrusos 109 irrumpens adi Cumque renili præsumerent, conveniant in campo lus, municipia quæque præoccupat (An. 1034) E qui dicebatur Malus (78), ab :evo; recteque vicino autem Italia cum oplimalibus celeris electi 110 lus , quoniam humano fucrat cruore rigandus. Ibi duces incedunt scilicet presui Heriberlus (73) et

commisso campestri certamine, facta est strages egregius marchio Bonifatius, duo lumina regni ,

magna intersectorum pait's utr'usque. Inter quos explorantes accessus illos , quos reddunt meabiles dum incederel inedius, jam dictus Asiensis coiifigipriecisa saxa inexpugnabilis opidli Bardi (74). Per lur episcopus (79), pars denique maxima belli. Cujus hos ducentes Langobardorum exercitum, Jovii !!!

interitus ceriaminis facilis est terminus 120. lic monlis (75) ardua juga transcendunt ; sicque vchc amisso lanlo fratre confusus, illi autem occiso tanto menti irruptione terram ingredientes, ad cæsarem

ho le securi, recedentes a pngna diverterunt ad usque perveniunt''. Cumque nequirent Burgun- propria. diones resistere , dedicioniem accelerant , perpetua 12. (An. 1036.) Igilir imminente tanto discri. subjectionis condictione Chuonrado substrati. Ei mine, providit archiepiscopus vocare suuiri a Gerfactum est, ut in magna gloria reverterentur omnes mania cæsarem, sperans illum futurum auxiliaload propria.

B rem. Veniens autem Veronanı imperalor(Dec. 1037), 9. Per idem lempris mense Junio in die sanclo indeque Mediolanum, honorabiliter die priino rum Petri et Pauli (An. 1033, Jun. 29) fervente me. siiscipilur; in crastinum tumlitante ac vociferanie ridie eclypsis solis apparuil, iribus horis mundo in eum populo, graviter offenditur. Audierant enim, inducens tenebras. Tempore post alio visa est no regem Landensi jure defram'asse Beribertum. Quo! clu 113 luna colore fuscala sanguineo.

augustus 123 dissimulans, Papiam adiit. Ubi cum 10. Multis igitur prosperatis successibus pra gencrale staluisset colloquium , eoncinnalo colo sul lleribertus immoderale paululum dominabalur cepit ac lenuit archiepiscopum, Aquilegensi tradens omnium, suum considerans, non aliorum animum (76). patriarchæ (80) custodiencium. Ecce Mediolanensis Unde factum est, ut quidam urbis milites, vulgo alionita inhorruit civilas, proprio viduala past r.: valvassores nominati, clanculo 15 illius insidiaren colens ac gemens a puero 115que ad senem. Opinie Lis operibus, adversus ipsum assidue conspirantes. Domino preces , quanta fi.nduntur ct lacrima: Comperla autem occasione cujusdam polentis benc Cumque proclamarent assidue clerus populus 13 Sicio privati, subito prorunnt in aperiam rebellandi!io atque miles , facta est de absolutione conventio, audaciam, plures jam facli. Quod ubi innoluit præ. dalis obsidibus angusto. Quibus receptis, nichilosuli, parat multis 117 consciliis ol:sistere illorum : 18 C minus tenuil, tractans perpetuc dampnare illum insidiis. Ubi vero nil proficil, viriule superare con exilio. Quin etiam ires alios una die (81) comprendit tendit. Ac primo quidem bello victi atque pugnando episcopos, Vercellenscm (82), Placentinum (83) et veheinenler altrili, exeuntes ab urbe discedint ma Cremonensem (84). Archiepiscopuis vero post merentes. Quibus mox subveniunt Marciani ac Se scs duos fugam arripuil (85), cui venienti lota ocprienses (77), pluresque regni commilitones, simul curril civitas ita ylaris, ut servus domino, mulier mori simulque parati vivere, præcipue Laudenses, non ccderet *** viro præ gaudio cursilantes. Ecra recentis injuriæ memorcs.

vespertinus urbis felis subito conversus csi in 11. (An. 1035) Archiepiscopus autem collecto matutinam lætitiam (Psal. xxix, 6). undecumque poluit agmine, non tamen absque suis 13. Videns autem se Chuonradus delusum , slui

VARIÆ LECTIONES.
10contingua s.p. obtrusos B. c. velut a. i presul eniin II. B. 111 Jovi Bl. Jovis B2*
dom addit B. 113 nocie BI.

prosperáliis 3.
115 latenter B.

prorumpunt in a. rehelli B !. 2. (hic rebelles) 1.)

eorum o. i. Mur.

119 et recle Mur. 120 liter quos jam d. Oidericus À. episcopus tello coulossus occubuit cujus i. belli mox f. e. 1. B. 181 discedentes B. ubi deest à pugn:1. 111 conradus B.

ac p. B.

ila Mur. crederet 1. 50. 54. Luco Archiepiscopus vero cursitantes hæc habel B. Prelerea beatus Ainbrosius ecclesiæ suæ precibus exoralus, promeruit a Domino, suum liberare vicarium, ignorantibus cunctis et ipso cesare.

NOTÆ. (75) Postquam lomi testamentum condidit, m. D Laudem lociis. Sigos. Martio 1034 ; v. Giulini III, 216.

(79) 1055 tlerim. Aug. (74) Bard castellum ad Doriam Balteam, viam (80) Popponi. defendens regiam ab Aosta Eporediam ducenleille (81) Sed aliquanto postea, cum Heriberto conBetus.

juncii legalos ad Orlonem direxissent, leste Ann. (75) Mons major S. Bernardi. Pal.

Sax. a. 1307. (76) Qui omne regnum Ilalicum ad suum dispone (82) Aridericuin. bal nurum. Heinr. Il in carla a. 1017, ap. Mural. (83) Peirum, ut videtur. Ant. VI, 218.

(84) Hubaldum. (77) Milites scil. comitaluum Mediolanensi a sc (85) V. quæ de ea ipse narrat in docum. a. 10:0, ple::lrione vicinorum, Sepriensis el Marlisamnen cui Ardericus cp. Verrell. subscripsit. Campi Piwe. sis.

1, p. 507; Ugh TV, 105, (78) Prope Mollam, qui est inter Mediolanum et

110

112 Conrad

116

117

118

prins B.

[ocr errors]

c.

127

el rei publicæ palam Heribertum denunciat inimi- A violenter invadit. Hunc impugnans virililer dux cum. Igitur exiit edicium a cæsare augusto, ut Golefredus, vehementi facla congressione in mocuncta suæ potestatis regna ad 198 Mediolanum mento prostravit (Nov. 15), ejusque 136 capud avulconcurrerent in pugnandum. Factum est autem ut sum humeris ferlur augusto in Italiam direxisse. omnis Italia, universa Germania, convenirent simul De cetero imperalor annuam Mediolani vastationem ab angulo usque ad angulum. Ac primo quidem universos regni primales jurare præcipiens, obstiimpetu quoddam firmum aggreditur municipium nalo animo repatriavil in Sueviam, æger pedibus et nomnine 126 Landrianum (86). Quod oppugnans

cunctis debilis artubus. in modico demolilur. Inde 128 applicuit Mediolanum

15. luterea Pseudoambrosius palam gerens vir. (Mai.), tertio ab urbe miliario lixis tentoriis castia gain el anulum, lit Inpus in abdilo clam insidiabamelalus. Mediolanenses autem prompli resistere, tur omnibus modis Heriberio, muliis mulla collidie quxque proxima civitatis muniunt loca. E quibus jurando pollicitus clericis atque laicis, in urbe et electi juvenes armis compti, bellis edocti, volantes extra factione concepla. Ubi aulem fidelium dignitas equis , proludunt telis, cæsarianis 129 insultando perfidorum sensit insidias, deprehensos in crimine inilitibus, et gyrantes castra clipco minantur, et puniunt in personis el propriis facultatibus; et sic asta proximos quosque cædentes. Cumque per dies prævalente Heriberti potentia, evanuit omnis illa aliquot hæc exercerent proludia 130, factum est in fraudulenta præsumplio. die sancio dominicæ ascensionis (Mai. 19), cæsariani 16. Per idem lempus (an. 1039) faclum est, ut omnes suo cum cæsare castris erumpuni, Teutones cuncti principes regni simul undique convenirent in dextro, Itali in sinistro bella cientes. Civibus vero ad devastandos, sicut regi promi:erant, Mediolaoccurrentibus ex adverso , ingravatum est undique nensium fines. Prævidens 138 autem archiepiscopus bellum, diversis in diversa pugnantibus. In prima futuram oppressionem , jubel ilico convenire ad fronle nobilis quidam Theutonicus stalira procerus, urbem omnes Ambrosianæ parochiæ incolas armis el Wido Italicus marchio sigoifer regius, inter instrucios, a rustico usque ad militem , ab inopo media lela confixi sunt. Quibus cadentibus mullisque usque ad divitem, ut in lanta colorie patriam luealiis in proprio cruorc jacentibus, paulatim belli le · reiur ab hoste. Signum autem quod dimicaluros pescit amor. Demum cæsariani collecto agmine ad debebal suos 136 præcedere, lale constituit. Procera castra commigrant. Urbani quoque relictis campis Trabs instar maii navis robus!o coufisa plaustro propria lecta requirunt.

erigitur in su: lime, aureum gestans in cacumine 14. Igitur recedens ab urbe cæsar, jubet cuncta pomum cum pendentibus duobus veli candidis

C in circuitu prope longeque vastari loca. Cumque simi 137 limbis 138; ad medium vencranda crur flammis universa consumeret , crebris fulminum depit ta Salvatoris ymagine extensis lale brachiis iclibus 131 et grandinea lempestale correptus, a s: perspectabat circumfusa agmina, ul qualiscumque capto desistens recessil mærens. Quin etiam Ber: sorel Telli evenius, hoc signo confortarentur intaldus, regius a secretis , cujus cuncta fiebant specio (88). Esselque gravis 130 inter urbem regnunconsilio , insanæ mox mentis efficitur. (Cap. 14.) que confliclus, nisi novus de morte cæsaris rumor De quo cum rex leniri debuerat, magis intimuit, in coi.culeret animos hostium , adeo ut solutis 110 lanlim ul Heribertum adjudicaret propria dignitate castris certatim resurgerent ita cumfuse, ut collideprivandum. Stabilita igitur deliberatione, presula rentur ad invicem. Inter quos Parmensis corruens cum tradidit Ambrosio Mediolanensis ecclesiæ car signifer turpiter occubuit. dinali presbitero suoque capellano, etsi videntibus, 17. Defuncio autem Chuonrado (n. 1039. Jun. 4)

lamen volentibus cpiscopis. Quo Heriterlis Heinricus adolescens ejus filius, rex vivenle paire audito, de rege similiter tractat 139 honore privando. crealus, augustus ab omnibus appellatur; vir rei Secreta igitur legatione suggerit Oddoni poleti publicæ gerendæ satis ydoneus, qui palerni animi Franchorum comiti (87), ut se favente arripiat non imitatus affeclum, suorum consultu tidelium regnum Italie. Qui 133 nil moratus, utpote regnalidi com archiepiscopo pacis foedera stabilivit (an. 1040), avidus, primo quidem aliquas Alamanniæ partes D ab illo deinde fideliter honoralus (89).

VARIÆ LECTIONES. 118 deest B 1. nomen B 1. ad non B. 2*.

197 impugnans B.

128 unde vel inde B. 199 cesarinis 1. 130 preludia 3. jactibus B. 132 traclavit B. 193 quo B. 1. al non B. 2:.

13* cujusyne 1.

138 providiens Bli al non B 2.

s. d. 3.
137 c. v. 3. 138 lintbeis B.

180 deest B.

10 ita 3. 56. solulus 1. llorum omnium loco B hæc habet : animos audientium. Percepta quippe rei veritate julenta bello acies libenter quievit ulraque, redeuntibus in sua cunctis. Delunclo a. C. elc.

NOTÆ. (86) A Laude non multum abest ad Occi Chron. Novalic. II, 10. Cæteruni carroccium s mdentem.

per pedilun lantum insigne Suisse, non equitum, (87) Campanensi.

Ricotius probavit in libro egregio Storia delle com(88) Bello aptavit Heribertus, quod jam diu exsti pagnie d'Aventura. Betim. iteral alias , ut in monasterio Novaliciensi. Cf. (89) V. Ann. Sax. al. 1040.

non

131

136

18. Pacatis igitur rebus omnibus, intestinum A 19. Tali igitur conforlati suffragio, consulte pro jurgium bellumque civile succedit, adeo execrandum vident sex propinqua urbi munire præsidia , in cu lacrimabile, ut præler innumeras bellorum quibus cum omni cohabitantes familia, firmissimam clades immutalus sit slalus urbis el ecclesiæ. Veris circumquaque obsidionem constituunt, die noclusime enim otio civiles nutriuntur discordiæ, et sæpe que cæde crassantes. Sex enim exeuntes ab opidis, velut ex adipe prodit iniquitas (Psal. Lxxl , 7). lotidem oppugnant urbem assidue partibus. Nec Nullis itaque exterius adversantibus, in semetipsos minus civilis turba sæpe portis (92) erumpens, nunc exercent odia cives. Factum est autem , ut privalo se pugnando defendil, nunc illos ultro aggredi furiinter se jurgio plebeius quidam graviter cæderetur bunda contendit. Rara namqne transit absque sana milile. Unde plebs derlignanter commola, repente guine dies. Cumque triennio paries sic bacharentur, adversum n'ililes in arma consurgil, ipsi autem ulræque vicissitudine quadam quid contra se invivelut incauti juxta posse resistunt. Inde fomes pu cem possent frequenter expertie, veniunt ab aulutal odiorum, et partium fiunt juramenla quam gusto legati , Ireguam inviolabilem indicentes (93); plurima. Lanzo quidam 1*ingenuus civitatis mi

quam lotius regni virlule et conscilio jurejurando les (90) plebeie lurbe favebat instantios, cujus fota confirmant. juvamine plurimiun convalescebat. Hoc indignata

B

20. Eodem tempore archiepis opus Modætive celera nobilitas, partim lamen suorum amore fide degens, graviter infirmalur; cumque ægrotaret ad liwn, militibus sese consociat. Eodemque tem mortem, disposila domo ac bonis omnibus (94). pore multa sompnia multaque narrantur in urbe

defferri se jubet ad urbem. Ubi cum aliquantis lanprodigia. Cumque civitas lali penderet in dubio , guerel dicbus, vilic præsenti subtrahitur (an. 1045, repentinus auditur in ea clamor modica occasionc

Jan. 16.) Sepultus est autem ad Sanctum Dioni. conceplus. Fit ingens concursus omnium; atrox ***

sium (95), ubi elegans fundaverat ipse monasterium. pugna commiitilur per plateas et angulos; diu cer Providit etiam vivens universis ecclesize ordinibus, latur utrimque feclis et culminibus. Demun mili

plures conferens facultales ad præsentium futuro.. 1uin paucitas multitudine circumventa plebeia , rumque subsidia. undique Mamnis urgelur et serro. Unde factum est, 21. Jujus in diebus cuidam Genuensis urbis inut cum natis el uxoribus propria tecla irasi dese cola revelalæ sunt Joannis archiepiscopi sacrorerent. Quorum ul consulerel rebus archiepiscopus, sanctæ reliquix. De eo quum sufficienter sit dictuni, paucis interjectis diebus ab urbe discessit et ipse (91). cessel amodo noster ab illo stilus, cole jam tertia Quibus eliam statiin fiunt auxilio Marciani cum subtiliter acucndus. Sepriensibus.

153

mox B.

INCIPIT LIBER TERTIUS'*. 1. Memini dixisse me nuper prop!er civile jur. C in melius an deierius 17, dicere non opportuit, gium miita:um urbis el ecclesiæ slalum. Utrum vero cum facta collatione præteritorum ad præsentia,

VARIÆ LECTIONES. 1's propler B 1. ex corr. 149 quidem B 1. al non B 2'. 143 Eo deinde B.

143 ystoriarum Arnulli. Illud quod rcstal, jam lectio lerria prestat. addunt 2. B 1. . al non B 2. men. d. B. 117 in d. 3.

NOTÆ. (90) Waldo, qui et Lanzo, notarius et judex sacri Cel Ariberto præserte Papi:r, V. Giul. III, 373-376. alatii, commemoratur in charia a. 1029. Gill Mon. Hist. Pat. Chart., p. 552. Postea rex Augustic I ni III, 516; 1034 scripsit testamentum Ariberli, primis anni 1045 mensibus Langobardorum conubi Giul. III, 267, causas affert cur hunc a Lanzone venlum habuit, et cum iis tem illius regni ordinnab Araullo commemoralo non diversum existimet; tionem disposuil. Ann. Aliab. 1045. Ibi lunc viui kal. 1035 cum misso imperatoris sententiam profert, Mart. monachis S. Dionysii præceptum confirmaGiul. III, 517; Apr. 1012 tabulis Ariberii subscri lionis concessil. Puricell. SS. Mart. p. 189. ps't, sed a. 1014 desideratur. Sed. m. Nov. 1045 (94) Tabulas edidit•Puricellus Mon. Ambr. p. 414. ju icio Azonis marchionis intersuit (Murat. Ant. IV, Giulini IX, 36. 1). Dec. 1044. Actum suprascr. loco 9.); Oct. 1046 cum Arioallo misso sententiam tulit, Nodwcia. Giul. III, 527; Feb. 1057 conventionem Widonis (95) Ubi epitaphium ejus adhuc vidit Giuliui archiep. cum Odone ep. Novar, confecil, Mon. Hist. eddiditque III, 391. his verbis : Pal. Chart. p. 586. Notarii munere etiam Landul. fus, non minore loco natus, fungebatur, ut mox

Ilic jaceo pulvis cui quondam claruit orbis.

Tunc Heriberlus eran nimioque decore vigebam. y.debimus.

Officio placidi fungebar præsulis archi, (91) Postquam Apr. 1042 Mediolani tabulas

Nunc lumulor servus servorum Christe Tuorum. de lit, quibiis Lanzo subscripsit , ap. Giulini III,

Pro merilis horum libi digne complacitorum 525. (92) Sc. Sex porta majores crant, a quibus et

Sanguine quarso luo mihi iu miserere redemplo.

Il uc veniens lecior sibi dic ignosce Redemptor civilalis et militiæ divisiones portæ dicta sunt: Romana, Ticinensis, Vercellina, Comacina, Nova,

El vivens vita requiescat semper in isla. et Or enlölis S. Renza. Giul. III, 372.

Obiit anno Dominicæ Incarnationis millesimo quno (93) A. 1043, m. Apr. el Jun., Adalgerius can. dragesimo quinto, decima sexta die mensis Januarii, cullarius missis regis Comi Asla placita habui!, indictione decima tertia.

« VorigeDoorgaan »