Pagina-afbeeldingen
PDF

clesiam Sancti Joannis cum capsa beati Laudi. ln A Jesus , deinde Sermones de eodem festo. Per octavas

motu processionis incipiat cantor § 0 lur, cum versu et Gloria. ln iintroitu ecclesiæ Sancti Joannis É Inter natos. Fiuito responsorio prior Vesperas incipiat, quæ dicuntur eodem modo quo supra. Sciendum quod corpiis heati Laudi debet ibi morari usque post crastinas Vesperas, et debet continue coram capsa ardere cereus a presbytero ejusdem ecclesiæ præparatus. Dictis Wesperis conventus nihil cantam !o revertitur. Post Completoriiim, facto brevi intervallo pulsetur classiguum ad Matutinum. Invitatorium a quatuor, et cætera sicut in Trinitate. 0;mnes antiphonæ cum pneumate finiantur. tlomilia in cappa serica legatiir, et nona lectio similiter in cappa candelabris praesentibus. Ad Laudes, ad Benedictus aut. Aperium est ter canitur, primo usque Et prophetavit dicens. Psal. Benedictus, iiicipitur, bis imponitur priori. Processio ad altare. Miss , matutinalis ad altare Sancti Joannis de ipso fiat. 0flicium Justus ut palma. 0ratio Concede, qùæsumus. Epistola Factum est verbum Domini ad me, dicens. GraJuale Justus ut palma. Alleluia, Tu puer. Evangelu m Dixit Zacharias ad angelum. Offertorium In virtute. Commuiiio Posuisti, Domine. 348 Ad Tertiam, ant. Innuebant, etc. Qiiacum jue dieTevenerit, processio fiat in cappis sericis. Ad missam 0llicium De ventre. Kyrie, `Cunctipotens. Oratio Deus, qui praesentem. Epistola, Aud.te, insulæ in pulpito; graduale Priusquàm te formarem. Alleluia, Iiuter na19s. Evangeliiim Elisabeth impletum est. 0lferiorium Justus ut palma. Commuuio Tu puer. Post Vesperas ad ecclesiam Sancti Joannis niliil cantando processio gradiatur, ilique a duobus capsa cum corpore sancto sumpta, statim cantor incipiat û 0 vere spirituale, cum: versu et Gloria. In intróitu ecclesiæ 0 beate præsul, Laude. 5 0ra pro no5is. Oratio Da, quæsumus, omnipotens. In festo S. Eusebii confessoris, ad Matutinum tres lectiones. IIac die in capitulo ['eg., capitulum] sicut in vigilia Natalis Domini honeste del)et præparari ; pronuntianle lectore Dormitio sanctæ Mariæ, omnes in terram se prostermant, recordantes et secum pertractantes quânta bona per hanc gloriosam Virginem accepimus. Post aliquantulum spatium, dato signo a prælato surgant, et lector qu,e restant prosequatur ; postea legatur lectio de Evangelio Extollens vocem

qu;edam mulier. In fine vero capituli, tam hujus diei ,

•|iiam octo subsequenlium, dicatur psalmus Laudate 349 Dominum, omnes gentes, exinde vigilia cum magno gaudio celebretur, prostrationes, psalmi familiares interimittuntur. Sequentes Horæ de ipsa Virgine dicantur, etiamsi Dominica sit, cu:n collecta de vigilia. Ad missam 0flicium Salve, sancta Parens. Gratluale Benedicta, ad gradus in Ę sericis a duobus cantetur; si Dominica fuerit, Alleluia, Post partum, similiter in cappis a tribus. Sequentia, Credo et præfatio [scilicet, propria] non dicantur. Evangelium Factum est, cumi loqueretur, cum cereis et incenso; in fine missæ nulluin signum pulsetur, sed post breve intervallum duo de majoribus signis ad Nonam. In refectorio lectio Factum est cum loqueretur. Ii ec solemnitas ad similitudinem Natalis Domini de!)et celebrari. Ad Vesperas ant. Tota pulchra es. Psal. Lau late , pueri, Dominum , etc. Omnes antiphon e ad Vesperas, Matutinum, et Laudes pneumatice fiuiunlur. Antiphona Ascendit Christus bis impositur a præcentore prælato , et ter canitur , omnia :ultaria incensantur..

[blocks in formation]

Cogitis me, o Paula, etc. De sancto Bartholomæo medium festum. Ad primas Wesperas ant. Estote fortes. Psalmi de die. Notandum quod hac die ad Vesperas , et in crastinuin ad missam sep:em de canonicis nostris apud Sanctum Audoenum cum processione l)eatæ Mariæ tenentur ex consuetudine proficisci. Nihilominus , ad Wesperas nostras de S. Audoeno facimus memoriam cum hac antiphona : Suscipe nostra. De sancto Augustino dtiplex festum prim;e dignitatis ad Vesperas Lætare, mater. Psalmi de die. Antiphona Adest dies, l»is imponitur, et ter canitur. Omnia altaria incensantur. Psal. Magnificat. A tril)us Benedicamus. Processio in cappis sericis agitiir. In pulpito prosa a tril):is cantetur cum Patribus. Ail missam 0llicium In medio Ecclesiæ, I(yrie , Cumctipotens. Epistola in pulpito legatur, etc. In refectorio lectio Beatus Au

[ocr errors][merged small][merged small][merged small]

C 1 sti sunt sancti.

In solemnitate S. Laudi triplex festum agitur. Ad Vesperas in circuitu chori iuodecim cerei accendaniur , præter candelabrum el aliud solutum luminare. Antiphona In laudem Christi , psalmi de die. Cantores hebdomadarii in cappis sericis chorum regant. Omnes antiphonæ iam diurnæ, quam nocturiia: cum pneumale finiantur. Capitulum in cappa serica a prælato dicatur. Responsorium ! lui mundi 352 a tribus de senioribus , in cappis sericis canteTüT.TAntiphona Voto, voce, bis impo$i-tur et ter canitur. Psal. Magnificat. Altare iuajus cum duobus thuribulis incensetur.

Ad Matutinum classicum primo puisetur. Invitatorium Unum et verum Deum, a quatuor in cappis seri, is cantetur. Tertium responsorioriim 0 luae muudi, a tribus in cappis sericis canletur. Sextum. 0 vere, a tribus in cappis sericis, scilicet priore et duobus senioribus. In tertio nocturno homilia in

D cappa serica legatur ; responsorium monum 0 lucris

gaudens, a quatuor in cappis sericis agatur, et iteíatur. ln Laudil)us ad Benedictus antiphona Quasi. lunt, l)is imponitur et ter canitur, omnia alta ia iacensantur. in capitulo lectio Videte, vigilate. In fine capituli per totas octavas dieatur : psalmus Laudate Dominum , omnes gentes. Post capitulum pulsetur ad processionem. Nolandumi si festum sancti laudi feria iv vel vi, vel Sabl)ato evenerit, fiat jejunium Quatuor Temporum in hebdomada præeedenti (55). Processio in cappis agitur sericis, in qua processione capsa beati Laudi post conventuum honorifice a duobus bajulis in cappis sericis cum duobus ceroferariis, aliis353 vero duobus ante crucem præcedentibus cum ihutiferario, debet deportari. ln statione ecclesiæ responsorium : 0 vere, quatuor in cappis sericis in pulpito dicant } Te tutore. Ad introitum choi i Pneuma, Kyrie, Deus creator. Gloria in excelsis, cum prosa 0 g'oria sanctorum. Oratio Deus, qui ad decorundam. Epistola Ecce sacerdos. Graduale, Domine praerenisti, a tribus in pulpito cantetur. Alleluia, Salre, gemma. Sequentia Alma cohors. In refectorio vila S. Laudi, postea sermo Dominus et Salv.itor noster, fratres charissimi. Ad Vesperas aut. Beatus Laudus, etc. Responsoriuin 0 lucris, octo, vel plus vel minus ad voluntatem praecentoris, cantani in circuiui. De sancto Mallhæo memoria. ln octava S. Laudi duplex festum tertiæ dignitatis. Unus cereus debet ardere super altare ante corpms sancti Laudi ad utrasque Vesperas et Matutinullin. De sanctis confessoribus Remigio (t Octob.), Germano et We fasto ti es lectiones. Ab hac die usque ad Pascha somniis meridiarius intermittitur. Ab hae die usque ad Kalendas Novembris, nisi festum novem le*tioiiiiim, vel festum n:ore octav;e celebretur, immediate ost gratias Nona deeaiitetiir. ln n^vem 354 vero evtioiiibus extra claus' rum col'o utorium fratres post prandium donec pulsetur ad Nonam, usque ad festum omnium Sanctorum, liabere debent. Ad Nonam servitores mei:sae debent, si commode valeant, intt reSse. In translatione S. Augustini me 'ium festum. Ad Wesperas ant. Lætare. Psalmi de die. Processio fit ad áltare quod est commune S. Augustini et S. Nicolai. In réditu, de martyribus iueimoria Gaudent in caelis. Ad Mauutinum, sicut im alia solemnitate, servafa proprietate medii festi, ita tamen quod mediæ lectiones et media responsoria fiant de martyribus. In Laudibus processio ad altare, in reditu de iuai tyribus :iiemoria Cum audieritis. In dedicatione ecclesiæ triplex festum. Ad Vesperas ant. Architectus, etc. Omnes antiphonæ, tam diurnæ quam nocturnæ, prima die cum pneumafe finiuntur. Antiphona Sanctificavit Dominus, ter camitur. Psal. Magnificat. Altare iuajus et altare matutimale tantumiinodo incens:antur. Post Benedicamus processio agitur ad di:odecim cruces quæ sunt in ecclesia depict;e, ei debent in singulis quinque cerei [f., singuli] accendi ad singulas processiones, videlicet a I Wesperas et Matutinttm. Ad processionem fi Terribilis 355 est locus, cum versii, et Gloria , si opus fueriI.TIii præcedendo prælatus debet singulas cruces cum aliaribus incensare. In choro y Beati qui habitant. Oratio Annue, quæsumus, Domine. Ante Matutinum pulsetur class;cum. Iloinilia in cappa serica legatur. lii Lauilibus processi; fiat sicut post Wesperas. In capitulo lectio Egressus Jesus perambulabat Jericho; poslea solemniter pulsetur ad £$*$'; processio in cappis sericis ag:tur. fi 'erribilis. In státione fi Ecce tubernaculum, in pulpito a tribus canuetur versus Si quis. Ad missam , 0fficium Terribilis est locus iste, etc. In refectorio lectio Egressus Jesus. Per oétavam ad IIoras et ail nissam fiat servitium in modum uiedii festi. Alleluia in cappis sericis decanleiur; ministri altaris tunica el dalmatica vestiantur. In refectorio sermones de festo, quantum possunt suflicere. l. De sancto Mellono fit duplex festum tertiæ dignialis. . De sancto Romano medium festum agitur; ad Vesperas ant. Similabo. Psalmi de die. De sancto Fromondo iiiartyre duplex festum. Ad utrasque Vesperas et Matutinüim 356 cereus ardeat Coram feretrò. Ad Vesperas ant.TeJius vir. Psalmi de die. Si Doininica fuèrit ad processionem dicatur *esponsorium Gloria et honore; in qua processione '!-bet capsa beati Fromondi deportari et duo cerei Juxta feretrum. De 0mnibus Sanctis triplex festum agitur. 0mnes *■tiphonæ cum pneumate finiantur. Ante Matutinum Quinia signa in classicum pulsentur. Prima lect.o

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small][merged small][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

0 beate pr;esul Laude. Ad missam Officium Statuit. A in cappa serica a prælato legatur, secunda a siibn.inistris in coemeterium fratrum, conventus ante A nio Lux æterna, Requiem æternam. In fine nullum

priore non in cappa serica, cæteræ a senioribus sicut sunt in ordine constituti. In hac festivitate non pronuntiatur Evangelium, sed septima lectio sic incipitur : Christi sacerdotibus. Octâvam lectionem legit unus (le junioribus; ad Nonam vero lectionein ponitur unus de sacerdotibus, quæ in cappa serica legi debet. Responsorium primum quatuor in cappis séricis vieeamtant Summæ Trínitati. 5 Præstet nobis. Gloria Patri, reincipitur Summæ Trinitati. Responsorium secundum prælatus euim duobus aliis similiter in cappis sericis. Caetera responsoria duo et duo cantant, sed non in cappis sericis; fi nonum

: Concede nobis a tribus in cappis seri-is decantetur.

[ocr errors]

In capitulo lectio Christi vero sacerdotibus. Processio liujus diei non agitur in cappis sericis. All processionem 357 Â Concede, § Adjurent a tril)ns in pulpito cantelur. Officium Gaudeamus. Epistola in pulpito legitur. In refectorio lectio Videns Jesus turbas. A Kalendis Novembris usque ad Purificatiownem beatæ Mariæ statim post gratias redditas, præmisso Pater noster, quando I)is comeditur canlatur Noiia. Ad Vesperas amt. Salvator mundi ter canitur. Psa!. Magnificat. Post Vesperas in memoriam fidelium defunctorum festivius solito aguntur Vesperae , ita : Primam antiphonam incipiat præcentor, cæteras cantores hebdomadarii , psalmi sellendo cantentur, quia , si statio teneretur et si antiphonæ deferrentur, ita essent duræ Vesperæ in conventm, quod nunquam fit. Ant. Placebo, psal. Di exi. Iloc addito quod in fine cujuslibet psalmi Requiem æternam dicatur, etc. Psal. Magnificat, in fine Kyrie, eleison ter cum cantu , elc., una tantum collecta : Fidelium , Deus, etc. ßequiescant in pace. Qua finita classicum aliquandiù pulsetur, interiim conveutu in choro exspectante. In crastinum totum Servitium fiat pro defunctis

in modum duplicis festi terti;e dignitatis. Ad Matu

[ocr errors]

tinum pulsentur signa duo et duo. Pulsato classico, pr;emisso Pater noster, et facto sonitu a prælato cantor hebdomadarius 358 dextri chori deferat primam antiphonam pr;eIalo per chorum extra forimas, cæteræ majoribus deferantur, in fine cujuslibet psalmi , et etiam ad omnes Horas Requiem aeternam dicatur loco Gtoria Patri. Ant. Dirige. Psal. Verba mea , etc. $ A porta inferi. Lectiones ad lectricum extra cliorum legantur, et sumantur de Epistola beati Pauli I ad Corinthios in fine : Si autem Christus prædicatur, etc. Lectiones sine Jube et sine Tu autem. Nonum responsorium Libera me, Domine, a tribus cantetur. In fine dicat prælatus Requiescant in pace, et responso Amen sileant omnes. lnterim piilsetur classicum aliquandiu conventu in choro exspectante. Finito. classico prælatus incipiat antiphonam a cantore hebdomadario sibi delatam , Ersultabunt , etc. Ad Primam et ad omnes Horas hebdomadarius majoris miss;e incipiat antiphonam loco Deus, in adjutorium. In capitulo omnia fiant sicut solitum est, lectio Tempus quod inter hominis mortem , sine Jube et sine Tu autem , legatur. In fine capitulum Verba mea. Sicut solitum est post capitulüm pulsetur ad processionem, deinde ad revestiendumi, post cum revestiti fuerint ad Tertiam.

Finita Tertia , et præparata processione cum aqua benedicta, cruce, ceieis, et ulmuribulo, 359 induto etiain prælato, et ministris albis paratis, cantore incipiente fi Credo quod Redemptor, exeat processio per dextram crucem ecclesiæ, prælatus áspergat túmulos defunctorum. Interim conventu in basilica ordinate exspectante et cantante responsoria historiæ, scilicet Credo quod Redemptor, etc., quantum opus fuerit, exeat praelatus cum ministris et cruce, et cereis, et aqua benedicta in commune coemeterium parochianorüm, et ibi circuinquaque aquam beneûictam aspergat ; deinde regresso prælato procedat tota processio per claustrum, ipso prælato similiter aquain benedictam aspergente, quo transeunte cum cnpiulum in ordine suo stans prædicta responsoria finiat, quibus fiuitis dicatur Kyrie, eleison ter cum cantum , prælatus dicat : Et ne nos. etc. Deus, reniae largitor. Deus, cujus miseratione. ln fine Requiescant in pace. Amen. Postea ciiin septem psalmis sine Gloria Patri in chorum redeat conventiis, praelatus cum miuis' vis in revestiarium. In fine septem psalmor *m dicatur Requiem a ternam , Kyrie , eleison ter si;ie cautn , iterum cum praedictis precibus dicatur qratio Absolre ; deinde pulsato classico missa pro fidelibus ad majus altare solemniter celebretur. Diaconus habeat 360 dalmaticam , subdiaconus tunicam, cantores hebdoma-farii chorum regant cum præcentore. Officium Requiem arternam. Psal. Te decet , iterum Requiem aeternam, loco (.loria Patri dicatur versus Exaudi orationem, etc. Iternm Requiein ut ternam. Una tantum oratio, scilicel Fidelium. Epistola Facta est super me manus Domini. Gradua'e Si ambulem , a duobus ad gradus in cappis sericis cantetur, et reincipiatur. Tractus De pro£''; totus a tribus in cappis sericis cantetur. Σvangelium Sicut Pater suscitat. Offeriorium Domine Jesu Christe. Sacerdos Hostias, etc. Commu

[graphic]
[graphic]
[ocr errors]

• signum pulsetur. Ad Nonam post gratias redditas.

Notandum quod si festivitas 0mnium Sanctorum in Sabbato occurrerit, officium fidelium usque in secundam feriam sequentem penitus reservatur eo modo quo supra dictum est celebramulum ; in Sabbato vero ad Vesperas, hoc est, in festivitate 0mnium Sanctorum fiat memoria de Dominica tantum.

De S. Rumpliario duplex festum secundae dignitatis. Ad Vesperas antiphona Similabo eum, et aliæ antiphonæ cum psal::nis de die ; et oninia alia in hymnis, antiphonis, psalmis et responsoriis. sicut in festo 361 S. Lauli, excepto quod in hac fesuivitate omnes antiphonæ non finiuntur cum pneunate. Scienlum etiam quod unus cereus ab iniuio primarum Vesperarum usque ad fiueum secumularum ante capsam beati Rumpharii continue debet ardere. In capitulo lectio : Ilomo qnidam peregre. Processio agatur cum capsa beati Rumpliarii , sed non in capAd processionem fi Sint lumbi, duo cerei juxta capsain deportentur si affuerint pueri; j Vigilate in pulpito a tribus decantetur. Ad missam, officium Statuit, etc. Epistola iu pulpito legatur.

INCERTI AUCTORIS
EXP0SITI0 SUPER CAN0NEM MISSÆ

Secundum] Amalarium [ms. Alarium].

(Ex Veteri ms. codice Bigotiano.)

Dominus robiscum. Salutat sacerdos populum , C gratias agit Deo, quia digna et justa oratio est Deo divinns est et omnia sit, et omnia dividit, prout A nostras et juugere vocibus , prædictorum ordinum collat. 22). In primis quæ tibi offerimus, quia pro A judicet in conspectu suo offerri; rationabilem, id

orat ut Dominns sit cum illo. Et cum spiriri tuo. lúesponsio populi atque oratio, ut sicut sacerdos oravit ut Dominus esset cum populo, et populiis orat quoil Doiuiiius sit cum spiritu sacerdotis. Dicit sacerlos 0rate, fratres. Rogat 362 omnes orare ut oratio ejus exaudiatur. Et qnàinio diciu Per Dominum nostrum Jesum Christum Filium tuum, ao Don inum Patrem orat sacerdos ut per Filium suum, •jui Deminus noster est æqualiter sicut Pater, oratio perficiatur. Cum dicit : Qui tecum virit et regnat in unitate Spiritus sanc:i Deus, vult populum credere et intelligere quod Filius cum Patre suo ab iuit o sine fiue et regnat et vivit, et Deus est, sicut Pater Deus est, et una potestas est Spiritus sancti cum. Pat: e et Filio, atque una substantia, et in oimnibus uiii:as deitatis. Per omnia saecula sæculorum , id est ut Filiiis cum Patre in unitate Spiritus sancli , sicut aiite omnia sæcula in deitate vixit et

[ocr errors]

justi cum angelis permanebunt et `injusti cum dialolo cruciabuntur, cre!atur æqualiíer vivere cum Patre et Spiritu sancto, et niillo fine concludit. Anien, confirmatio orationis est a populo, et in 1:9*!ra lingua intelligi potest, quasi oimiies dicant : Ut ita fiat sicut sacerìlos oravit ; sed propria ejus inlerpretatio, vere sive fideliter. Sursumi corda. Âdmonet sacerdos populiim ut sursum, id est super setmetipsum , ad Dominuim omnipotentem corlaleVen!!!r, et fideliter oretur quod desursum eis veniat £!xilium a Deo cœlesti à quo 363 creati simt. Ilabemus ad Domini m , respónsióTêsTpopuli, quod §icut sacerdos jussit eos sursum corda teiiere, profitentur. Gratiùs agamus Domino Deo nostro. S;icerdos gratias agit Deo juxta professionem populi qui confessus est ad Dominumi se esse intehtürm. i)i•*t-m et justwm est. Populus cuiu sacerdote simi.l

gratias referre quia ab ipso omnia hona suscipimus. Vere dignum et justum est, arquum et salutare. Commen'at sacerdos orationem vel professionem populi, et dicit quod vere dignum et justum est Deo grátias referre, et quod arquum est , hoc est rectum est sive æquale Salvatori, ve! salute plenum ut ei gratias referamus qui nobis salutem dedit æterniim : Nos tibi semper et ubique gratias agere, conversiis ad Dominum post confessionem populi, quasi ad præsentem loquitur, quia in praesentia Domini semper sumus, et ipse videt cogitationes nostras. Et dicit sacerdos tam de se quam de populo ; Nos tibi semper, hoc est, omini témpore. Et ubique, id est , in omni loco, gratias agere. Domine, quia Dominator es omnium, et sub tua dominatione sunt oinnia. Sancte, tu qui sanctus es, et per quem omnia sancta , quia omnia bona creasti. Pater, Graece dicitur rzrip, et Latine Genitor, quia 364 ipse genuit Filium sine ulla coinquinatione sem corruptione. Pater Latine a paterno dicitur, hoc est, perpetrando, quod est a perficiendo vel adjuvando, quia ipse perficit omnia quæ facta sunt, et adjuvat omnia quæ adjuta sunt, et voluit nos filios suos fieri adoptivos per sanctificationem qua ipse sanctificavit nos. 0mnipotens, qui omnia potest, ideo Omnipotens dicitur, et non est impossibile apul Deum omne verbuin. Æterne Deus , hoc est, aeternum , et perpetuum, et temporale. AEternum est quod initium non habuit, nec finem habebit, quod semper fuit, et est, et erit. Perpetuum est quod esse eœpit et finem iion habebit. Temporale est quod initium habuit et finem habcbit ; et ideo dicitur hic arterne Deus quia solus aeternus est, nec coepit esse, nec desinit esse, sed est semper Deus; a diligendo dicitur Deus, quia omnia diligit et gubernat quae creavit. Et aliter Deus a dirinando` dicitur, qiiia

virlu. Per Christum Dominum nostrum. Christus Graece, nunc: us dicitur Latine. Hic Christus ante omnia initia a tempore veneral;iliter genitus est. Tempore quo placuit ei Spiritus sanctus venit in Mariam virginem, et unxit unctione divina uierum ejus, et conceptus est de Spiritu sancto 365 et iiatus est de Maria Virgine. Nam in Veteri Teslamento sacerdotes et reges ungebantur, et ideo christi di* ebantur, quia iuneti erant unctione tempmrali. Iste Christus per quem Pa ri gratias agimus aeternaliter Christus est, et cum Patre æterimus est I)eus; et per ipsum redempti sumus , et ipse Domimus noster est qui dominatur in nobis. Per quem majestatem tuam laudant angeli. Per ipsum Chrislum nos gralias agimus Patri, niajestatem Patris laudant a:mgeli, quia ipse æqua!is est Patri in diviniiale. Majestas quasi major potestas, quia major est potestas I)ei quám hominum. Dei majestatem per Christum laitdant nngeli, quia Christus cnim Patre creavit angelos: angeliis enim Graece nuntius interpretatur; angeliis nomen est officii non maturæ, quia annuitiai, sed maturaliter spiritus es!. Ador;:nt, lætantur angeli de præcone humani generis, et laudant Creauorem suum per duplum et simplum ter. Mors nainque nostra dupla est, id est, animæ et corporis; sed angeli laudant quia simpla morte Christi (lupla mors nosira liberata est. Resurrectio vero nostra similiter dupla est anim;e et corporis; animæ, quanlo infidelitate ad fidelitatem surgit; corporis, quando de pulvere reparabitur in incorruptionem. Laudant angeli. 366 qiiia per simplam Christi resurrectionem dona!)ilur nobis dupla resurrect o. Laudai:t tertio angeli, quia non solum Christi morte nos de morte liberati sumus, sed ejus resurrectione rcsurgemus in novissimo die. Adorant dominationes, majestatem Dei Patris per Filium laudant et adorant dominationes. IDominátiones, ordo angelorum (leciinus cecidit (55); et versus est per superbiam in infernum, vel diabolum. Novem autem permanserunt in sanctitate sua; hæc sunt nomina eorum : aingeli, archangeli, virtutes, principatus, potestates, throni, dominationes, cherubim el serapluiim. lsiarum lluarum virtutum nomiua sunt Latina [l., llel)raea]. Cherubim plenitudo scientiæ interpretalur; seraphim, incendium. Cætera nomina supradiciorum ordiuuin sunt Latina [add. et Græca], uu[angelorum et archangelorum; angeli nuntii, aí<hangeli excelsi nuntii dicuntur. Gregorius auteum papa Ttomanus in hoiuilia sua super Ig* tionem evaiigelicam (homil. 54) [adde ubi] ait : Erant appropinquantes ad Jesum pub.icam et peccatores ut audirent illum (Luc. xv, !), plenissime ule prædictis ordinibus exposuit. Nos vero atl propositum ordinem redeamus. Tremunt potestates : De supradictis ordinibus diciu ; non ideo dicit quia suprauicti ordines corporales sint, sed uostro more dicil, qu a treuere ac uimere 367 aute dominos noslros solemus [ms., solebamus] , sed ideo dicii treumere ac timere, ut nos intelligaiuus omnia cœlestia, terrestria et iuferualia ante conspectum diviiiae majestalis treiuere ac timere. Caeli cælorumque virtutes : Ipsi coeli jussioui divinæ obediunt, quia se oslendere serenos vel nubilosos non habent potestateim. Cœli coelorum virtutes sunl supradicii ordinis angelorum, sicut Gregorius in homilia sua super evangelicam lectio11em (homil. 1) Erunt signa in sole, et luna, et stellis (Luc. xxi, 22), testatur. Ac beata seraphim : De seraphim namque supradictum est. Socia exsultatione ' concelebrant. Ouines prædicti ordines majeslatem Patris per Chrisiuim cuncta exsultatione æqualiter concelebrant; Cum quibus et nosurus voces ut admitti jubeas deprecamur : Cum quibus est li:ec supplicatio nostra, ut ipse cuelestis Pater per Chrisluiii Filium suum, per quein iios gratias agiiuus, digretur admittere voces

(55*) Quidam cum S. Joanne Damasc. angelos ex ihfinuo tantum ordinc cecidisse sentiuut, sed ordiuem

angelorum. Supplici confessione dicentes, hoc est, humili confessione. Quid humilius conliteri? quani nosmetipsos æterno Patri per Filium æternum commendare, et de nostra conscientia, sive bonitate nihil præsumere? et juxta voces angelicas eum semiper incessanler credere et praedicare, diceutes: Sancuus, 368 sanctus, sanctus. Joanues evange!isia in Apocalypsi scripsit se vidissc ante thronum Dei et agui viginti quatuor seniores, et quatuor animalia aslantia, et iucessaiiter dicentia : Sanctus, sancius, sanctus, etc. (cap. 1v). ldeo dicitur uribus , icli,us Sanctus, ut significaretur Pater sanctus, Filius sanctus, Spiritus Palris et Filii sanctus. Sed quamvis tripliciter [ms., dupliciter] dicatur Sanctus, non tamen diciuur plurali numero Sanctus. SeJ quamvis una sanctiias in iis tribus pei souis, et uua aeieruiuas intelligatur. Dominus Deus subbuoth. Sal)l)aoul, a multis solet interpretari omnipotens, a mulus vero erercituum Dominus Deus, ut ipse omnes exercitus angelorum atque hominum dis, oneret. Pleni sunt coeli ei terra gloria tua, Ilosanna in ercelsas. Quomodo nunc diciiur corruple Ilosamiua, cum ante dicel)atur Hosyanna. Osy interjectio est laudantis [ms. laudis] sive magnificantis; anna salvifica ; sed corrupte dicitur Ilosanna, et intelligi po:est salvifica, vel salvum fac ; in ercelsis, id est in altis Benedicius qui venit in nomine Domni (Matlh. xxi, 9; Marc. xi,9). Quando Christus venit Jerusalein descendens jo moi*te Oliveti, tunc lilii Israel clamaverunt, dicentes : Benedictus qui venit in nomine Domini (Joan. xii, 13); sed quid significavit ille adveutas Christi Jerusalem, nisi futuraiu resurrcctionem, 3 quando futurus erat juslicare vivos et inoriuiùSITt apparuerit nobis in eadem carne qua pro nol)is possus esi? Et tunc in nomine Jesu oinne genu flecuiiuur cælestium, terrest*ium et infernorum (Pluli,. u, 10). et cæteræ quæ dixit Apostolus. Canon missæ.

Te igitur, clemeniissime Pater. Te clare, id esl, clementissime l'aler. t.femeiis dicitur, quasi clarâ melis, sive abundans. sive clarissimus est uiente, et misericordiss:imus corde Paler. Non ideo euui gicimus cleuienteum et iuisericordem quol meinliris corporeis, vel corde, aut meute sit `compositus sicut homo, sed ideo c!ementeiu cu miseriêordeum clauiamus, ut illam clainen:us c!ementiam, et misericordiam super nos ab ipso sentiamus, et intelligamiis, unde Salvatori gratias debeamus. Per JesÃm Christum Filium tuuni. Jesus Graece, Laiine salva. tor sive salutaris dicitur. Salvalor eo quod salvat populum suum a peccatis eorum; ideo sälvat a peccaiis, quia potestatem habet in lerra dimittendi peccata. Saiutaris ideo dicitur, quia salutem noi)is délit, ut si præcepta ejus servaiuus, viuam æteruan: caperó valeamus. Filium tuum Dominum nostrum : F.ium suum unigenit:um , quia ipse est unigenius ex substantia 370 Pairis, iios autem aJoptivi filii suimus per ipsum qui unigenitus est, a Pâtre procellens, Patri coæternus, et ideo per euim Paii em petere debemus, dicentes : Supplices te rogamus et petimus. Supplices, id est, hüiuiles, uti diccepta habeas et benedicas hæc dona, hæc munera , ha'c sancta ;;';;;;;' illibata. Doma sunt, quod v0luijtate dantur, Munera sunt, quæ in aliquo munere vel mercede olIeruntur Deo uí peccata dimittantur. Sacrificia sunt, quæ cum oratióuibus consecrantur. Illibata, id est immaculata et ab omni livore ma;itiæ alienata. Tunc dona sunt et sacrificia illibata quanto absqtie scandalorum macuiis sunt offerua, et j;isto sunt labore acquisita, non ul muiti sunt qui dicunt illibata esse iion dicata. Lege septem coliationes Pairum, et in secunda collatione Theoliæ, in nouo capitulo invenies quæ sint illibata (CassiAN.,

[ocr errors]
[graphic]

quibus offeruntur indicat, in primis offerre debent, lioc est, in una congregatione, quam pacificare, custodire, adunare et regere digneris, toto orbe terrarum. Pro his offerimus in primis ut supradictam congregationem tuam per totum orbem terrarum pacificam, ädunatam cuslodire digneris, una cum famulo illo, hoc est, cum illo qui sedem apcstoli Petri tenet; 371 quia Ecclesia in qua Petrus princeps aposto`fiiTi §edet, caput est ómnium Ecclesiarum ca, hol;c ru;m; ideoqiie Petro dixit Christus : Tu es Petrus, et super fianc petram ædificabo Ecclesiam meum (Mauh. xvi, 18); et propter hoc (lebe.nus pro eo örare, quod eidem præest Ecclesiæ. Et. antistite nostro, hoc est, pro episcopo nostro in cujus parocliia (id est d œgesi) siimus, pro ipso orare debemus quia ipse est pastor et prælicator noster. Meminento, Domine, famulorum, famularumque tuarum, et omnium: circumstantium. Sacerdos oravit aate pro apostolico et episcopo suo. Si episcopus missaìm celebraret, pro an:istite mostro dicere non debet, quia anlistes ipse est; si autem presbyter, dicere débet. Jam oratum est pro senioribus, postea oranulum pro populo. Quando sacerdos dicit : Memento, Domine, famu!orum famularumque tuarum, depreçatur I)euin Patrem, ut memorare dignetur oninium et ollicii missæ sive masculorum sive femimarum advenientium ; et quod dicitur circumstantium, ipsi sunt masculi et feminæ qui circuiuslant. Jam sacerdos oravit pro omnibus qui ad auuiendam missam venerunt; tünc demum orat pro his qui oblationes olleruut, qui tibi offerunt hoc sacrijgium; laudis. Dicit quod j)ro laude Dei in priiui • 372 oflerunt, et postea pro se suisque omnibus, pro redemptione aiiimarum suarum, pro spe salutis et incoluinitatis suae, tibi reddunt vota sua æterno Deo, vivo et vero ; ideo offerunt quia vivo et vero Deo oimnium fides circumstantium ofierentium cognita .esi, et no;a devotione omnes reddunt vota sua. \ ola dicuntur quæ volenter pro:uituuntur, quia libenter et volenter I)eo vovere el relldere debemus. Communicantes et memoriam venerantes in primis gloriosæ semperque virginis Maria, genitricis Dei et 1)omini nostri Jesu Christi, sed et beatorum apostolorum ac martyrum tuorum. Communicare, hoc est, imemoriaim honorabiliter tenere, quod Miaria virgo per adventum Spiritus sancti genitijx facta est Filii 1)ei Jesu Christi Domini nostri qui Deus et homo est, per quem Patri supplicamus, et fidem communieafe dél)emus, et credere quod Spiritu sancto annuntianle Filius Dei natus est ex ea, et virginitas ejus non est violata. Sed et beatorum apostolorum dic muriyrum tuorum. Apostolus in nostra lingua dicilur miissus, martyr dicitur testis. Apostoli dicuntur quia a Ghrislo missi sunt, martyres dicuntur quia testes sunt Christi qui passus est pro iiobis, et ipsi pro Christo. - Hùnc igitur oblationem servitutis nostræ, 373 sed et cunctæ familiæ tuæ, quæsumus, Domune, ut placatus accipias. Sacerdos oblationem suam auque cunctorum qui Doiuino famulantur, id est, qui l)omiiio serviunt, commendat ut Doiuino placeat, et ipse nobis propitius sit. Diesque nostros in tua pace disponas, atque ab æterna damnaiione nos eripias [al., eripil, et in electorum tuorum jubc.s grege nuinerari. Per Christum Dominum nostrum. Pro eo quod sacerdos offert populus debet orare ut sacerdos exaudiatur, ut omnium dies in pace disponantur, et ab æterna damnatione eripiantur, de qua Dominus noster in fine mundi dicturus erit impiis : Ite, maledicti, in ignem æternum, etc. (Matth. xxv, 41), et ad illum gregem electorum suorum per angelos sanclos numerari inereamur, cui dicturus erit : Venite, benedicti Patris mei, etc. (Ibid., 54). Quam oblationem tu, Deus, in omnibus, quæsumus, benedictam, ascriptam, hoc est, assignatain ut sibi placeat, ratam, id esl judicatam, ut dignam illam

[ocr errors]

est, justa ratione plenam facere dignetur, quia tunc est acceptabilis, si recte credentes pro justa oraticne offerimus; justum est poslulare ut iliam orat onem vel oblationem qua'm nos rationabiliter oflerimus Pater o:nnipotens sanctificet. Ut mobis corpus et sanguis 374 fiat dilectissimi Fil i tu, Domini no, tri Jesu (.hristi. Patri dile, tus est Filius, sicut ipse Jetes:atus est de coelo, dicens : Hic est Filius meus dilectus, etc. (Matth. iii, 17). Et nos eiim diligere debemus quia ipse prior dilexit nos (I Joan. iv, 10), et passus est pro nobis. Qui pridie quain puteretur, ac epit panem in sanctas ac venerabiles munus suas, elevatis oculis in caclum ad te Deum Patrem omnipotentem, tibi gratias agens beueuirit, fregit, dedit discipulis suis, dicens : Accipite et manducute eae lioc omnes. Hoc est enim corpus meum (Mauh. xxvi). Simili modo posteaquam cœua!um est, accipiens et hunc pra clu/ um calicem in sanctas ac venerabiles manus suus, item tibi grutias agens, benedixit, dedit discipulis suis dicens : Accipite et bibite ex eo on;nes, hic est cali.r sanguinis mei, Novi Testamenti et æterni, mysterium fidei, qui pro vobis et pro multis effunde, ur in remis. ionem peccatorum. Ilaec quotiescunque feceritis in mei memoriam facietis (Luc. xxiu). Quod intermisimus : Qui pridie quam pateretur, Iioc est, pridie quaum passiis est ipse pro nobis, voluit tradere discipulis suis corporis et sanguinis sui mysterium, ut illi traderent nobis. Quis eniim crederel quod panis in carnem potuisset converti, vel vinum in o sanguinem, nisi ipse Salvalor diceret, qui panem et vinum creavit, et omnia ex niliilo fecit? Facilius est al.quid ex aliquo 375 facere, quam omnia ex nihilo creare. Ipse Salvator voluit corpus humanum suscipere, et hominem Deo conjungere, ut unus fieret Mediator Dei et hominum homo (]liristus Jesus (I Tim. ii, δ). Ipse voluit per nos panem et vinum olfer, i sil)i, et ipsa divinitus consecrari; et fideiein populum credere unum esse mysterium, quod ipse trauidit discipulis suis, dicens : Accipite et munducate ex hoc omnes (I Cor. xi, 24). Et quando oculos ad cœlum levavit et Palri grauas eg t, nos docuit quod uos Patri semper supplicare debemus, quod ille uam magnum sacraiueutum per manus nostras perlicere dignelur. Et cum diceret : Hæc quotiesc, nque feceritis in mei memoriam [acietis, jussit nos illius passionis memores esse quanta pro nobis sustinuit. Omni tempore memores esse debemus quando hoc sacramentum celebrainus, et ejus imisericordiæ, non nostræ bouilati, fiduciam dal e. Unde et memores sumus, Dom'ne, mos servi tui, sed et plebs tua sancia Christi Filii tui Domini nostri. Memores esse nos sacerdotes pro|iteimur, atque plebem memorem esse testamur Chrisli Filii tui Domini nostri Jesu. Ideo saceruloues fideiiuer memores esse debent, quia ipsi missam celebrant et sacrificiuum offerunt (.hristi exemplo inslructi; et scure debeut 376 quid celebrant, quia stulta postu.latio esl si

D postulans nescit quiJ postulat. Plebs tua sancta ideo

memor est, quia Cliristus non solum pro sacerdolibus passus est, sed pro plebe sancta ; i.leo (licitur et sancla, quia fide ac baptismio Chrisii præcepto sanctificata est. Modo indicat unde memorare debent, id est, tam beatæ pussionis, necnon et ab inferis resurrec. ionis, sed et in cælos gloriosæ ascensionis Christi filii Dei. Passionis memores esse (iel)emus, quia pati dignatus est pro nobis; resurrecuionis ejus umemores esse de.bemus, quia animæ justæ ab inferis per resurrectioneum ejus liberauæ sunt; gloriosæ ascensionis ejus memores esse debemus, quia corpus luimanuum quod assumpseral junctum uivinitati sine ullius adjulorio, propria majeslale portaviu in coelum. ldeo dixit : sine ullius adjulorio, ut intelligatur quod non hominum, nec angelorum, nec ullius creaturæ ascendit in coelum, seu Patris majestate elevatus est, de qua dixit in Evangelio : Ego et Pater unum sumus (/oan. x, 30). Oiferimus praeclaræ

« VorigeDoorgaan »