Pagina-afbeeldingen
PDF

strensi (113) Ecclesiæ quidam Osketillus nomine, A cutiendo locum altaris construendi divinitus signi

qui, audito nepotis sui Oswaldi adventu, benigne suscepit illum, et siiicere dilexit, et sui secreti conscium fecit. Assumpto tandem ad archiepiscopatum Eboracensem Osketillo, sanctus Dunstanus Oswaldum regi Edgaro commendatuum familiarem effccit, etjussu regis Wigorniensi (114) ecclesiæ præfecit. 5. Congregavit aulem, Oswaldus duodecim monachos in villa, nomine Westsbyri (115), quos frequenter visitare, imonita salutis æternæ ministrare et consolari, et jejuniis, vigiliis et orationibus solebat operam dare. 6. Accidit etiam ul Ailwinus comes diurno ac laborioso cruciatu podagræ pedum suorum multis Iaboraret annis: et cum piscatorum quidam, nomine Walgit , cum navicula sua aquam, Ramesmere nuncupatam, piscandi gratia ad usum domini sui comitis ingressus esset : et diu frustra laborans, nimio tædio fatigatus, tandem obdormire coepit; cui sanctus Benediclus appareius dixit : « Aurora cum surrexerit, tuum ejice tragum , et multitudini copiosæ voti compos obviabis piscium. Captorum quoque piscium majorem, Haket, id est Lucium vocatum, Ailwiuo domino tuo mea ex parte offerens, dices ei ut, meam donationem benigne suscipiens, piæ matri misericordiæ Mariæ, mihi, omnibusque sacris virginibus monasterium in hac insula monachorum sine dilatione studeat fabricare; scrutcturque quomodo nocte in insula animalia sua

[blocks in formation]
[blocks in formation]

tarde venit, nuntio ægri jam discumbentis (a) avunculi perculsus. Jam ergo Dofus appulsus, t:t defunc:um audivit, minimum ubfuit quin statim Fuoriacum rediret. Sed admonitu sociorum necessitates paren; w :u non negligendas, post justa sancto archiepiscopo soJuta, ad archiepiscopum Eboracense;n Oskitellum, quem proacimuo consanguinitatis gradu attungebat , venit : ejus dulcedine captus , nvn paucis er.::is religione et coutubernio ejus fruitus est. Odo are;,iepiscopus Cantuariensis mortuus est anno 961, quo proinde anno contigit Oswaldi reditus in Angliam, cum Archeimbaldus abbas Floriaco præesset, uu mox notabam.

(113) Dorcestrensem etiam episcopum vocat infra chronographus Ramesiensis : Willelmus Eboracensem. Uirique sedi successive præfuisse ex eodem

(a) Lege decumbentis. Discumbere enim verbum uricliniaré, de pluribus, diversos lectos coeuaudi causa peteutibus, dici solituum. Decumbere autem de ægrotanlibus : Fuligatione itineris, affectus... aliquanumultis diebus decum5o Apul. Apol.); accedente febri , decubuerum (Uell.). Ed. PAraol.

PAraol CXLVII.

[ocr errors]

woldo Wintoniensi episcopo commissa est. Beat:s ergo Oswaldus septem monasteria in sua diœcesi, •jectis clericis insokenter víventibus, construxis, et monachos introduxit, et abbates eis praefeciu. 8. lnterea abbas Persorensis quem instituerat, nomine Fudbertus (118), morigeratus et fervens religionis monasticæ zelator, scilicet in subdiuos, quod valde in eo reprehendebatur, nimiæ et indiscretæ severitatis fuit. Is ad extrema perduc:us, et huic vitæ sublatus, et in feretro locatus, recepto spiritu, trepidantibus cunctis, erexit se diceas a beato Benedicto in visionem Dei se perductua fuisse, et Deum sua peccata meritis dilec.oiis sui Oswaldi indulsisse, atque ad intimaudam sanctitatem ejus se revixisse asseruit. Quo dicto conticuit, et accepto viatico Dominici corporis dimidium diem supervixit, et vitam obiuu iterato finivit. 9. In aliis enim Angliæ partibus insignes ecclesi s ob præfixam caus::m clericis cvacuavit, et eas viris monasticæ religionis sublimavit, quorum hæc nomina sunt : Ecclesia S. Albani, S. F.theldredæ virginis in Ilely. e. ea quæ apud Beanufledam constituta honorabilis habebatur. lnstituit enim in ecclesia S. Albani Elfricum abbalem (119), qui ad archiepiscopatum Camtuariensem postea sublimatus fuit, in E clesia Elyensi Briuhnotum abbatem, Beamfledensi chronographo probatur. (114) lnfra ag annum 960 referunt Simeon Dumelinensis et ßøgerius Hovedenus , . qui OJonis mortem anno 958 consignant, quæ trienuio secius accidit, ut probatum est ad Vitain S. Odonis. Non ergo ante aanum 961 promotus est 0swaldus in seJem Wigorniensem. (i45) De Westburiensi monasterio agri Wigorniensis lege Monastici tomum l a pag. 125. ($ 16) De Ailwino comite in alia Wila. Oswaldus duodecim monachos de Westbiri Ramesiam misisse dicitur in Moilastico pag. 251. (147) De hoc concilio vide Acta S. Dunstani sura. (118) De eo apud Pitseum ad annum 980, ubi euim Fuldebertum vocat. De eo et de Pershorensi monasterio lege dicta superius pag. 641 Sæculi V. (119) Fuit et alius Alfricus seu Elfricus al)l)as Abamloniensis post S. Ethelwolfum, cujus Wilam Alfricns ipse scripsit, ut superius vidimus. Godmannus Thorneiensis abbas fuit, ex secund;e Wiu£ et ex actis S. £thelwoldi. 3S

Ecclesiæ Godmannum constituit abbatem. Monasteria A quasi nihil oneris ferret, ad ripam prospero lapsa

quæ ædificaverat circuire, verbo simul el opere, quae salutis erant paterno quodam affectu ministrare curavit. 10. Posuit quoque in monasterio Rameseiæ Abbomem Floriacensem monachum, morum sanctitate præclarum, litlerarum scientia excellenter instructum, qui monachos doceret, scholas regeret, et in disciplina regulari et scientia litterali prodesset. Dunstani insuper hortatu passionem B. Edmundi regis et martyris idem Abbo laudabiliter scripsit. Postea Floriacum regressus et abbas effectus a monachis (120) suis occiditur.

11. Cum autem monasterium in Wigornia infra ipsam sedem episcopalem construere cœpisset, in quo cum monachis conversaretur, non longe ab opere ipso quidam lapis quadrus jacebat ad operis fabricam omnino necessarius : quem cum artifices levare vellent, quasi radicitus terræ inhaesit, et nullo conatu moveri potuit. Stupor ingens omnes occupat, mandatur de negotio Patri 0swaldo : qui veniens, et multitudinem magnam circa lapidem casso labore sudantem aspiciens, miratus est et attonitus stans, Deumque silentio deprecans, aspexit in lapide illo AEthiopem quemdam sedere, et obscenis motibus laborantes subsannando deridere. Et statim contra dæmonem signum crucis intorsit, et territum illum fuga sibi consulere compulit. At lapis quem octoginta movere nequibant, a paucis hominibus facillime levatus in opere collocatur. Perfecta itaque ecclesia in honore B. Mariæ, et congregatis ibidem quibusdam monachis, clerici in sede episcopali nonnulli, spreto sæculo monasticum habitum susceperunt : et ab ecclesia B. Petri ad ecclesiam B. Mariæ a clericis ad monachos episcopalis sedes translata est.

42. Mortuo Eboracensi archiepiscopo (121), cogentibus rege Edgaro et sancto Dunstano, omniumque clericorum assensu, ad archiepiscopatum assumptus est. Et me monachi quos instituerat, aliqua, ultra quam ferre valerent, tentatione concuterentiir, si pastorali cura destituti non haberent quo niterentur, auctoritate S. Dunstani episcopatus Wigorniensis curam una cum archiepiscopatu (122) sollicite rexit.

15. Cum autem monachi Rameseiæ, cpiscopo Oswaldo in ripa stante , aquam navigio transire vellent, mavis uimis onerata mergi cœpil. Turbaui monachi, et mori metuentes opem sancti pontificis iinplorabant. Quod videns sanctus signum crucis edidit, et navis ab aquarum profunditate emergens,

(120) Non a monachis, sed a seryis monasterii regulæ tumultuantibus, infra in ejus Actis.

(121) Osketello scilicet, superius laudato, cujus mortem anno 972 assignant lingulfus, Simeon i)unelmensis, Rogerius liove 'emus, Florentius Wigorniensis, et alii.

(122) Hujus facti causam suggerit ltaliilfus de I).ceto, quia Dani N v rt hamimbriam vastaverant.

[ocr errors]

C

D

evecta est. 44. Cum enim nuntiaretur ei quemdam monac'ium Elieiisem ab opere ecclesiæ præcipitatum subita morte occubuisse, vehementi moerore turbatur; noverat illum non usquequaque vitam duxisse felicem. Convocatis autem Rair;eseiæ monaclis rei eventum retulit, et ut pro anima' defuncti Dominum studiosius orarent, admonuit. Vigiliis igitur vacant, psalmis et lacrymis, et ad januam misericordi;e Redemptoris pulsant : et ecce nocte quadam episcopo orationibus insistenti idem defui:ctus visil)iIiter apparuit, et percontatus quis esset, illum se esse pro quo Deum rogaverat respondit. At ille respirans: * Qualiter, inquit, frater, tibi fuit, vel qualiter niinc est? — Hactenus, ait, valde male, nunc autem va!,!e bene. Tuis quippe meritis et precibus a pœnis quibiis cruciabar per angelum suum me die hesterna eripuit Dominus. Quod ct tibi insinuando veni gratias agere, et, quoniam graliosus pro hoc et aliis jure debeas !)eo existere merito, insinuare. » Quo dicto non comparuit. 15. Diœcesim suam opportunis temporibus peragrans, quidquid elicere poterat in n:oribus suorum oculos stimmi Dei offendere, páterna castigatione corripere atque corrigere satagebat. IIæc agentem contigit vice qoadam venisse Ripam, ubi 1 eatiis quondam W il.ridus (123) nobili co struc;o inoi.;sterio meruit sepeliri. !.ocus tamen i!Ie a barb., iis olim magna ex parte dirutus, la:ibilis tamen ferarum fuit acconjnodus. Hic enim pervigil in oratiomibus noctu persistens, divina revelatione didicit ipso loco sanctorum corpora condita esse : qu;e investigans cu:n noininibus sii;gulorum procul dubio invcniret. Fa« to autem n;ine cum terram fo ferent, sanctoruin corpora cum tabula h;ec continente reperta sunt : iiic requiescit sanctus Wilfridis antistes Eboracensis, et reverendi abbates Tiber us, Dofwinus, Albertus, Sigredus atque Waldemus. R 1;quias autem repertas interim loco apto collocavit. Postmodum vero corpus sancti Wilfridi (124) in feretro decenter aptato cum reverentia condidit, utpote quem magno Wilfrido illius loci fundatori consanguinitate junctum noverat. Corpus ram,ue majoris Wilfridi a S. Odone Cantuariensi archiepiscopo dudum translatum fuerat. Locatis itaque in feretro reliquiis, Wigorniam cum magno honore transmisit. 16. Vir quidam potens valida febre correptus, per nuntium viro Dei se infirmari insinuavit. At ille benedicens panem, eique transtnittens, ut cuin fide sanitatis consequendæ comederet jussit. Quod

[blocks in formation]

cum fecisset, perfecte saluti se restitutum sensit.
Sedens autem ad niensam episcopus et patiem bene-
dicens, et considentibus distribuens, forte micas
decidentes sorex superveniens avillo morsu colli-
gere coepit, et statim suffocatus periit, et quod
in ore voraverat, nullatenus evomere quibat. Et ne
suae laudi quivis hoc ascriberet, exanimem l)estiam
a conspectu intuentium abjici vir sanctis jussit.
17. Monachus quidam post balneum, in loco ubi
cpiscopus frequentius sedere consueverat, somnum
capere coepit. Et ecce astant illic plures spiritus
teterrimi, et ab eo districta examinatione perqui-
runt, cur in loco tanti pontificis quiescere non time-
ret ; ipsum invadunt, torquent, laniant , hac et
iIIac trahunt; ab imo sursum rapientes, desursum
ad ima dejicientes, horrido tandem clamore voci-
ferans, quid sibi contigerat, omnibus palam enar-
ravil. -
48. singulis diebus, pr;eier alios, quos quotidie
innumeros alebat, duodecim pauperum pedes abluere,
deosculando crine et linteo tergere, manibus aquam
fundere, denarios præbere, cibum et potum apposita
mensa ministrare, in Pascha vestibtis novis in lutos,
per aliquot dies in curia sua secum habere cousuevit.
Nulla eum infirmitas corporis ab istis retardabat ;
sel quo se corpore sentiebat debiliorem, eo sibi ad
serviendum eis vim validiorem ingessit.
19. Die quadam cum suis oratorium egressus, et
sii!, aere statis, a ies oculorum ccelo inteiutissime
fixit, Christum ad quem anhelabat pio corde et
ore intei;tius oratis. Nec erecta lumina , ut fit,
ciuo deflexit; sed quasi aliquid novi ac delecta-
lile contewplaretur, ubi ea fixerat, diutissime fixa
uenebat, sciscitatus autem quid vidisset, ait : t Con-
sidero quo tendo, et cras, vobis et ime lacenle, reS
ipsa notabit. Salus etenim æterna, pro qua liuc
usque laboravi in terra, instat, nec anle transil)it
crastina dies, quam me in eam Dominus meus,
sicut pollicitus est, introducat. • Et regressus in ora-
torium, convocatis fratribus, hortalur eos impen-
dere sibi ministerium sacræ unctionis (12ö) cum
viatico Dominici corporis.
90. Nocte sequenti, languoris sui oblitus, eccle-
siam intrans ollicium explevit, et residuum noctis
spatium divinis laudibus expendit. Mane autem
Jiiu, more, linteo pr;eciuctus pedes pauperum
lavit, et osculans eos et tergens, quindecim psalmis,
quos inter ipsum niinisterium psallere solebat, de-
cantatis, subjunxit : Gloria Patri et Filio et Spiritui
sancto. Et cum pauperes solitas gratias assurgentes
exsolvissent, ipse dicendo et Spiritui sancto, ante
pauperum pedes in manus Christi spiritum (126)
Jt Cunique ad ecclesiam quam erexerat defer-

[ocr errors]

A retur corpus ejus, nivea columba de cœlo descen-
dens, expansis alis lento volatu protégere corpus
antistitis visa est. Igneam quoque sphæram instar
scuti de coelo lapsam siiper feretrum intuebar: tttr.
Deposito autem coram altari corpore sancto, visio
quæ apparuit quasi locum designans sepulturæ, in
australem ecclesiæ plagam prope altare divertit, et
ab oculis intuentium evanuit. Ailwinus (127) vero
comes post obitum sancti viri nimia cordis angustia
et dolore pressus, universæ carnis viam ingredielis
Rameseiæ cœnobio sepultus est.
2!. Cum autem S. 0swaldus in juventute sua in
cœnobio Floriâcensi vitam monasticam in omni
duceret sanctitate, juxta locum in quo orare solebal,
erat crypta quædam, præ foribus cujus duodecim
pauperes conversantes, quotidianum viclum a niai-
sterio percipiebant, de quibus viro Dei sacras iio-
stias offerenti unus miuisurare solcbal. Quadam
enim die dum sanctus post Evangelium oculis in
cœlum erectis orationem præmitteret, vidit minister
ejus reverendi vultus personam caudidissimum panem,
sed quantitate modicum, inter manus, quas usqtie
ad caput strum porrectas habebat, digno cum honore
tenentem : et licet nimio terrore per territus obstu-
puisset, sustii;uit tamen, nec subitam arripere fu-
gam voluit. Verum cum eumdem panem secundu;;,
sacerdotis in missa processum paulatim crescere ac
iusolitæ magnitudinis crescendo fieri conspexit;
ultra residere non ausus, extra ostium fuga lapsus
est. Hemansit itaque pres!)yter sol;s, et qui vi;!e-
batur in dextra stans angelus ejiis. Miinister vero
per vices ostio caput ingerebat, et quid circa altare
gereretur, trepidus explorabat. Cumque Dei servus,
Per omnia sæcula sæculorum, et alia diceret, nec
ullatenus respondere auderet, audivit angelum ad
singula respondentem et obsequium ei deferentem.
Peracta autem missa minister introspiciens, et an-
gelum non videns, trepidus ad viru:n Dei accessit,
et causam fugæ suæ ei exposuit, sciscitans ab eo
utrum et ipse angelum vidissel. At ille : * Bene,
inquit, vidi et quæ dicis audivi; sed benedictum sit
nomen Dei omnipotentis; quia, licel a te sim relictiis,
in sacro tamen Dei mysterio non sum ab eo deser-
tus. » Interdixit enim ei nodis quibus potuit, ne,
D dum viveret, cuiquam rem illam innotescerel. 0;;ii:
autem S. Oswaldus anno gratiæ nongentesiino no-
m;igesimo secundo, et episcopatus sui trigesimo (128),
pridie Kalendas Martii.
22. Post obitum vero ejus anno duodecim:o, A1-
dulfus (129) Eboracensis archiepiscopiis revelatione
diviiua admonitus Wigorniam, ubi S. Oswaldus se-
pulturam elegerat, properaris, ossa saiicti antistitis
de terra levavit, et in scrinio cum maxiino hoiiore

B.

(127) De Alwini obitu atque rebus gestis fusius in libro seque uti.

{128) iErgo anno 902 aut seqnenti ordinatus est episcopus Wigorniensis, ut superius præstrix i.us.

(129) Hstius iraislaiionis seu elevationis, v.er., io facta est supra in observatjonibus με\ i.s.

[merged small][merged small][merged small][ocr errors][ocr errors]

extra ecclesiam ubertiin sanguinem emisit, et modum suæ curationis circumstantes edocuit. 25. Woraci flamma urbem Wigorniæ vice quadam conflagrante, mox ut ad feretrum sancti flamma accessit, ignis elanguit, nec ulterius aliquid assumpturus in se defecit. Stabat eiiim pauperis cujusdam domus arundine tecta, a sui medio integra et sana altera ejus medietate, quasi ad perpendiculum a summo usque in terram conflagrata. 26. Alio in tempore memorata ardente urbe, cum monaclui feretrum sancti ad villam deferrent, occurrit quidam qui nuper domum pulchram ædificaverat, et exclamans dixit : • 0 sancte Pater et paslor Oswalde, ecce domum meam voracibus flammis obnoxiam tibi dono, et jure perpetuo possidendam sub tuo dominio pono; tu eam, si placet, a præsenti periculo liberare digneris. » Introducto itaque in domum illam feretro ex domo vicina igne penitus consumpta, aula Patri Oswaldo commendata nec ab igne contingi potuit, nec ullum vestigium ignis in ea resedit. 27. Sæva pestilentia Wigorniensem provinciam vice quadam depopulans, viros ac mulieres, juvenes et parvulos interitu repentino involvit. Ambulantes quandoque aut stantes subito cadebant, et impœnitentes inconfessi exspirabant. Monachi vero cum feretro sancti antistitis per circuitum urbis litanias cantantes pro salule populi devote supplicabant : et ecce confestiim pestilentia lola non solum Wigorniana penitus reliquit, sed et villas circumjacentes, de quabus incolæ opem sancti imploranies advenerant.

ANNO DOMINI MLXXXI.

EUSEBIUS BRUNO

ANDEGAVENSIS EPISCOPUS.

NOTITIA HISTORICA IN BRUNONEM.

(Gallia christiana, vet. el. tom. II, col. 126)

Euse.ius Bruno suffectus est Andegavensis, Ecclesiæ pontifex anno 1047, y. Decemb. ex Ghrquig. Winilocin., quo anno ædem B. Martini de Bello Prauo consecrat, ut aiunt tabulæ S. Laudi. Concilio 1{emensi interfuit 1130, tuncque donationi ecclesiæ 0mnium Sanctorum a Goffrido Martello monachis Vindocinensibus factæ subscripsit : circiter vero an. 1055 transegit cum abbaté Frederico Saliuusiensi, pro ecclesiis territorii S. Florentji veteris; paulo pòst astitit inaugurationi basilicæ S. Joannis Angeriacensis in Santonibus 1038, nominaturque in chärta Goffìidi comitis qua cessit Majori monasterio montem llilulphi 1059. Anno 1062 11 Nonas Aprilis dicavit nonasierinim novum Andegavi, et in nolitia Vindocinensis abbatiæ S. Trinitatis de ecclesia Vetuli Campi data apud Credonum caslrum 1067, vontificatus sui designat annum decimum nonum :

chirographo postea firmavit 1074, mense Aiigiisto, meml)ranam Windocimensis al)l)ati;e, et 1077 instrum*:auum Goffridi coiuitis scriptum apud Calmontem pro ecclesia collegiata Fayae : hoc eodem anno pactum iniit cum monachis S. Alhini de pensionibus ecclesiarum quæ ab ipsis pendebant. Idem Eusebius ædem B. Mauritii per B. Castriguntherii dominum manu laica possessam redemit. ac tulit sententiam inter Gofridum cantorem et Marbodum scholasticum ecclesiæ Andegavensis, postea Redonensem præsulem, 1081, quo anno diem ultimum clausit 27 Aug., ut motat Chronicon Windocinense et charta S. Martini Turonensis fidelem Dei virum.clericalis ordinis amicum appellat. Iste Eusebius fuit notatus

ravæ opinionis de sacramento aluaris, qua etiam infamatus hoc tempore hæresiarcha Berewgarius, archidiaconus Andegavensis et archiclavis, qui adoacademia Carnotensi, in errorem lapsus. negal)al veritatem corporis Christi in Eucharistia, affirmare ausus umbram et figuram esse tantum corporis Dominici, quod liberius ut promulgaret, aiunt Brunonem Andegavensem antistitem in suum errorem

lescens Fulberti praesulis doctissimi auditor in A En tua, magne sener, jacet hoc sub fornice gleba

erduxisse. Damnalus ergo in synodis Romana,

ercellensi, et Turonensi ubi hæresim juravit, rursus eam propugnare arroganter molitus est, ac toties relapsus, pœnitens tandem cam abjuravit. Anno 1060 de eo sic chronicon Turonense ; , Clarebat Berengarius grammaticus Andegavensis archidiaconus et thesaurarius, necnon magister scholarum et camerarius S. Martiui, in grammatica et philosophia clarissimus et in neomantia peritissiimus, a Roma discedeus Turonis venit, ibique in insula quæ S. Cosmæ dicitur, sæculi pompis abrenuntians , fide per viginti octo annos assidue Domino militavit, aliique plures canonici B. Martiiii sancto Spirilu, nec non salutari ejus admonitione mutauis vestibus, sese ad illam insulam contulerunt. » Tandem wmortuus est die Epiphaniæ nonagenarius 4088, ac Turonis in claustro S. Martini parte læva sepultus cui epitaphium scripsit Hildeberius postea episcopus Cenomanensis, magnæ eruditionis et sanctitatis inter præsules Gallicanos, laudatus etiam hocce enconomio a Baldrico I3urguliensi al)bale in carminil)us luistoricis.

Tota Latinorum: |# marcida floret,
Dum berengario Turoni riguere magistro.
Porro Launorum facundia floruda marcet,
Inruaa sors Turonis ubi tantum lumen ademit
Claudilur in Jano tibi, doctor, janua vitae,
Ve, magis in Ja:no patuit tibi janua vitæ.

Ad reditum propriae suspirans conditionis, Promittatque licet veniam tibi spes meritorum, IIanc tamen acceleret, lector, pia vota rovendo.

Eusebius igitur insimulatus affatu nimio Berengarii, ejus hæresi si non adhæsisse omnino, saltem iudormiisse negligenter creditus est, donec pestilentissimam hæresim, quam exstinguere nascenlem potuerat, epistola tandem ad hæresiarcham scripla tentavit abolere, et fainam suam purgare; quam primus e membranis ms. eruit, et im publicum evulgavit dom. cl. Menardus Andegavensis. Lege notas eruditionis plenas Joannis Picardi ad librum sancti Ansclmi Cantuariensis de sacramento altaris. Unde facile colliges deceptos fuisse cos qui epistolam contra Brunonem episcopum Andegavensem, et Berengarium tril)uunt Durando episcopo Leodiensi; quæ auctori suo legitimo restituenda est, Deoduino itcm episcopo Leodiensi, errore nato ex littera D singuIB lari, utriusque nominis initiali, quód non advertit Valerius Andreas in Bibliotheca Belgica, et Historiae ecclesiasticæ parentem illustrissimum fugit, eam epistolam nomine Durandi* ad annum Christi 1035 referentem, quae etiam habetur tom. IlI, Bibliotliecae Patrum, in qua auctores editi tom. WI, qui contra Berengarium scripserunt, Lanfrancus Cânîüariensis, Adelmannus Brixiensis, Algerus Corbiensis et Güitmundus Aversanus; qua de re quoquè consulendum est Sigeberti Chronicon ad ann. £05i. Legendus etiam Wincentius, lib. xxv, cap. 50, et ex eo sanctus Antoninus, tit. 16, cap. 1; Bellarminus, tom. II, lib. u I)e Eucharistia, cap. 1, et lib, uii, cap. 8; Baron., anno 1088, ubi de Tmorte Berengarii agitur, et de epitaphio seu epicedio quod Hildebertus amico Berengario apposuiL

[ocr errors][merged small][merged small]

(Σιlidit Franciscus de Roye, antecessor Andegavensis, in libro cui titulus: Vita, Haeresis et Paenitentia Berengarii. Andegavi, 1656.)

Fratri ct sinceræ dilectionis cultu ampiectendo com sacerdoti B. E. salutem.

Scripsistis ad vos pervenisse relatu credibilium 1estium Gaufridum Martini summa ope et præconio publico ineptiæ atque insaniæ Lanfranci suffragari, et quibusdam interpositis obtestati eslis, ut vos ct ipsum sub judice audiri faciam, in libro B. Aml)rosii De sacramentis. Super quod quid responsi, quidve consilii mihi vobis, quæ (si dignaremini) habeam, patienter æquanimiterque advertite. Veritatis asserendæ an fan;e quaerendæ gratia, nescio, Deus scit, liaec orta motaque quæstio, postquam Romani orbis maximam pene partem peragravit, ad ultimum nos cum infami longinquorum"et vicinorum redargutione acerrime pulsavit. Contra quod, quamvis humili 1. cbctique meo sed et doctorum et me meliorum

D consilio tale responsion's elegi temperamentum quod a veritatis tranite nullo erroris diverticulo deviaret, et universalis Ecclesiæ sublimioribus et dignitatc et eruditione personis, super hac re commotis offensionis scandalum jure incutere minime deberet, quod et simpliciores fide aulingere inevitaI)iliter oporteret, et eruditiores quosque fastu aliquo transcendere non liceret. Quod quidem relictis turbulentis disputationum rivulis de ipso veritatis fonte sincerissima abundantia perfluenti, et singulari singularitate salubri, et nol)is ipsis necessarium ducimus haurire, et omnibus quibus placeret nobiscum proponere, quod est: Dominus Jesus pridie quam pateretur, accipiens pahem in sanctas ac venerabiles manus suas, elevatis oculis in coelum, benedixit,

[ocr errors]
« VorigeDoorgaan »