Pagina-afbeeldingen
PDF
[ocr errors]
[merged small][merged small][ocr errors]

E his , qui præter neceffitatem prævaricati funt , aut præter ablationem facultatum , aut præter periculum , vel aliquid hujufmodi ( quod fa&um eft fub tyrannide Licinii) placuit Synodo , quamvis humanitate probentur indigni,

tamen eis benevolentiam commodari. Quicumque ergo veraciter pœnitudinem gerunt , tribus annis fideles inter Audientes habeantur ; & fex annis omni fe contritione dejiciant; duobus autem annis fine oblatione populo in oratione communicent ,

SCHOLIO N.

Oto ad quamvis noyi fa&ti fpeciem dubio , hodie Theologos confulimus, atque ex imperitis aut temerariis quorumdam refponfis incurrimus fubinde gravia mala . Alius longè fuit mos Ecclefiae antiquæ . Ejufmodi dubia Presbyter Epifcopo , Epifcopus Metropolitae , IMetropolita fuae Synodo , Synodus Patriarchae aut Primati , Patriarcha Pontifici referebat. IHinc Theodorum , Foro-Julienfem Spifcopum, quafdam de morientium pœnitentia , & reconciliatione quaeftiones referentem , arguit San&tus Leo Pontifex perverfi Ecclefiaftici ordinis , utpotè qui priùs hæc cum fuo Metropolita conferre debuerat, quia in ejufmodi caufis nihil fi ne illo oportet per Provincialem Epifcopum à Patriarcha inquiri . Relatas ab Epifcopis fuis quæftiones Metropolita referebat ad fuam Syno-' dum, nec nifi ipfa ignorante poterat Patriarchae effe importunus. Hinc plurimae Provinciarum Synodi fcatent hujufmodi refponfis , & pleræque £Dionyfii, & Petri Alexandrinorum , Cypriani , IBafilii, Gregorii Thaumaturgi , ac Romanorum præfertim Pontificum Epiftolae funt fynodaíles ad confulta fubditorum. Eorum quippe ad fa&tas dubiorum relatione; fuit communis cum San&to Cypriano vox : „Quae rer , cùm ommium noflrum confilium , & femtentiam fpeéfet , praejudicare ego, & foli mihi rem £ommumem vimdicare non audeo, Nupera porrò Licinii Imperatoris per Orientales Ecclefias perfecutio quafdam lapforum fpecies novas induxerat, novafque de illis quaeftiones. Hafce ergò Patriarchæ, & alii Primates Epifcopi retulerunt Synodo , refponditque hæc per aliquot Canones fequentes. Etiam vocabulum, Praevaricatio, uti ex San. &to Ambrofio in libris de pœnitentia liquet, olim per antonomafiam fignificabat idololatri. cum in perfecutione deliétum , quomodo dixi de voce lapfus. Vetufta Ecclefiae difciplina om

nibus praevaricatis negabat communionem , id eft , Sacramentalem Reconciliationem etiam in vitæ exitu : Perpetua totius poenitentia fun&tos tranfmittebat Chrifto Domino, in quem peccarant , fupremo Epifcopo , judicandos.

Ex unica tamen graviffima caufa erat difpenfationi locus. Sanétum quippe Cornelium Pontificem, dum Trophymum, cum omni fua plebe lapfum , & prævaricatum Epifcopum , in lai- . cam communionem , quæ erat omninò Reconciliatio Sacramentalis , fufcepit, nihil egiffe , _ . nifi quod colligendis fratribus ejus in Romaîa ac Fpift.** aliis Ecclefiis Anteceffores fæpè feceramt , fcribit ad Anthonianum Epifcopum Sanétus CyprianuS.

Ab eodem Cypriano perfuafus Romanæ Ecclefiae per Sanéti Fabiani Pontificis martyrium vacantis Clerus, diétufque San&tus Cornelius, cun&tis generaliter lapfis , & prævaricatis pacem Reconciliationis dare cœperunt , & jufferunt : Attamen lapfis ex tormentorum , deportationis , relegationis , aut fifcalium defcriptionum violentia, & metu, de quibus folis loquitur primum Romani Cleri decretum, regiftratum inter Epi- Epit.3. ftolas San&ti Cypriani : Sponte lapfos antiquo rigori reliétos , diferte teftatur idem Cyprianus in fermone de lapfis , & in addu&tis litteris ad Anthonianum. Sponte lapfos, tamquam falem plenè infatuatum , ludibrio fuiffe etiam ipfis ,.,. gentilibus , apud Eufebium {cribunt Ecclefia Lugdunenfis , & Viennenfis ad Afiae Ecclefias, ; & San&tus Dionyfius Alexandrinus Epifcopus ad L.6.c.34. Fabium Antiochenum.

1, 33,

.$. C. 6.

L. 1$:. 383.

Ëpift, g8.

jL• 1. C»8,

quare antiquum rigorem , in eos confirmavit paucis ante Nicaenam annis prima Synodus Arelatenfis , nofterque hic etiam Canon affirmat `" 23• omni gratia indignos, gratia nihilominus im- partit: Attamen folos paenitudinem veraciter gerem- Epift.84• ter . Hoc eft , uti ad Cornelium Pontificem fcribit Cyprianus, eos folos , qui de Ecclefia Domini non recefferunt, fed poenitentiam agere, lamentari, Dominum deprecari, inftanter

pulfàx£

c. I.

[graphic]
[ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors][ocr errors]

pulfare Ecclefiae mifericordiam ftatim à lapfu non deftiterunt. ' uatuor verò olim fuerunt pœnitentium gradus, claffes , feu £tationes : Fletüs, 'Auditio, Subftratio , Confiftentia ,' quas eleganter defcribit in Epiftola Canonica San&i Gregorii Thaumaturgi Canon poftremus, licèt, ut eruditis videtur , adjeétus & fuppofitus, antiquus tamen &c venerandus . Fletus eff extra portam oratorii , ubi pcccatorem ffamtem oportet fideles imgrediemtes orare , ut pro fe precentur. Auditio eff intra portam im Narthece , ubi oportet eum, qui peccavit , ßare ufque ad Catcchumemor , & illimc egredi. Audiem f enim , imquit , fcriptura , & dot?rimam ejiciatur , & precatiome imdignus cemfeatur. Suífratio autem eft , ut intra portam templi fam , cum catecbumeni r egrediatur. Comffemtia eff , ut cum fidelibus comffat , & cum catechumemi* mom egrediatur . Poftremò eft participatio Sacramemtorum. Eofdem gradus defcribit eodem ferè modo Felix tertius Pontifex in epiftola ad univerfos iEpifcopos , meminitque San&us Ambrofius in 1ibris de pœnitentia , haec Domini verba de Lazaro , Ubi pofuiffis eum , exponens : In quo reorum ffatu eff , quo paenitentium ordine ? ' Quidam exiftimant illos Novatiano non antiquiores , utpotè ab Ecclefia inftitutos adverfum «ejus errores. Exiftimo errare. Fateor non effe inftitutum Apoftolicum , eorum tamen non tantummodò San&tus Cyprianus , fed & Terfuijjanus meminit tamquam rei vetuftae.

- Exponitur primus pænitentiæ gradus.

Letus itaque , primus gradus , fiebat extra ,' portam oratorii , in Ecclefiae porticu veftibulari , feu, uti in libro de pudicitia Tertullianus loquitur, foris extra Ecclefiam ad certum limitem à limine. Antiquas enim omnes Eccle{ìas matrices habuiffe veftibularem porticum , patet ex antiquis Romanis Bafilicis, Lateranenfi, Vaticana , nova licèt , ad formam tamen antiquam exftru&ta , Sanétæ Crucis , San&tae IMariæ Majoris , & ad Martyres, plurimifque

per Flandriam noftram, & omnem fermè Gal

iiam , Canonum olim obfervantiffimam » Ecclefiis ruflicorum . Et hinc intelligitur locus Tertulliani in jam di&to libro: Impias contra naturam libidinum furias , monftra paffim diétas, non modò limine , verùm ommi Ecclefe te&o arC£n/?t/Jf . Et Canon Ancyranus decimus feptimus eafdem furias ftare & flere mandans imter hyemamte ,, id eft, hyemantium more extra omne Ecclefiae te&um. Et locus San&ti Hieronymi, dicentis Fabiolam, matronam adulteram , fieviffe in Lateranenfi Bafilica : Intelligit porticum Bafilicae adnexam. "; Hic ergò peccatorem famtem oportet orare ingrediemte , , ut pro fe precentur. Diftinétiùs Joannes Abbas de Raithu in Scholiis ad fcalam Joannis Climaci Abbatis : Procidem r cum fetu ab ingredientibus poffulat orationem amte ipforum pede* profratur. Eleganter Tertullianus in libro de pœuitentia : Exomologefit , qua ille voce omnem

paffini Pœnitentialium Stationüm paraturam comple&titur , eff profermemdi & bumilificamdi bomimis difciplina , comverfatiomem injumgemr mifer}cordiae illicem , mamdam , facco & cimeri incubare, Presbyteris advolvi , carij Dei adgemiculari , ommibus fratribus legationer deprecatiomir fuae injungere. Hæc omninò refpiciunt fletum. Ejufdem in libro de pudicitia opus effe dicit profumdere lacrymas pacis expoftulatrices , facere dedecoris fui publi

' | cationem , fratrum compaffionem megotiari. Hocce

opur , ut publicationem fui , plerique aut fuffugiebant , aut de die im diem differebamt. Et San&us Ambrofius in libris de Poenitentia: Volo veniam reus fperet. Petat eam lacrymis , petat gemitibur , petat populi totiur fletibus. Et cùm fecumdò & tertiò fuerit dilata ejus commumio, credat remiffiùs fupplicaffe. Fletur augeat miferabilior , pofteà revertatur , teneat pedes brachiir, ofculetur ofculir, lavet fetibus , mec dimittat, ut de ipfo dicat Domimus Jefus : Remiffa fumt peccata £ju£ multa , quomiam dilexit multùm. Sic de Natalio Confeffore, in Theodoti Coriarii errorem lapfo, fcribit Eufebius, quod cilicio & facco indutus , adfperfufque cinere, cum magno mærore & lacrymis ad pedes Zephyrimi , Romami Pontificij fe abjecerit fupplicem , & mom modò ad Cleri , fed & ad laicorum quoque gemuæ advolverit ; ita ut Cbriffi mifèricordi r Ecclefia , i/. lum magnoperè miferata, lamentis unà fe dederet. De Eccebolo , Sophifta Conftantinopolitano , lapfo fub Juliano Augufto , fcribit Socrates : Amte portam Eccleff.e fe promum abjiciem , fe vociferatur : Me quafi falem imffpidum pedibus comculcate. Et in Epiftola ad Oceanum multis defcribit Sanétus Hieronymus , quomodo Fabiola , nobiliffima Romana matrona , adulterii poeni

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

tens faccum induerit, errorem publicè faffa fue

rit, ad Bafilicam Lateranenfem fteterit in ordine Pœnitentium , Epifcopo , Presbyteris , &: omni populo collacrymantibus, habens fparfum crinem , ora lurida , fqualidas manus , colla fordida. Hæc enim erant flentium ornamenta. Etiam Philippum Auguftum , criminibus obnoxium , volentem Pafchalibus Sacramentis cornmunicare , Fabianus Pontifex Ecclefiam intrare non permifit , juffum, uti fcribit Eufebius Cæfaraeenfis , fua fponte inter pœnitentes fe collocare . • Nempe fletum exigebat Ecclefia , non imponebat virtute divina clavium , neque ad facramentalis fatisfa&tionis opus operatum elevabat : Effe debebat fpontanea humilitas, expoftulans divini iftius adjutorii donum. Hinc flentibus nullæ impendebantur impofitiones manum , nullæ expurgativae preces, nulla Divini nominis fuper ipfos folemnis invocatio , fine quibus Chriftiana Sacramenta non poffunt confici , nec opera noftra ad operis operati virtutem elevari. Hinc item in fletu fiebat dedecoris publicatio , feu peccatorum confeffio, &, juxta San&tum Ambrofium , poftulabatur venia fecundò , tertiò , & ampliùs, iacrymis, gemitibus , geniculationibus, pedum ofculis; neque tantùm ab Epifcopo & Presbyteris, fed & ab omni populo. Nempe licèt pœnitentiæ a&ionem imponere,& facramentalem Reconciliationem impendere füerit

lex jure divino femper folius Epifcopi & Presby

tero

[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors]
[blocks in formation]
[ocr errors]

ibufdam- perfuadet Canonem effe fuppofitum & adje&um. Quidquid fit, res eft antiqua. Graeci enim Ecclefiasfuas, quomodo nos Belgae & plerique Galli , & Germani , diviferunt in tres partes, enumeratas à Theodofio Augufto in Ediέto de Afylo Ecclefiaftico, quod habes ad finem Synodi Ephefinae : Sasrofan&um altare cancellis claufum , quadratum templi oratorium murorum ambitu circumfeptum , & locum refiduum ufque ad IEcclefie forer exteriore r . Hòc eft , San&uarium , feu Sanéìum Sanéìorum,* aulam, feu chorum , & populi atrium , qui eft Narthex.

Canoni Gregoriano confonat Matthæus Blaftares in Nomocanone : Audiemte* fumt, qui famt intra portam im /oco, qui Narthex dicitur , & di{vinar $criptura* commumifque do&rimae explicatiomem audiumt, & pofteà cum catecbumemir exeunt. At yerô Theorianus , Emmanuelis Comneni Imperatoris Legatus , in difputatione cum Nierfece Patriarcha Armeniorum , contradicit : Au ditores femt extra Ecclefiam im ferula , facrafque litteras audiamt. Ferula erat locus, in quo Catechumeni docebantur inchoationis fermonem. Contrarietatem eleganter conciliat Scholiaftes f{armenopuli in Epitome Canonum : Nam &

Tunc ergo ingrediebantur juxta Canonem quartæ Synodi Carthaginenfis. Epifcopus mullum prohibeat ingredi Ecclefam , & audire verbum Dei , fve gentilem , fvebaereticum , ßve Judaeum, μfque ad miffam Catecbumemorum. Ab hac auditione hi noftri Poenitentes vocabantur Auditores. Etiam impQenitentes adulteros admitti mandat quartus Canon Ilerdenfis. Ea de caufa Valentina Hifpaniae Synodus ftatuit Evangelia legiante munerum illationem, ut mom tamtùm fideles , fed & catecbumeni , Pœnitentes , & ammer , qui ex diverfo funt, audire licitum babeant. Exiftimant quidam extraneos hos admitti primùm cœpiffe poft datam Ecclefiis à Conftantino pacem : At aliud fuadet Apoftolus in prima Epiftola ad Corinthios, nec non dialogus Luciani , cui nomen Philopatus. Hi omnes ftabant inter portas Ecclefiae exteriores & ambonem , fine confufione diftin&ti in fuos ordines , unaque ejiciebantur . Haec erat prima mi£a , miffio , feu admiffio Catechumenorum. Addit Gregorius Thaumaturgus , aut certè illi adje&tus Canon : Audiem , imquit, $cripturas & do&rinam ejiciatur , & oratione dignus non habeatur. Vox, imquit, oftendit hanc fententiam adfumi ex quopiam Doétore & Patre alio. Utique ex San&o Bafilio in litteris canonicis ad San&um Amphilochium Epifcopum Iconienfem : $cripturam & do&rimam audiem ejiciatur, & precatione indigmur cenfeatur. Ex quo liquere videtur Canonem effe adje&tum. Loquuntur ambo de precatione , nequaquam Euchariftica , fed ex

purgatoria, & expiativa. Quocirca etiam Audientibus nulla imponebatur manus, nulla divini nominis fuper ipfos invocatio , ideoque & hanc ftationem fufpicor poteftate clavium non confueviffe imponi , fuiffeque non facramentalem , fed dumtaxat fecundum ad ipfàm praeparationis gradum. Addit item Sanétus Bafilius : Deimde f quidem illam, jam diétam precationem, cum lacrymis inquifivit , & Domimo cum cordis contritione & valida humiliatione fupplex procidit , ei detur $ubßratio. Expleto igitur Audientiae tempore, nequibat Audiens fuo arbitrio migrare ad Subftratos , debebat denuò fupplicare, examinari, ab Epifcopo transferri. Eodem modo tranferri folitum à Subftratione ad Confiftentiam , & à Confiftentia ad Perfeétionem, docent San&us Cyprianus , & quintus Canon Ancyranus. Quocirca Auditio & Audiem apud antiquos Canones funt vocabula æquivoca, primum Catechumenatus, & fecundum Poenitentiæ gradum fignificantia . Graviora enim deli&a Chriftianam Juftitiam ad ima ufque fundamenta quatiunt, & quandoque evellunt, ideoque per prima elementa , quibus homo vetus in novam creaturam parturitur , Ecclefia credidit efîè curanda, Difficultatem faciunt hæc verba noftri Canonis : Quicumque ergò veraciter pænitudinem gerumt , tribus annis fideles jmter Audientes babeamtur. Etenim, uti fuprà à Canone Valentino atdivimus, fideles diftinguuntur contrà Catechumenos, & Pœnitentes: Quid ergò eft : Fidele*

Audientes extra Ecclefiam fabamt ufque ad le&ionem, San&i Evangelii. -

imter Audiemter habeantur ? Eodem modo legit Codex canonum Ecclefiæ univerfæ, le&us & probatus

[ocr errors][merged small][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors][ocr errors]

l.3.c. 16.

Epift. 9». C. *•

1.1.c.13.

batus in Synodo Chalcedonenfi, nec non Crifconius, Africanus Canonum Colle&or. Omittit verò verfio antiqua Latinorum. At malè: Eft enim in Græco. Joannes Scholafticus, Patriarcha Conftantinopolitanus, in colle&tione quinquaginta capitum fic legit : Tres ammor inter Audiemter ut fidele , exigemt. Ifidorus Mercator hoc modo : Tribur ammir inter Paemitemter babeamtur; f tamem fideler funt , feptem aliis ammis inter ?aemitemter fmt. At loquitur de fuo extra Canonem , in quo nihil tale. Diverfi diverfo modo exponunt. Quidam hoc fenfu : Tribus annis inter Audientes habeantur , fi tamen fideles fint. Haereticos lapfos autumant cogi ad longius tempus Auditionis. Aliihoc fenfu ; licèt fint fideles.

Exponitur tertius Gradus. a^ *T^Ertius Poenitentium gradus eft Subftratio, de qua nofter Canon : $ex ammor omni fe contritione dejiciamt . Eft commentarius potiùs , quàm verfio: * Græcus enim textus fimpliciter habet, $ubjacebunt. Theorianus ita exponit: Ecclefiam quidem ingrediemtur, fed im parte Ambomi* poffica fabumt , & cum Catecbumemis egredientur. Caufam vocabuli , Subfiratio, dat Felix tertius 9ontifex in litteris ad univerfos Epifcopos : Jub3aceamt mamibus $acerdotum. Mandat enim tertia Carthaginenfis Synodus: Cujufcumque paemitemti* publicum & vulgatiffimum crimen eff , quod umiverfa Ecclefia moverit, ante abfidem manus ei imponatur. Afrorum enim abfis erat in loco eminentiori , ab omnibus confpicuo. Et quarta Synodus: Ommi tempore jejunii mamus pænitentibus à $acerdotibus imponatur . Subftratis & genu flexis : Etenim etiam remiffomis diebus gemua feéfunt. Porrò manus impofitio , ut in libris de baptifmo contra Donatiftas San&us Auguftinus, quid eft aliud, •miff oratio fuper hominem ? Proindè fubftratorum Poenitentia variis Ecclefiæ ritibus & precibus adjuvabatur , Deo commendabatur , ad operis operati virtutem elevabatur, eratque verè Sacramentalis. Erat manus impofitio fubftrati cinere, facco , infami rafura , cilicio comitata , quae idcircò Epifcopis , Presbyteris , ac Diaconis, facrae ordinationis manum impofitamhabentibus, fieri non poterat , idque ex traditione Apoftolica , uti fcribit San&us Leo ad Rufticum Epifcopum Narbonenfem. Caufam dat Sanétus Auguftinus in libris contra Parmenianum : Ne mom bomimi, fed ipfi Sacramento fieret injuria. Hinc Optatus Milevitanus Epifcopus fcribit damnatum à Melchiade Papa Donatum in Cafis nigris Epifcopum , quod convi&us fateretur fe rebaptizaffe , ac Epifcopis lapfis manum impofuiffe utique poenitentialem, qua vivis hominibus honores occiderat » id eft , innocentes Epifcopos , Presbyteros , atque Diaconos de gradu dejecerat, fecerat perpetuò irregulares. Quifquisenim, etiam innocens atque invitus, feù laicus, feu clericus hanc publicam humilitatem paffus fuerat, fine reparationis fpe, erat irregularis. , • - Hujus flatjonis etiam Tertullianus meminit.

[ocr errors]

In libro de pudicitia ita alloquitur Romanum Pontificem : Et tu quidem pænitemtiam maechiad exoramdam fratermitatem im Ecclefiam inducem , comciliatum & comcineratum , cum dedecore & borrore compofitum poffermis im medium ante vidua, , amte Presbyteror , omnium lacrymas fuadentem , omnium laciniar invadentem, ommium veßigia lambentem , ommiumgemua detinemtem. Loquitur non de flentibus, fed omninò de fubftratis : Neque enim flentes inducebantur in Ecclefiam. Et ex hoc loco manifeftum puto errare eos, qui folos flentes exiftimant debuiffe lacrymabiliter fupplicare fraternitati. Nam & quartus Canon Ancyranus fubftratos mandat effe fupplices. Et in libro de pœnitentia dicit Exomologefim, fub qua omnes hafce ftationes comprehendit, effe difciplimam bomimir profermemdi & bumilificamdi, utique fub manibus Sacerdotum, qui fuper te lacry

ma* agunt, & per quos Chrifius Patrem depreca

tur, id eft , qui legatione pro Chrifto fungentes tibi proftrato manus imponunt & orant. Haec eft proftratio , quam apud Minutium Felicem ridentes Pagani, dixere à Chriftianis adorari virilia fuorum Sacerdotum.

Et in libro Apologetico fcribit effe nobis fummum futuri Judicii præjudicium , ß quis ita deliquerit, ut à commumicatione oratiomi* & conventur, & ommis fam&i commercii relegetur. Hi funt Subftrati, qui Eucharifticis Ecclefiae orationibus, & conventui non poterant intereffe. Quocirca haec ftatio eft longè antiquior Novatiano. Ejufdem , ut rei vetuftae , meminit San&us Cyprianus.

Exibant verò Subftrati cum Catechumenis fecundi ordinis, di&tis etiam Subftratis feu Genufle&entibus, eratque hæc fecunda eorum miffio, feu miffa. Erant enim plures ftationes etiam Catechumenorum.

[ocr errors][merged small]

Uartus gradus eft Confiftentia, ut Poenitens cum fidelibur comfffat , & cum catechu

memi* mom, ejiciatur, de qua Canon nofler: Duobus ammiy populo fine oblatione im oratione cemmunlcemt . Utique in oratione Euchariftica, feu facrificio. . Porrò integros fideles jam fupra dixi olim appellatos $tamter. Hinc & ad facrificium ere&ti ftabant in prima Narthecis parte inter ambonem & portas fpeciofas ; etiam ad facrificii confecrationem, ac fumptionem : Ere&o corpore ere&tam à peccati lapfu mentem , Dominicaeque Refurreétionis participem profitentes.., Eadem de caufa hic gradus di&us Confiftentia, & huc promoti , Confiftentes. Ad hunc enim gradum admiffio erat omninò Reconciliatio Sacramentalis . Neque enim folum corpus, fed & mens per ipfum erigebatur à Subftrationis fordibus, quod fieri non poteft, nifi virtute Clavis Apoftolicae reconciliantis.. Confiftentes ergò communicabant Eucharifticis, & perfeétivis Ecclefiae orationibus, verùm fine oblatione . Exponit hoc Theorianus: $acramemtorum , Euchariftiae videlicet , perceptioΔρm

[merged small][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

ncm nc* impetrant. Caufam _dat Sanctus Cypria-] nus in fermone de eleemofyna dicens ad quofdam avaros divites : Locupler ©* dives e r , qui im domimicum, id eft , Ecclefiam fine facrificio vemi* ; qui partem de facrificio, quod pauper obtulit , fumi*. Et San&us Hieronymus in Epiftola ad Heliodorum monachum : Clerici de altari vivunt ; mihi monacho, quafi infruâuofe arbori , fecuris ad radicem pomitur , f mumus ad altare mom defero . Nec poffum obtendere paupertatem. Panem, & vinum fibi in Euchariftiam confecranda olim offerebat populus; de alieno participare erat illicitum , ac fordidum: Qui non offerebat, non fumebat, ideoque omnis ab oblatione fufpenfus , fufpenfus erat & à fumptione. Hinc toties apud antiquos legimus , Ejus oblatio mom recipiatur. Hoc eft : Sacrificio quidem adeffe poffit cum fidelibus, verùm de illo non percipere : Et hoc eft communicare folis orationibus. Hujus rei memoria adhuc fupereft in Romani Miffalis Canone: Oramus enim Deum pro omnibus illis, qui ipfi offerunt hoc facrificium laudis , id eft , qui huic facrificio panem , & vinum folemni ritu miniftrarunt. Hodie item ufurarii , & alii peccatores publici miffam quidem audire , fed ad ipfam offerre , nec de ipfa fumere poffunt, quod ex difciplina antiqua eft orationibus fine oblatione communicare. Ex eodem principio Confiftentium Nomem , uti loquitur San&tus Cyprianus , offerri non poterat , feu recitari ad altare : Nequibat , inquam , pro ipfis expreffim orari in facrificio. Cujus enim perfona arcebatur, arcebatur & nomen. Et hinc , quoniam antiqua difciplina tra&tabat eadem lege mortuos, qua & vivos, eorum non accepta Perfeétione decedentium non recipiebatur oblatio, nec folemnia Ecclefiae fuffragia illis fiebant: fieri enim non poterant fine oblatione nominis, uti fcribit idem Cyprianus ad Ecclefiam Furnenfem. At rigorem hunc pofterior difciplina mitigavit. ... Aliam Confiftentium poenam adducit San&us Gregorius in Epiftolis ad Venantium Patricium , & Joannem Syracufae Epifcopum : Eorum in domo nequibat miffa celebrari. Et hinc ia di£tum Joannem, quòd ejus oblationem recipi no

luiffet , indignatus Venantius milites fuos immifit im Epifcopum , diverfa hoftili more mala commiffuros. Et Eugenii Imperatoris Comites frenduiffe in Sanétum Ambrofium , quòd ejus oblationes refpueret , fcribit Presbyter Paulinus. Erat enim poena infamiae plena , & futuri divini judicii magnum praejudicium , uti cum Tertulliano tradit in quinquagefima homilia Sanétus Auguftinus. Quocirca Confiftentes erant omninò adhuc Pœnitentes, convincuntque noftros Lutheranos, & Calviniftas , exiftimantes remiffo peccato nullum poffe reftare nævum , nullum debitum poenalis fatisfa&ionis. Hinc è Confiftentia ad Perfe&ionem adfcenfuris repetebatur Reconciliatio, dabaturque alia ejus fpecies, de qua fuo loco. Quocirca Joannes Abbas de Raithu , in Scholiis ad fcalam Joannis Climaci , malè ponit quinque poenitentium claffes: Perfe&tio enim non claffis erat , fed fru&us poenitentiae. Porrò Canon nofter fiftit in horum lapforum Confiftentia, nihil penitùs ftatuens de eorum Perfe&tione , feu admiffione ad facrofan&tam Euchariftiam . Nempè fuprà illos humanitate indignos dixit, ideoque dignatur fola Confiftentia , quoad Perfeétionem volens fervatum rigorem antiquum. Secunda Synodus Arelatenfis addidit hanc moderationem : In poteßate ta

flere , & agere paemitemtiam viderit , ad communio.

mem pro Ecclefíaffica bumanitate fufcipiat. Hunc, aliofque id genus plurimos Canones

antiquos refpicit Sacrofan&ta Tridentina Syno

demtia fuggefferit , pro qualitate crimimum , & mitemtium facultate falutare , , & convemiemter Satisfa&ione* injungere : ne ß fortè peccatis commiveant , & imdulgentiùs cum Pœmitemtibus agant , leviffima quaedam opera pro graviffimis deli&is imjumgemdo , aliemorum peccatorum participes efficiam

cat Poenitentium deceptores, qui illos , ut magis pereant, & ampliùs cadant, feducunt.

[ocr errors]

Uicumque vocati per gratiam , primum quidem impetum ... monftraverunt , deponentes militiæ cingulum , poftmodùm , verò ad proprium vomitum funt relapfi , ita ut quidam , & pecunias tribuerent , & beneficiis militiam repeterent ; hi decem annis , poft triennii tempus , quo inter Audientes

[ocr errors]

dus in decreto de fatisfa&ionis neceffitate. De- Seff. 14 bent $acerdotes Domimi, quantum $piritur , & pru- §.

[ocr errors]

crunt , in afflictione permaneant. Sed in his omnibus propofitum , & fpeciem poenitentiæ convenit explorare. Quotquot enim metu, & lacrymis , atque patientia, vel bonis operibus , rebus ipfis converfionem fuam non fimulatione demonftrant ; hi definitum tempus auditionis implentes, tum demum fidelibus in oratione communicent: poft

modùm verò licebit Epifcopo de his aliquid humanius cogitare. Qui£amoner Conc.Nic. Tom.I. X k CuII}•

« VorigeDoorgaan »